تحریریه پیام ما

|پیام ما|آیا می‌توان هم‌زمان هم از طبیعت بهره برد و هم آن را برای آیندگان حفظ کرد؟ تالاب بیشه دالان در بروجرد، گنجینه‌ای ارزشمند از زیست‌بوم جنوب لرستان، پاسخ این سؤال است. اما این تالاب که روزگاری ۹۰۰ هکتار از زمین‌های این منطقه را به خود اختصاص می‌داد، اکنون به زیر ۴۰ هکتار کاهش یافته و در تصاویر ماهواره‌ای به‌سختی قابل تشخیص است. چرا چنین فاجعه‌ای رقم خورده و چه راهی برای نجات این گنجینه باقی مانده است؟

|پیام‌ما| برداشت درختان شکسته و افتاده از هیرکانی موجی از واکنش‌ها را در جامعه به‌همراه داشته و باعث اظهار نظرهای مختلف از سوی مسئولان شده است. در این گزارش تلاش کردیم دیدگاه‌های مختلف در این زمینه را پوشش دهیم. «حنیف‌رضا گلزار»، کارشناس خاک، سه پرسش را در یادداشت خود مطرح کرده است: «نخست اینکه گزارش کارکرد و دستاوردهای شصت سال استیلای طرح‌های بهره‌برداری چوب از جنگل‌های شمال چرا منتشر نمی‌شود؟ و دوم اینکه درآمدهای حاصل از استخراج، تولید و فروش بیش از ۶۰ میلیون مترمکعب چوب در آن شصت سال چه شد؟ سوم اینکه چرا جامعه متخصصین جنگل تنها نگران اعمال تخصص در تنها هفت درصد از پوشش جنگلی کشور (برابر ۵۰ درصد سطح جنگل‌های شمال) هستند؟» در مقابل «رسول اشرفی‌پور»، مشاور رئیس سازمان منابع‌طبیعی و آبخیزداری، در یادداشت خود آورده است: «در نظام اجرایی جنگلداری برداشت پایه‌های شکسته‌‌افتاده و ریشه‌کن عموماً مبتنی‌بر ضرورت است تا طرح. خصوصاً برای جنگل‌های شمال ایران که به‌دلیل شرایط فیزیوگرافی، عمق کم خاک و شرایط اقلیمی پاییز و زمستان درصد بادافتادگی قابل‌ملاحظه است.» «رحیم ملک‌نیا»، عضو هیئت‌علمی دانشگاه لرستان، نیز مانند گلزار چند پرسش را در یادداشت خود مطرح کرده است: «چرا وضعیت سایر جنگل­‌ها و به‌طور خاص در زاگرس که در آن برداشت چوب صنعتی وجود ندارد، بحرانی است؟ آیا می‌­توان برداشت چوب از شمال را در شرایط زوال زاگرس، مهمترین موضوع مدیریت منابع‌طبیعی کشور دانست؟ اگر بهره­‌برداری برنامه­‌ریزی‌شده از شمال برای جنگل خسارت‌­زا است، بهره‌­کشی بی‌برنامه و نظارت‌نشده از جنگل در قالب قاچاق، چرای دام و استفاده سنتی چه تأثیری دارد؟»

در میان وسایل کیف آرایش و پیرایش ناصرالدین شاه قاجار که در موزه آرایه‌های تاریخی دفینه وجود دارد رایحه عطر اختصاصی او بعد از ۱۷۰ سال به مشام خزانه‌داران موزه رسید.

فرمانده یگان حفاظت میراث‌ فرهنگی استان اصفهان از شناسایی و دستگیری سارقان موزه هنرهای تزئینی ایران در اصفهان خبر داد.

رئیس مرکز ملی پیش‌بینی و مدیریت بحران مخاطرات وضع هوا از افزایش آلودگی هوا در کلانشهرها خبر داد.

رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی گفت: سامانه‌های بارشی که در ماه‌های پیش رو از ایران می‌گذرد، به‌طور نسبی با کسر رطوبت مواجه و کم‌بارشی پیش‌بینی می‌شود.

افزایش دمای اقیانوس‌ها به دلیل گرم شدن کره زمین، گونه‌های دریایی را مجبور به مهاجرت به سمت مناطق سردتر می‌کند و اکوسیستم‌های اقیانوس را به طور قابل توجهی تغییر می‌دهد.

|پیام ما|بیستم آبان‌ماه بود که رسانه‌ها اطلاعات مربوط به طرح توسعه امامزاده یحیی را منتشر کردند. طرحی که براساس آن ۳۸ هکتار از محله تاریخی عودلاجان تخریب و به محدوده حرم امامزاده یحیی الحاق می‌شود. پس از انتشار این خبر، مسئولان وزارت میراث‌فرهنگی از جمله معاون میراث‌فرهنگی تهران از توقف این طرح خبر داد و پس از آن، وزیر میراث‌فرهنگی هفتم آذر در حاشیه جلسه هیئت دولت اعلام کرد: «رسماً اعتراض کردیم و با هرگونه تغییر در سازه بنا و محوطه امامزاده یحیی مخالف هستیم». به‌رغم این اظهارات، براساس شنیده‌ها طرح توسعه امامزاده یحیی در کمیسیون ماده ۵ و از سوی سازمان نوسازی شهرداری پشت درهای بسته در حال بررسی است.

بررسی عملکرد وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در انتشار اطلاعات مالی و مدیریتی

|پیام ما|سال ۱۹۵۰ میزان تولید پلاستیک در جهان دو میلیون تن بود، ۷۳ سال بعد یعنی در سال ۲۰۲۳ این عدد با یک رشد چشمگیر به ۴۵۰ میلیون تن رسیده است. پلاستیک زندگی ما را تغییر داده، از این ماده ارزان برای تهیه لوازم‌خانگی، بسته‌بندی مواد غذایی، ساخت‌وساز و ابزار پزشکی بهره می‌گیریم. مشکل اصلی درباره پلاستیک‌ها به پس از مصرف بازمی‌گردد. اغلب آنها بازیافت و یا به شکل درستی نگهداری نمی‌شوند و چالش جدی برای سلامت انواع و اقسام گونه‌ها و خاک ایجاد می‌کنند. سالانه ۱۵۰ میلیون تن زباله پلاستیک به شکل غیرتخصصی از بین برده شده و به‌اندازه میزان تولید پلاستیک جهان در سال ۱۹۵۰ یعنی دو میلیون تن تنها وارد اقیانوس می‌شود. کشورهای توسعه‌یافته برای حل این معضل حجم بالایی از زباله‌هایشان را به کشورهای جهان سوم می‌فرستند، همان مناطقی که مردم با انواع و اقسام مصائب ناشی از فقر دست‌به‌گریبان هستند.

|پیام ما| روزگاری تمدن‌های باستانی هند در سواحل رودخانه‌های بسیاری از کشور شکوفا شدند و ارتباطی میان آب و فرهنگ برقرار کردند که تا به امروز باقی مانده است. رودخانه‌ها برای جوامع مختلف هند نقشی اساسی ایفا کرده‌اند و به‌عنوان منابع حیاتی برای زندگی روزمره و عبادات معنوی مورد استفاده قرار گرفته‌اند. در طول تاریخ، این منابع آبی تحت سرپرستی جمعی جوامعی بوده‌اند که به آنها وابسته بوده‌اند. امروز، مسئولیت رودخانه‌ها میان ذی‌نفعان مختلف تقسیم شده است و نیاز به تلاش مشترک برای به رسمیت شناختن اهمیت فرهنگی آنها وجود دارد.