تحریریه پیام ما

|پیام‌ما| ناترازی ۲۵‌‌‌ هزار مگاواتی برق در کشور، نیازمند تأمین مالی حدود ۳۰ میلیارد دلاری است. تولید هر هزار مگاوات برق خورشیدی نیز به ۵۰۰ میلیون یورو سرمایه نیاز دارد. بنابراین، برای تولید ۳۰‌ هزار مگاوات برق تجدیدپذیر، حداقل ۱۵ میلیارد یورو سرمایه لازم است. همچنین، هزینه خرید تجهیزات و پیمانکاری برای ایجاد این میزان ظرفیت تولید انرژی تجدیدپذیر بین ۱۲ تا ۱۵میلیارد دلار خواهد بود. باوجوداین، دولت اصرار دارد می‌تواند تا پایان یک دوره چهارساله این ناترازی را به‌واسطه توسعه تجدیدپذیرها جبران کند و این‌بار رئیس‌جمهوری از موضوع جدیدی صحبت کرده است: «برق را جایگزین گاز کنیم». مسعود پزشکیان این خبر را در نهمین کنفرانس بین‌المللی انرژی‌های تجدیدپذیر اعلام کرده و گفته است برای تمام ابعاد این هدف، برنامه‌ریزی دقیقی انجام شده است. حالا کارشناسان می‌گویند این موضوع بیشتر امید واهی است، نه برنامه‌ای که عملاً امکان رسیدن به آن برای کشور وجود داشته باشد؛ چراکه حتی بخشی از آن نیز نیازمند سرمایه بالا و زمانی بس طولانی است.

|پیام‌ما| نادرشاه افشار که بر لشکر افغان‌ها پیروز شد، از همین بنا توپ شادی شلیک شد. بنایی در حاشیه خلیج‌فارس و همسایگی اسکله شهید حقانی بندرعباس، شاهد رویدادهای مختلف تاریخ بوده است. از رفت‌وآمد هلندی‌ها‌ و انگلیسی‌ها و عمانی‌ها تا امروز که متروک و فراموش‌شده پشت دیوارهای بلند، شمارش معکوس تخریبش آغاز شده است و متولیان آن را به حال خود رها کرده‌اند. اینجا عمارت کلاه‌فرنگی بندرعباس است. تنها بنای باقیمانده از عصر صفوی در شهری که نامش را از صفویان وام گرفته، اما اثری از آن دوران در این شهر باقی نمانده است. هم‌زمان با هفته میراث‌فرهنگی نمایشگاهی از اسناد و تصاویر مربوط به این بنا براساس پژوهش‌های «نیما صفا» در کاخ گلستان تهران برپا شده است؛ اسنادی که به‌خوبی گویای اهمیت این بنا در طول تاریخ است و صاحب‌نظران در دوره‌های مختلف بر اهمیت آن تأکید داشته‌اند. بنایی که حالا با آجر نما و کاشی پوشیده شده و دروازه ورودی و تاریخی آن زیر کامپوزیت پنهان شده است. این بنای ثبت‌ملی‌شده از ابتدای دهه ۶۰ در اختیار حوزه علمیه بندرعباس قرار دارد و در حال حاضر تردد و ورود به آن، حتی برای مسئولان میراث‌فرهنگی شهر، به‌راحتی امکانپذیر نیست.

|پیام‌‌ما| شش سال پس از انتشار کتاب پرفروش «زنان نامرئی» اثر «کارولاین کریادو پرز» که توجه گسترده‌ افکار عمومی را به سابقه‌ای طولانی از تبعیض جنسیتی در تحقیقات پزشکی جلب کرد، هنوز هم تکان‌دهنده است که زنان و بیماری‌هایشان در آزمایش‌های بالینی به‌اندازه‌ کافی نماینده ندارند. براساس تحلیل داده‌هایی که گاردین برای یک مطالعه‌ جدید گردآوری کرده است، بین سال‌های ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۳ در بریتانیا ۲۸۲ آزمایش بالینی فقط با شرکت مردان برای تأیید قانونی ارائه شده‌اند، درحالی‌که این رقم برای آزمایش‌هایی با تمرکز بر زنان تنها ۱۶۹ مورد بوده است.

کارزار مردمی برای نجات «چشمه علی» شهرری آغاز شد

پیام ما- در دنیای امروز، بومگردی به‌عنوان تجربه‌ای منحصربه‌فرد و عمیق از ارتباط با طبیعت و فرهنگ محلی شناخته می‌شود. یکی از جنبه‌های اساسی بومگردی که نیازمند توجه ویژه است، گردشگری خوراک است. غذا نه‌تنها ابزاری برای سیرکردن شکم، بلکه آئینه‌ای از فرهنگ و سنت‌های یک منطقه به شمار می‌آید. در ایران، با تاریخ غنی و تنوع اقلیمی بی‌نظیر، این موضوع اهمیت دوچندان می‌یابد. معرفی غذاهای محلی در بومگردی‌ها می‌تواند به حفظ هویت فرهنگی، ارتقای کشاورزی پایدار و ایجاد درآمدزایی برای جوامع محلی کمک کند. همچنین، گردشگری خوراک فرصتی است برای گردشگران تا از طریق غذا به عمق فرهنگ و آداب‌ورسوم محلی پی ببرند و تجربه‌های فراموش‌نشدنی را به دست آورند. بااین‌حال، برخی چالش‌ها نیز وجود دارد که می‌تواند این ظرفیت را تهدید کند. نبود زیرساخت‌های استاندارد برای ارائه خدمات مناسب به گردشگران، مانند رستوران‌های محلی و اقامتگاه‌هایی که فرهنگ و غذاهای منطقه را به‌درستی معرفی کنند، از جمله این مشکلات است. همچنین، کاهش توجه به مواد اولیه سنتی و محلی که نقش کلیدی در اصالت غذاها ایفا می‌کند، می‌تواند به‌تدریج این میراث غنی را تحت‌تأثیر قرار دهد.

در دل کویر سوزان اما دل‌فریب کرمان، جایی که باد بر خاک هزارساله می‌وزد، کاروان بومگردی ایران منزل می‌کند. جشن ملی بومگردی‌ها قرار است در این پهنه فرهنگی و طبیعی برگزار شود؛ رویدادی که نه‌فقط گردهمایی فعالان گردشگری، بلکه نمودی از پیوند انسان با طبیعت و هویت بومی است. «یاور عبیری»، رئیس جامعه اقامتگاه‌های بومگردی، در گفت‌وگو با «پیام ما»، از دلایل انتخاب کرمان به‌عنوان میزبان این جشن می‌گوید؛ استانی که به‌گفته او با تنوع اقلیمی، معماری منحصربه‌فرد و استقبال روزافزون گردشگران، شایسته چنین رویدادی است. او همچنین به چالش‌های فرهنگی، ضرورت حفظ ریشه‌های بومی و تلاش‌های صورت‌گرفته برای بهبود کیفیت خدمات می‌پردازد و درباره استفاده از انرژی‌های پایدار در اقامتگاه‌ها و راهکارهای غلبه بر موانع موجود سخن می‌گوید.

«محمد جهانشاهی» نامی آشنا در حوزه گردشگری ایران است؛ مردی که بیش از سوابق مدیریتی‌اش، با ایده‌های نو و دغدغه‌هایش برای توسعه پایدار گردشگری شناخته می‌شود. از روزهایی که به عنوان معاون گردشگری و رئیس پایگاه میراث جهانی بیابان لوت در کرمان فعالیت می‌کرد تا زمانی که سکان اداره‌کل میراث‌فرهنگی استان سمنان را برعهده داشت و حالا که در جایگاه معاون گردشگری داخلی و دبیر کمیته ملی طبیعت‌گردی کشور فعالیت می‌کند، جهانشاهی همواره نگاهی متفاوت به گردشگری داشته است. در سال‌های اخیر نام او بیشتر با مفهوم «گردشگری سبز» و ایده «راه ادویه» گره خورده است؛ مسیری که به دنبال احیای جاده‌های تاریخی تجارت ادویه و پیوند فرهنگ‌ها و جوامع محلی است. اما شاید یکی از مهم‌ترین دستاوردهای او ثبت روز ۳۱ اردیبهشت به عنوان «روز بومگردی» در تقویم رسمی کشور است. او در گفت‌وگو با «پیام ما» درباره ایده‌ این کار صحبت کرده و از چالش‌ها و چشم‌اندازهای بومگردی ایران گفته است.

| پیام‌ ما | در قلب دیار کریمان، جایی که آوای فرهنگ بومی در خانه‌های خشتی و عطر طبیعت در کویر لوت طنین‌انداز است، نخستین جشنواره ملی بومگردی ایران با حضور سیدرضا صالحی‌امیری، وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی برگزار شد. این جشن، به بهانه روز ملی بومگردی، نه‌فقط یک گردهمایی که تلاشی است برای به‌تصویرکشیدن ریشه‌هایی که هنوز در خاک مانده‌اند و شاخه‌هایی که به‌سوی آینده قد کشیده‌اند. این آیین، صحنه‌ای است برای درخشش اقامتگاه‌های بومگردی که با بیش از چهار هزار واحد فعال در سراسر ایران، نه‌فقط سقفی برای گردشگران که تپش‌های زنده گردشگری پایدار و پاسدار هویت فرهنگی کشور‌اند.

حادثه‌ تلخ مرگ «حمیدرضا درجاتی»، عکاس خبری، در جریان پوشش یک مسابقه اتوموبیل‌رانی، بار دیگر مسئله‌ مغفول‌مانده‌ ایمنی عکاسان در ایران را به صدر توجهات آورده است؛ مسئله‌ای که نه در ساختارهای رسمی جایگاهی دارد، نه در میان متولیان برگزاری رویدادها جدی گرفته می‌شود. «صبا طاهریان»، عضو هیئت‌مدیره‌ انجمن صنفی عکاسان مطبوعاتی ایران، در گفت‌وگو با «پیام‌ما» از نبود آموزش‌های پایه‌ای، نبود استانداردهای ایمنی و همچنین خلأ سازوکارهای حمایتی و فرار از مسئولیت‌ها می‌گوید؛ از واقعیتی که جامعه‌ عکاسان سال‌هاست با آن مواجه است.

| پیام‌ما | مرد ۴۲ساله پشت به دوربین ایستاده. همین چندروز پیش بود که با خیال آسوده در‌حالی‌که چند کتاب نفیس تاریخی در دست داشت و کلاه نقابداری به سر، از مقابل دوربین دیگری عبور کرد. تصویر ثبت‌شده‌اش در عصر روز پنجشنبه که در صفحه اینستاگرامی روزنامه «پیام‌ما» برای نخستین بار منتشر شد، پرده از یک سرقت عجیب برداشت. حالا نیمه‌شب گذشته دستگیر شده است و پشت به دوربین در اداره آگاهی روایتش را خلاصه می‌کند در یک جمله که: «فروردین برای بازدید موزه رفتیم، وقتی قرآن‌ها رو دیدم کنارشون نوشته بود قرآن با آب‌طلا وسوسه شدم. به‌خاطر مشکل مالی، گفتم یه دونه از اینها رو بفروشم، مشکلاتم حل میشه.»

|پیام‌ما| شش دهه از تصویب قانون ملی جنگل‌ها می‌گذرد. چه در دوران پیش از انقلاب و چه پس از آن، موضوع رفع تداخلات اراضی جامعه محلی با آنچه به‌نام منابع ملی می‌شناسیم، همواره یکی از موضوعات مهم دولت بوده است. تداخلی که معمولاً به‌دلیل محدودیت‌ها هم به ضرر جامعه محلی تمام شده است و هم به ضرر منابع ملی. این میان، سوداگری گروهی اندک در قالب طرح‌هایی که به‌عنوان زمین‌خواری مطرح می‌شود نیز مطرح است. مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی در گزارشی کارشناسی اعلام کرده است که پس از انقلاب اسلامی تصویب «قانون افزایش بهره‌وری بخش کشاورزی و منابع طبیعی» و ایجاد کمیسیون‌‎های مربوط به آن در استان‌ها، به‌عنوان اقدامی مؤثر در این زمینه بود. قانونی خوب که شیوه اجرای آن، کارایی لازم را از آن گرفته بود. به‌نظر می‌رسد این مطالعه کمیسیون‌های مربوطه فقط رفع تداخلات را می‌بینند نه مدیریت آن را؛ همین نبود مدیریت، زندگی جامعه محلی را خدشه‌دار کرده است. همچنین، این گزارش هشدار می‌دهد کمیسیون‌ها نباید به‌بهانه رفع تداخل در حدود مالکیت تداخل کنند.

در عصر دیجیتال، مرز میان گزارش خبری و تبلیغات تجاری یا سیاسی به‌طور فزاینده‌ای زایل شده است. یکی از پدیده‌های نگران‌کننده در این زمینه، «خبرنگاری باج‌گیر» است؛ وضعیتی که در آن خبرنگار یا رسانه با استفاده از موقعیت اطلاع‌رسانی خود، به‌جای انجام وظیفه‌ی خبری، اقدام به تهدید، چانه‌زنی و معامله‌ی پنهانی می‌کند.