|پیام ما| در نشست تخصصی «مهاجرین و نظام سلطه»، «بیژن عبدالکریمی»، فیلسوف ایرانی مهاجران را قربانی دستگاه روایت‌سازی نظام سلطه جهان دانست و با نقد غرب‌پرستی در ایران گفت جامعه افغانستان تنها با یافتن «راه سومی» بیرون از دوگانه طالبانیسم یا غرب‌پرستی کاذب می‌تواند آینده‌ای مستقل بسازد. همچنین، «سیدعسکر موسوی» انسان‌شناس افغانستانی هشدار داد نگاه امنیتی کوتاه‌مدت به مهاجران، بحران را عمیق‌تر می‌کند و خواستار رویکردی تاریخی و فرصت‌محور برای تقویت پیوندهای فرهنگی و اقتصادی دو کشور شد.

|پیام ما| صادرات نخود، محصولی کم‌آب‌بر و مقرون‌به‌صرفه برای کشت، در زمان برداشت این محصول، ممنوع شد و ممنوعیت آن حدود یک ماه است که اجرایی شده. این درحالی‌است که این محصول طی سال‌های متوالی مشمول محدودیت‌ها و ممنوعیت‌های اعمال‌شده بر رده حبوبات‌ها نبود و سالانه عددی در حدود ۹۷ هزار تن از این محصول، با قیمتی چندبرابر فروش داخل، صادر می‌شود. رئیس شورای ملی نخود کشور می‌گوید بازار داخلی کشش مصرف این میزان نخود تولیدی را ندارد و ممنوعیت صادرات باعث کاهش قیمت این محصول از حدود ۱۱۰ هزار تومان به ۹۰ هزار تومان در هر کیلو شده است. همچنین، کشاورزان نگران هستند قیمت‌ها بیش‌ازاین اُفت کرده و ضرر و زیان آنها بیشتر شود؛ چراکه برداشت نخود در مناطق سردسیر هنوز شروع نشده است.

مجموع مصرف بنزین کشور در هفته سوم شهریور ۱۴۰۴ از مرز یک میلیارد لیتر گذشت. بر اساس آمار شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی ایران، در این بازه ۷ روزه حدود یک میلیارد و پنج میلیون و ۶۰۰ هزار لیتر بنزین در کشور توزیع شده است.

«محمدمهدی جوادیان‌زاده»، رئیس سازمان توسعه و بهره‌برداری فناوری‌های نوین آب‌های جوی، از انجام پرواز هواپیما و ۵۰ پرواز پهپاد برای بارورسازی ابرها جهت مقابله با خشکسالی خبر داد، اما «احد وظیفه»، مسئول مرکز ملی پایش و هشدار خشکسالی و مدیریت بحران سازمان هواشناسی کشور، در گفت‌وگو با «پیام ما»، بارورسازی ابرها را به‌عنوان راهکار مقابله با خشکسالی رد کرد.

پهنه آبی خزر برای بسیاری از مردم ایران فراتر از پدیده‌ای طبیعی، بخشی از حافظه اجتماعی آنهاست. دریای کاسپین، اثر عمیقی بر محیط‌زیست پیرامونش دارد. مطالعات نشان داده است اگر این دریا نبود بارش‌های استان‌های ساحلی به‌ویژه گیلان و مازندارن ۶۰ درصد کاهش می‌یافت. رطوبت و اعتدال دمایی در همراهی با البرز رخ می‌دهد که همچون مانعی، تکمیل‌کننده اثر دریا است. دیر نبوده زمانی که پیشروی دریای کاسپین، کابوس مردمان ساحل‌نشین بود. این روزها اما دریا کاهش سطح تراز و پس‌رَوی را پی گرفته است. سال‌هاست گمانه‌های زیادی درباره علت این روند معرفی می‌شود‌ و هنوز استدلال یکسانی مطرح نشده است؛ احتمالاً به این دلیل که زیر سایه درون‌گرایی شوروری سابق، تعامل شفافی میان محققان این منطقه وجود ندارد. از علت پس‌روی دریا که بگذریم، چگونگی رفتار در مقابل این پدیده اولویت دارد.

|پیام ما| از کشف نخستین کارگاه ساخت شیشه تخت در ایران تا بقایای مسجد جامعی که ناصرخسرو از شکوه ایوان بلندش گفته، روایتی است که «رجبعلی لباف خانیکی» درباره شهر قدیم «قاین» نقل می‌کند. در دهه ۸۰ و اوایل دهه ۹۰ گمانه‌زنی‌ها و کاوش‌هایی در این محوطه زیر نظر او انجام شده و به نتایج ارزشمندی رسیده است. لباف خانیکی که از پیشکسوتان باستان‌شناسی ایران است و تمرکز پژوهش‌هایش بر باستان‌شناسی خراسان دوران اسلامی است، در این گفت‌وگو درباره روند مطالعات در شهر قدیم قاین و دستاوردهایی که این مطالعات داشت، گفته است و اینکه امروز برای حفظ و معرفی این میراث ارزشمند چه باید کرد. او معتقد است شهر قدیم قاین نه‌فقط یک محوطه تاریخی، بلکه سندی است برای هویت فرهنگی جنوب خراسان؛ سندی که باید از گزند فراموشی و تخریب نجات پیدا کند.

در شهری مثل تهران، که ریتم تند زندگی کمتر مجال ایستادن و تماشا کردن می‌دهد، روایت‌هایی وجود دارند که آهسته و پیوسته پیش می‌روند، اما تأثیر عمیقی بر بافت اجتماعی و اقتصادی شهر می‌گذارند؛ روایت‌هایی که از آشپزخانه‌های کوچک شروع می‌شوند و به اقتصاد خرد، اشتغال زنان و بازتعریف فضاهای شهری می‌رسند.

|پیام‌ما| برداشت‌های بی‌رویه آب از سفره‌های زیرزمینی برای کشاورزی، در پی اضافه بارگذاری‌های آبی بر زاینده‌رود و از دسترس خارج‌شدن منابع آبی قابل‌استفاده برای کشت و زرع در اصفهان، عامل اصلی فرونشست در این منطقه بزرگ جمعیتی معرفی می‌شود. بااین‌حال، کشاورزان این استان حالا به برداشت آب از چاه‌های عمیق روی آورده‌اند. اکنون برداشت آب از چاه، چسبیده به مناطق مسکونی شهری، جایی که همین حالا هم در خطر فرونشست گسترده قرار دارد،‌ برای برنج‌کاری انجام می‌شود. محصولی که در میان تمام محصولات کشاورزی نامش به «آب‌بری»‌ شهره شده است. دانشگاه صنعتی اصفهان پیشنهادهای جواب‌پس‌داده‌ای برای مدیریت این بخش دارد که هم کاشت برنج منجر به فرونشست نشود و هم نفع کشاورز در آن دیده شود. پیشنهادی که از سوی دولت و مردم جدی‌گرفته نشده است.

«البرز زارعی» بعد از خاموش کردن آتش «خامی» در خردادماه سال ۹۹، به کوه دیل رفت. خودش تعریف کرده بود که «داخل دیواره‌ای گیر کردم. آتش از پایین زبانه کشید و آمد سمت من. هیچ راه فراری نداشتم. همانجا ماندم و سوختم.» او در دشت دیل سوخت، در میان بلوط‌ها و بادام‌ها. دو هفته جسم عفونت‌کرده‌اش در بیمارستان برای زنده ماندن تلاش کرد، اما نشد. او برای حفظ درختان تنگ دیل کهگیلویه‌وبویراحمد جانش را به آتش داد، همان جایی که حالا می‌خواهند با جاده‌سازی درختانش را نابود کنند و محلی‌هایش نام البرز از دهانشان نمی‌افتد: «البرز برای حفظ درختان اینجا جانش را داد، حیف!». این پوشش گیاهی متراکم بعد از تونلی است که برای روان شدن تردد بین گچساران تا روستای دیل و چرام کشیده شده، اما فعالان می‌گویند نیازی به عریض کردن جاده در خروجی تونل نیست؛ آن‌هم در منطقه حفاظت‌شده. بهانه فعلی اما ملی بودن این طرح است و حمایت نماینده مردم گچساران در مجلس بدون توجه به اثرات مخرب محیط‌زیستی و بی‌توجهی اداره‌کل محیط‌زیست استان به این تخریب، نگرانی‌ها را چندین برابر کرده است.

مجری پروژه خط لوله رفسنجان–یزد از پیشرفت ۷۰ درصدی این طرح خبر داد و اعلام کرد: این خط لوله با ظرفیت انتقال روزانه ۱۱۵ هزار بشکه فرآورده، یکی از پروژه‌های اولویت‌دار صنعت نفت در دولت چهاردهم است و تأمین پایدار سوخت در مرکز و شمال کشور را تضمین خواهد کرد.