گزارش تازه «وضعیت جنگل‌های جهان ۲۰۲۶» (SOFO 2026) سازمان غذا و کشاورزی ملل متحد (FAO) با عنوان «بازسازی جنگل‌ها و سرزمین‌ها؛ راه پیش‌رو برای آینده‌ای پایدار» در ۲۸ سپتامبر ۲۰۲۶ برابر با ۶ مهر ۱۴۰۵ منتشر شد. این گزارش، بازسازی جنگل‌ها و سرزمین‌های تخریب‌شده را یکی از راهکارهای مهم برای مقابله هم‌زمان با تغییر اقلیم، کاهش تنوع زیستی، تخریب سرزمین و ناامنی غذایی می‌داند. فائو از سوی دیگر، نگاهی گسترده‌تر و نظام‌مند به سرزمین، کشاورزی، معیشت مردم، امنیت غذایی، تنوع زیستی، آب‌وخاک و آینده توسعه پایدار دارد. حفاظت از جنگل‌های باقی‌مانده را ضروری می‌داند، اما تأکید می‌کند که در بسیاری از مناطق جهان، دیگر حفاظت به‌تنهایی پاسخ‌گو نیست و باید برای بازگرداندن کارکردهای اکولوژیک سرزمین‌های تخریب‌شده اقدام کرد.

ضرورت تغییر شیوه کشت برای مقابله با کم‌آبی و فرسایش خاک

در سال‌های اخیر، هر تابستان خبرهای مشابهی از گوشه‌وکنار جهان منتشر می‌شود؛ ثبت رکوردهای جدید دما، آتش‌سوزی‌های گسترده، خشک‌شدن رودخانه‌ها، کاهش تولید محصولات کشاورزی و افزایش نگرانی‌ها درباره امنیت غذایی. شاید بسیاری این رخدادها را حوادثی پراکنده بدانند، اما گزارش مشترک سال ۲۰۲۶ سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (فائو) و سازمان جهانی هواشناسی نشان می‌دهد که گرمای شدید به یکی از مهم‌ترین تهدیدهای قرن بیست‌ویکم برای تولید غذا، منابع طبیعی و زندگی انسان تبدیل شده است.

کشاورزی ایران امروز هم‌زمان با چند بحران درگیر است؛ کمبود آب، فرسایش خاک، افت حاصلخیزی، افزایش هزینه‌های تولید، تغییرات اقلیمی و تهدید امنیت غذایی. در چنین شرایطی، دیگر نمی‌توان صرفاً با افزایش مصرف آب، کود و سم یا توسعه سطح زیر کشت، آینده بخش کشاورزی را تضمین کرد. بسیاری از کارشناسان معتقدند ادامه الگوی فعلی بهره‌برداری، نه‌تنها منابع پایه تولید را تضعیف می‌کند، بلکه در بلندمدت معیشت کشاورزان و توان کشور برای تأمین غذا را نیز با تهدید جدی روبه‌رو خواهد کرد. در این میان، کشاورزی حفاظتی بیش از آنکه یک روش فنی یا توصیه دانشگاهی باشد، به‌عنوان یک ضرورت اقتصادی، اجتماعی و سیاستی مطرح شده است.