بایگانی مطالب برچسب: وزارت میراث
نجات دماوند
«ببردندش از پیشِ تختِ بلند/ به کوهِ دماوند کردند بند» فریدون، در نبرد با ضحاک، آنطورکه فردوسی در شاهنامه نوشته، ضحاک را نمیکُشد، در دماوند به بند میکشد. اما این کوه اسطورهای که نماد به بند کشیدن شر است، سالیان دراز است که با معدنکاوی و جادهکشیهای بیضابطه و برداشتهای مداوم در بند شده است. ثبت ملی این کوه هم کاری از پیش نبرد و امیدها برای ثبت جهانی بهدلیل وضعیت نابسامانش راه بهجایی نبرده است. این روزها اما سازمان منابعطبیعی تلاش میکند مجوز اکتشاف به معدن جدیدی داده نشود. معادن قبلی فعالیتشان متوقف و جادههای فرعی راهشان به قله بسته شود. قلهای که در تصاویر اخیری که از آن منتشر شده، بیبرف است. برف برای این کوه نمادی است از ایستادگی مقابل شر و نیروهای اهریمنی، حالا دست این کوه خالیتر از همیشه است.
۲ دهه ناکامی در ثبت جهانی دماوند
|پیام ما| قله دماوند، بیش از یک دهه است که در فهرست موقت میراث جهانی یونسکو مانده و هنوز تا ثبت نهایی فاصله بسیار دارد. علت این امر چیست؟ «علی قمی اویلی»، متخصص میراث طبیعی جهانی، معتقد است تا زمانی که مشکلات مدیریتی، حفاظتی و آسیبهای زیستمحیطی دماوند حل نشود، ارسال پرونده به دبیرخانه یونسکو نتیجهای نخواهد داشت.
خلاقیت زیر لودر
|پیام ما| کاشان به شبکه شهرهای خلاق یونسکو در حوزه معماری پیوست. این خبری است که روز شنبه در رسانهها منتشر شد. کاشان برای بسیاری از علاقهمندان به سفر و میراثفرهنگی با خانههای تاریخی بروجردیها و طباطباییها شناخته میشود، حالا بهواسطه همین چند بنای شاخص باقیمانده در بافت تاریخی شهر، جایگاهی هم در شهرهای خلاق یونسکو به دست آورده است. چند روز پس از انتشار این خبر، اما ویدئویی از تخریب یک گارگاه شعربافی در بافت تاریخی کاشان منتشر شد. تصاویر این بنا که در محله «درب زنجیر» کاشان قرار داشت، بهخوبی نشان میدهد بنای تخریبشده قابلمرمت و دارای شاخصههای معماری متعددی بوده است.
نجات پل «سلطان» به همت اهالی «ایل گَوِرک»
|پیام ما| چهار قرن پیش، معماران صفوی با سنگهای بومی و شیوه خشکهچین، پلی بر رودخانه ساختند تا مسیر ارتباطی میان بانه، سقز، بوکان، سردشت و مهاباد برقرار شود. در تمام این قرنها مردم روستا از روی آن گذشتند و کنارش زندگی کردند. حالا چندسالی است که احوال پل خوش نیست. اداره میراثفرهنگی بوکان میگوید بودجه مرمت ندارد. اهالی اما همتشان بلندتر از این حرفهاست که بگذارند میراث اجدادی بهسادگی تخریب شود. همین است که دست به دست هم دادند و مرمت پل را شروع کردند. اینجا نقطه شروع داستان مرمت «پل سلطان» است.
«مرویسنتر» بیخ گلوی کاخ گلستان را گرفت
|پیام ما| تخریب گاراژ تاریخی «شمسالعماره» در حریم درجه یک مجموعه جهانی گلستان برای ساخت مجتمع تجاری «مرویسنتر» باعث نگرانی فعالان میراثفرهنگی شده است. منتقدان این اقدام را مغایر با ضوابط حفاظتی و تهدیدی برای بافت تاریخی عودلاجان و قنات ۷۰۰ساله مهرگرد و حریم منظری و عملکردی کاخ گلستان میدانند. اما معاون میراثفرهنگی استان تهران میگوید این پروژه از نظر قانونی مشکلی ندارد و با رعایت ضوابط ارتفاعی و نظارت میراثفرهنگی میتواند پیش برود.
تمدنی که زیر آب مدفون شد
|پیام ما| توسعه بیضابطه بدون در نظر گرفتن ملاحظات فرهنگی و محیطزیستی، سالهاست که میراث ارزشمند تاریخی ایران را در معرض نابودی قرار داده است. در رأس این طرحها، سدسازی بهعنوان یکی از پرهزینهترین اشکال مداخله در طبیعت، همواره با تخریب گسترده محوطههای باستانی، جابهجایی آثار تاریخی و بیتوجهی به الزامات قانونی همراه بوده است. در نشستی با حضور کارشناسان حوزه میراث و باستانشناسی، ابعاد این بحران و راهکارهای مواجهه با آن مورد واکاوی قرار گرفت. این نشست نگاهی انتقادی به سیاستهای توسعه و چالشهای قانونی، نهادی و فرهنگی در زمینه حفاظت از میراث تاریخی در برابر طرحهای عمرانی داشت.
خلف وعده یا تخلف مالی؟
|پیام ما| پلتفرمهای آنلاین رزرواسیون، حالا دیگر بهعنوان یکی از بازیگران اصلی گردشگری پذیرفته شدهاند. اما هنوز سازوکار مشخصی برای نظارت مؤثر بر فعالیت آنها و پاسخگو کردنشان در قبال مسائلی که برای مشتریان خدماتشان پیش میآید، تعریف نشده است. نهادهای ناظر نیز در بسیاری از موارد، واکنش شفافی نسبت به این مسائل نشان نمیدهند. در تازهترین مورد، تعدادی از اقامتگاههای بومگردی از تسویه نشدن مبالغ مربوط به رزروهای انجامشده در سایت «شب» طی هفت ماه گذشته خبر دادهاند. سایت «شب» که از نخستین پلتفرمهای رزرو آنلاین اقامتگاه در ایران است، مجوز رسمی فعالیت از وزارت میراثفرهنگی دارد. بااینحال، تاکنون پاسخی رسمی از سوی مدیران این پلتفرم یا وزارتخانه درباره خسارت واردشده به ۲۲ اقامتگاهی که در هفت ماه اخیر با خلف وعده این سایت روبهرو بودهاند، منتشر نشده است.
ایران در ثبت روستاهای جهانی رکوردشکنی میکند؟
«انوشیروان محسنیبندپی» از شانس بالای سه روستا بهعنوان دهکده جهانی خبر داد
هتلها از دیوار تاریخ بالا میروند
|پیام ما| ساخت هتل با هدف توسعه گردشگری یکی از اهداف و تکالیفی است که در برنامه هفتم توسعه مورد توجه قانونگذار بوده و وزیر میراثفرهنگی هم بارها بر آن تأکید کرده است. اینکه وضعیت هتلها، ضریب اشغال آنها و کیفیت خدماتشان در چه سطحی است، از مباحث مورد تأکید در گردشگری است؛ اما تجربه دو دهه اخیر نشان داده هتلها گاهی تبدیل به یک تهدید میشوند. بارها ساخت هتلها در شهرهای تاریخی بدون توجه به ضوابط عرصه و حریم آثار تاریخی منجر به بروز چالشهای جدی شده است و جنجالیترین آن «هتل آسمان» شیراز است که نزدیک به دو دهه از عمر قد کشیدنش در حریم ارگ تاریخی شیراز میگذرد و همچنان یکی از عواملی است که مانع از تکمیل پرونده ثبت جهانی این اثر شده است. در «چهارباغ عباسی» اصفهان و «مقبره نادرشاه» در مشهد هم در سالهای گذشته تجربههای مشابهی وجود داشت که ساخت هتل در حریم آثار تاریخی مسئلهساز شد. موضوعی که نهتنها تقابل توسعه را با میراثفرهنگی یادآوری میکند، که گاهی مماشات مدیران میراثفرهنگی را در حفاظت از آثار تاریخی به قیمت توسعه گردشگری، به رخ میکشد.
کنسرت بهمثابه میدان جنگ
هنوز حواشی لغو برگزاری کنسرت «همایون شجریان» تمام نشده که پنجشنبه (سوم مهرماه) خبر لغو کنسرت «سیروان خسروی» و «ایهام» در کاخ نیاوران حاشیهساز شد. «دیگر توان جنگیدن نداریم» جملهای بود که سیروان خسروی در اجرای پایانی خود گفت و اعلام کرد اجراها با فشار «وزارت میراثفرهنگی» لغو شده است. «پیام ما» در پیگیریهای خود از وزارت میراثفرهنگی و معاونت فرهنگی کاخ نیاوران به نتیجه نرسید؛ اما دفتر موسیقی وزارت فرهنگ و ارشاد با انتشار اطلاعیهای، دلیل را «اعتراض اهالی نیاوران» عنوان کرد. دلایلی که بهنظر میرسد در شرایطی که مردم به فضاهای شاد نیاز دارند، برگزاری کنسرتها را تبدیل به یک چالش پیچیده کرده است. اگرچه برگزاری کنسرت در بناهای تاریخی چالشی است که مسئولان میراثفرهنگی تا کنون نتوانستند برای با اعلام دستورالعملی از پس آن برآیند اما مسئله اینجاست که در اظهارنظرهای شده کسی داد بناهای تاریخی را نمیستاند و آسایش همسایهها گویا مسئله اصلی است.
اعلامیه فوت قناتی زنده
«نبادان» هنوز زنده است، اما حکم مرگش را امضا کردند. مسئولان امور آب ابرکوه، هیئتامنای قنات و بهرهبرداران محلی در جلسهای، فوت قنات را اعلام کردند. مثل اینکه برای بیماری که در تخت بیمارستان بستری است، فاتحه بخوانند و برای خاکسپاریاش برنامه بریزند. بدون اینکه مهم باشد آب جاری در رگهای نبادان، صدها و بلکه هزاران سال است، سرو ابرکوه را سیراب میکند. با لوله پولیکایی که از قنات بهسمت زمینهای کشاورزی کشیدند، مزرعههایشان را سیراب کردند و مظهر نبادان را خشکاندند. اکنون سرنوشت سرو کهنسال ابرکوه چه میشود؟
سدِ پرهزینه
|پیام ما| ساخت سد فینسک که اردیبهشتماه سال ۱۴۰۱ با مخالفت جدی فعالان محیطزیست، میراثفرهنگی و مردم محلی متوقف شده بود، حالا با تصویر جدیدی روبهرو است، از سد ساختهنشده لولهکشی شروع شده، آنهم در منطقه حفاظتشده پرور. این اتفاق بهگفته «حنیفرضا گلزار»، فعال محیطزیست مازندران، تلاشی است برای فشار بر دولت تا بعد از پایان لولهگذاری مجوز برای ساخت سد و آبگیری آن شروع شود. آنهم در شرایطی که گزارشهای بسیاری در سالهای اخیر ساخت این سد را هم برای محیطزیست و هم برای آثار باستانی مضر دانستهاند. گفته میشود با ساخت این سد سه روستا زیر آب میرود و در ادامه بیآبی گریبان شالیزارها و روستاهای مازندران در پاییندست را خواهد گرفت.
