هر سال با نزدیک‌شدن به زمان اعلام برنده نوبل ادبیات، نام نویسندگان مختلفی در رسانه‌ها مطرح می‌شود و گمانه‌زنی‌ها درباره شانس آن‌ها بالا می‌گیرد. امسال هم در رسانه‌های داخلی نام «محمود دولت‌آبادی» به‌عنوان یکی از گزینه‌های احتمالی دیده می‌شد، اما در نهایت جایزه نوبل ادبیات ۲۰۲۶ به «آن کارسون»، شاعر و مترجم کانادایی، رسید و سهم ادبیات ایران از این رقابت بار دیگر به انتظار و گمانه‌زنی محدود ماند.
این غیبت طولانی را نمی‌توان فقط با یک دلیل توضیح داد. ترجمه‌نشدن آثار، دشواری ورود به بازارهای جهانی و نبود برنامه‌ای پیوسته برای معرفی نویسندگان ایرانی، از جمله موانعی هستند که درباره این موضوع مطرح می‌شوند. «لیلی گلستان»، مترجم و نویسنده، در گفت‌وگو با «پیام ما» معتقد است آثار برجسته ادبیات ایران هنوز چنان‌که باید به زبان‌های زنده دنیا راه نیافته‌اند. او چاره را در تشکیل نهادی مستقل می‌بیند که بدون دخالت دولت و بر پایه ارزش ادبی آثار، نویسندگان را انتخاب کند و برای ترجمه و انتشار کتاب‌هایشان در جهان برنامه داشته باشد.