علیرضا زمانی، عنکبوت‌شناس ایرانی و پژوهشگر دانشگاه تورکو در فنلاند، به‌همراه دو همکار خود موفق به دریافت جایزه پژوهشی E.O. Wilson سال ۲۰۲۴ شد. این جایزه به مقاله‌ای در زمینه روابط بوم‌شناختی و سازگاری‌های تکاملی عنکبوت‌های پشمالو (تارانتولاها) تعلق گرفت.

برنامه «هما» با هدف حمایت مالی از پروژه‌های محیط‌زیستی، با حضور جمعی از فعالان حوزه محیط‌زیست و اعطای ۵۰۰ میلیون تومان به سه طرح برگزیده، رسماً آغاز به کار کرد.

تحقیقات جدید نشان می‌دهد تشک‌های نوزادان و کودکان ممکن است حاوی مواد شمیایی خطرناکی باشند که سلامتی آن‌ها را تهدید می‌کند. این مواد شامل فتالات‌ها، مواد مقاوم در برابر آتش و فیلترهای ماوراء بنفش می‌شوند که بالاترین سطح آن‌ها در نزدیکی تخت کودکان یافت شده است

داستان تکراری قطع درختان طولانی‌ترین خیابان خاورمیانه، سال‌هاست به یک ژانر تلخ و گزنده تبدیل شده، درست از همان‌جایی که «عبدالله مستوفی» در دهه ۱۳۲۰ در کتاب «شرح زندگانی من» نوشت «در زمان رضاشاه در خیابان پهلوی به فاصله هر دو متر، یک چنار و بین هر دو چنار یک بوته گل سرخ کاشتند. بنابراین، در دو سوی مسیر ۱۸ کیلومتری خیابان مجموعاً ۱۸ هزار چنار کاشته شد. البته برخی این تعداد را تا ۲۴ هزار اصله نیز برآورد کرده‌اند» و حالا تفاوت‌های زیادی بین آن تصویر مستوفیِ معروف است و تصویر امروزی خیابان و درخت‌هایی که دیگر به احترام عابران در تابستان کمری برای خمیده شدن ندارند. اما از حدود هفت دهه بعد، نه به‌بهای ساماندهی درختان ردیف‌شده و تنومند خیابان ولیعصر بلکه به‌بهانه خشک شدن، آوار سم‌های مختلف بود که ریشه درختان را می‌سوزاند و حالا جوی‌های خیابان ولیعصر بیشتر شبیه به میدان جنگی شده‌اند که میانه گودال‌های عمیق‌شان تنه نازکی از درختان بی‌سرپناه قد علم کرده‌اند، اما نه میانه همه گودال‌ها، که در برخی نقاط به‌طورکلی جوی‌ها خالی مانده‌اند از هر تنه سبز تنومند و حتی کم‌جانی!

مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها (CSR) به‌عنوان یکی از ارکان مهم توسعه پایدار، در سال‌های اخیر مورد توجه دولت‌ها و شرکت‌ها در سراسر جهان قرار گرفته است. در ایران نیز با وجود تلاش‌های دولت‌های مختلف برای تدوین قوانین و مقررات در این حوزه، چالش‌های عمیقی از جمله نبود شفافیت، ضعف در اجرا و عدم مشارکت جوامع محلی همچنان پابرجاست. اخیراٌ مرکز پژوهش‌های مجلس در گزارشی به بررسی نقاط ضعف و قوت سیاست‌های اخیر ایران در حوزه مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها پرداخته است. این گزارش نشان می‌دهد که قوانین موجود در این حوزه، از جمله ماده ۸۰ قانون برنامه ششم توسعه و ماده ۲۲ قانون برنامه هفتم پیشرفت، نتوانسته‌اند به نتایج مطلوب برسند. همچنین، لایحه بودجه ۱۴۰۴ که بخشی از بودجه مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها را به دولت واگذار می‌کند، مورد انتقاد کارشناسان قرار گرفته است. در این گزارش به چالش‌هایی مانند سبزشویی، روابط فاسد اقتصادی و کم‌توجهی به جوامع محلی اشاره شده و پیشنهاداتی برای بهبود سیاست‌ها ارائه شده است.

۱۲ متخصص در حوزه میراث‌فرهنگی ایران و دنیا به‌عنوان مشاوران عالی پایگاه میراث جهانی تخت‌جمشید در حوزه‌های تخصصی حفاظت، مرمت و باستان شناسی از سوی مدیر پایگاه میراث‌جهانی تخت‌جمشید انتخاب شدند.

درحالی‌که اغلب کارشناسان،‌ رسانه‌ها و مردم اخبار یوز‌، پلنگ‌، خرس و سایر گوشت‌خواران را دنبال کرده و می‌کنند‌، پرتو ایروانی از نسل دهه هفتادی‌‌های کارشناسان حیات‌وحش تصمیم گرفت سراغ مورچه‌ها برود و روی آنها پژوهش کند و رساله‌اش را دراین‌باره بنویسد. او بعدتر تورهای کودک با عنوان «مورچه‌نگری» برگزار کرد و همچنان این برنامه را ادامه می‌دهد. فعالیت‌های ایروانی در حوزه حفاظت و پژوهش حیات‌‌وحش محدود به مورچه‌ها نیست‌، او یکی از اعضای تیم مدیریتی پروژه شمارش شکاری‌ها در گلوگاه برای سه سال بود که پس از شمارش سال ۱۴۰۳ تصمیم گرفت به‌عنوان یک عضو عادی با آنها همکاری کند. درعین‌حال، پرتو ایروانی عضوی از مؤسسه رمیاران حیات‌وحش است که روی حفاظت از گوشت‌خواران متمرکز شده است. از او پرسیدم این پراکندگی در حوزه‌های مختلف به کارش صدمه نزده؟ چرا سراغ مورچه‌ها رفت و آیا مورچه‌های مهاجم در ایران داریم که تنوع‌زیستی سایر گونه‌ها را با مشکل مواجه کنند؟ و درنهایت اینکه آیا زن بودن چالشی برایش ایجاد کرده است یا خیر؟

هشتصدوسومین شب از سلسله‌ شب‌های بخارا با همکاری فصلنامه‌ صنوبر، انجمن مستندسازان حیات‌وحش و تنوع‌زیستی، انتشارات ایرانشناسی و خانه اندیشمندان علوم انسانی به پروانه‌های ایران اختصاص داشت. در این شب که یکشنبه، ۲۳ دی‌ماه ۱۴۰۳، برگزار شد، «علیرضا نادری»، «بهمن ایزدی»، «پژمان نوروزی»، «وازریک نظری»، «مجید غضنفری»، «امیرحسین بختیاری»، «مانیا شفاهی» و «علی دهباشی» در خانه اندیشمندان علوم انسانی سخنرانی کردند.

معاون رئیس‌جمهور و رئیس سازمان حفاظت محیط‌زیست خواستار بررسی محکومیت‌ها در رابطه با شکایت کارکنان و صدور آرا متعارض از شعبات دیوان علیه این سازمان شد.

سال ۱۴۰۱ سال دهه‌هشتادی‌ها بود،‌ در این سال‌ بارها و بارها خواسته‌ها و ویژگی‌های متولدین این دهه در رسانه‌ها از زبان جامعه‌شناسان و اهالی فرهنگ و سیاست مطرح شد. برخی رسانه‌ها هم مصاحبه‌هایی با متولدین این دهه داشتند و از آنها خواستند درباره مشکلات و چالش‌هایشان بگویند. یک سال بعد با آرام شدن عرصه عمومی، دهه‌هشتادی‌ها هم به حاشیه رفتند. بااین‌حال، این گروه سنی که بیشترین کرسی‌های دانشگاه را در اختیار دارد،‌ با انباشتی از مطالبه‌های برآورده‌نشده مواجه است. این مطالبه‌ها در کنار فضای عمومی جامعه و تعاریف این نسل از وطن و .. باعث شده است بسیاری از آنها مهاجرت، حتی به‌شکل کوتاه‌مدت، را در برنامه خود داشته باشند. آیا در حوزه محیط‌زیست و حیات‌وحش هم شرایط به همین ترتیب است؟ حفاظتگران دهه‌هشتادی این روزها با چه چالش‌هایی مواجهند؟ نگاهشان به نسل‌های پیشین چطور است؟ نسبت به رسانه چه دیدگاهی دارند؟ آیا آنها هم می‌خواهند مهاجرت کنند؟ چشم‌انداز حفاظت را چطور می‌بینند و چگونه از شبکه‌های اجتماعی برای معرفی و حفاظت از تنوع‌زیستی بهره می‌گیرند. در میزگردی با حضور «آذین سعیدی‌‌نسب» متولد سال ۱۳۸۰ و ترم اول ارشد علوم و مهندسی محیط‌زیست گرایش ارزیابی و آمایش سرزمین، «شایان رومی» متولد ۱۳۸۰ ترم سوم کارشناسی ارشد با گرایش مدیریت و حفاظت از تنوع‌زیستی و «الوند محمدعلیزادگان» متولد ۱۳۸۲ و ترم پنجم کارشناسی علوم و مهندسی محیط‌زیست، از آنها در‌این‌باره پرسیدیم. آذین سعیدی‌نسب و شایان رومی در حوزه حفاظت از گوشت‌خواران و الوند محمدعلیزادگان در حوزه حفاظت از خزندگان فعالیت می‌کنند.