بایگانی مطالب برچسب: بلوچستان
«خوشاستقبال و بدبدرقه» چرا؟!
«سیهمار» هنوز جان میگیرد
زهرش را دوباره به دل مردم ریخته… زهر سیهمار در همین خرداد «اسامه بلوچی»، «سدیس بلوچی» و «میرخاتون بلوچی» را کشت. مردم بجوکان در بخش لاشار نیکشهر این شبها خواب ندارند. ترس در دل همهشان خزیده. یکی از اهالی روستای بجوکان میگوید: «خدا شاهد است از وقتی این اتفاق افتاده شبها نمیتوانم بخوابم. ساعت ۵ صبح خوابم برد. همهاش نور گوشیام روشن است. خانه ما امنیت ندارد، نه ماشین هست، نه آنتن موبایل. تا «چانف» ۱۵ کیلومتر جاده خاکی است و میلیونی از ما پول میگیرند تا به درمانگاه برسیم.» مردم روستا شبها تا صبح بیدارند، نقل ترس از خوابیدنشان را نمیتوانند به خبرنگاران مرکزنشین بگویند، آنها نمیتوانند فارسی صحبت کنند و خبرنگاران هم بلوچی نمیدانند! اینها گفتههای «زابد آهورانی» بهورز روستاست که صدای اهالی شده. در روستا وضع همه شبیه زابد است. بیدار ماندن، نور انداختن به اطراف و هر گوشه را گشتن!
زخم انفجار بر تن کارگران بلوچ
لباسهای شسته و آویخته در توالی بندهایی طولانی نشان از فرارسیدن زمان استراحت دارد. استراحتی که کارگران بلوچ شاغل در اسکله شهید رجایی میگویند که کمتر نصیبشان میشود حتی همین حالا که انفجار در بندر جان برخی را گرفت، برخی را مصدوم کرد و گروهی را مفقود. کار با حقوق کم و بدون بیمه در بندر ادامه دارد. کارگران ساکن در اقامتگاههای کارگری میانگین سن بین ۲۰ تا ۳۰ سال دارند و عموماً از مناطق محروم بلوچستان ایران آمدهاند. «لقمهای نان» تنها دلیلی است که برای ادامه کار و تحمل شرایط موجود انگیزهشان شده است. لقمه نانی که در شهر و دیار و آبادی خودشان یافت نخواهد شد. حالا جامعه محلی اطراف بندر شهیدرجایی میگویند نداشتن اوراق شناسایی و قرارداد کار، گروهی از این افراد را در هیچ سیاههای از این کشور ثبت نکرده است و همین میشود که کسی دنبال آنان نیست.
سد «ماندگان» در انتظار رأی محیطزیست
براساس بند ب ماده ۱۹ قانون برنامه توسعه هفتم و همچنین مطابق با ماده ۵۰ قانون محاسبات ارادی هرگونه اعتبار از محل مولدسازی به «سد ماندگان»، سدی که قرار است بر سرشاخههای کارون و با هدف انتقال آب از حوضه آبریز کارون به حوضه آبریز زایندهرود احداث شود، خلاف قانون است. انتشار نامهای از سوی سازمان خصوصیسازی به نماینده آبادان در فضای مجازی، این سؤال را برانگیخت که چه کسی مجری خواهد بود؟ درحالیکه سد «ماندگان» فاقد ارزیابی محیطزیستی و بهتبع آن مجوزهای لازم از سوی این دستگاه است، نامه رئیس سازمان خصوصیسازی مدعی است که با مداخله معاون اول رئیسجمهوری و «دستور» به رئیس سازمان حفاظت محیطزیست مقرر شده است مشکلات محیطزیستی این طرح با اولویت رفع شود. این طرح تاکنون ۱۰ درصد پیشرفت فیزیکی دارد و اساس احداث آن در منطقه حفاظتشده دنا زیر سؤال است. حالا سخنگوی دولت میگوید این تأکید فقط برای اولویت بررسی است و اعلامنظر هرچه سریعتر از سوی سازمان حفاظت محیطزیست بهعنوان یک دستگاه مستقل است و فشاری از سوی معاون اول در کار نبوده است. دیماه امسال نماینده شهروندان آبان در مجلس شورای اسلامی به استناد قانون و همچنین باتوجهبه اثرات گسترده اجتماعی، سیاسی و امنیتی این پروژه خواستار جلوگیری از تخصیص بودجه از محل مولدسازی را اعلام کرده بود.
بحران حقوقی در آب هیرمند
بحران آب در ایران یکی از بحرانیترین چالشهای زیستمحیطی و اقتصادی است که پیامدهای گستردهای برای آینده کشور دارد. کاهش منابع آب، تغییرات آبوهوایی و سوءمدیریت سیستمهای آبی منجر به مسائلی مانند خشک شدن دریاچهها، کاهش سطح آبهای زیرزمینی و افزایش بیابانزایی شده است. در این میان، بحران حقوق آب برونمرزی -بهویژه در مورد رودخانه هیرمند و دریاچه هامون- اهمیت ویژهای دارد. این موضوع که با روابط سیاسی و دیپلماتیک ایران با افغانستان و تخصیص منابع آبی گره خورده است، توجه عاجل را میطلبد. این تحلیل به بررسی بحران آب ایران با تمرکز بر مناطق خشک مانند سیستانوبلوچستان میپردازد و درعینحال نقش محوری شفافیت، پاسخگویی و بودجهبندی جدید دولت را در رسیدگی به این مشکل برجسته میکند.
گزارش یک تخلف در کنارک
فعالان محیطزیست در شهر «کنارک» یکی از شهرهای ساحلی استان سیستانوبلوچستان میگویند شهرداری با صدور مجوز به سرمایهگذار بخش خصوصی با ساختوساز سازههای سنگین در محدوده حریم ۶۰ متری دریا که قانون محدودیت ساخت دارد، موافقت کرده است و با ورود اداره منابعطبیعی شهرستان این ساختوساز بهطور موقت متوقف شده است. اما رئیس شورای این شهر میگوید با ساخت هیچ سازه سنگینی نه در حریم دریا و نه در هیچکجای ساحل موافقت نکرده است و واقعه رخداده تخلف سازنده بوده است که بلافاصله با برخورد ورود شهرداری، شورای شهر و بهویژه برخورد دادستان این شهر متوقف شده است و حالا سرمایهگذار باید طرحش را اصلاح کند. اما فعالان محیطزیست یک سؤال دارند: «سازههای بتن و سیمان قرار است چگونه برچیده یا اصلاح شوند؟ نهادهای مرتبط و ناظر در زمان رخ دادن این تخلف کجا بودند؟» بخشی از شهر کنارک در محدوده حریم ۶۰متری دریا واقع است و این موضوع دستنخورده نگهداشتن حریم دریا و عمل به قانون را دچار پیچیدگیهای زیادی کرده است.
نقش خوشرنگ سوزندوزی زنان بلوچ بر قامت لباسهای مردانه
زنـــــی گمشـــده است! زنـــــی آنجــا کـه صــدای زنـانـــــه کمتــــر شنیــــده میشود و بهناچار در گیرودار روزمرگیها و گــــذران زندگـــیست، گـــم شــــده است… درســـت جایـــی میـــان اقلیـــم اقلیـمـــــی بیـابـانــــی و خـشک که چشمانتظار دریـا و جـــادوی ماهیهاست. آنجــا کـه استخـــوان ماهـــی، ســـوزن میشود و زنـــــی با ســـوزن بـه جــنگ پارچــه میرود تا نقشـــی بینـــدازد و آهستهآهسته در تاروپود نقشها خـــود را پیــدا کنــد. امروز که اقلیــــم به وسعت جهــان است و نه منطقهای خاص، و مــد مقولهای است جهانی و به تعداد آدمها متغیــر، زندگی بخشیدن به هنـــر مناطق مختلف ایـــران، نه بهشکل همیشگی و با کلیشههای بازسازی آن بلکه باتوجهبه نیــاز انسان در جهان امــروز و بازنمودش در دنیای مـد ایـــــران، برای همه آنها که دغدغه بیدار کردن و نمایش درست عناصر و المانهای غنی و الهامبخش تاریخی این سرزمیـــن را دارند، هدفــی بزرگ خواهد بود.
در جستوجوی رنگ در دل رنج
ابراهیم گلزاری هنرمند زابلی مبتلا به بیماری نادر امپیاس با وجود مشکلات جسمی، روحی و مالی فراوان توانست در ۲۱سالگی بدون حمایت هیچ ارگانی، با برگزاری نمایشگاه نقاشیاش در تهران به رؤیای خود رنگ واقعیت ببخشد.
هرمزگان در حصر گردوغبار
نیمی از ایران در برف و سرما فرورفته است و نام استان هرمزگان هم درمیان استانهایی به چشم میخورد که با شروع هفته هشدار نارنجی سرمازدگی برای محصولات باغی و کشاورزی و همچنین هشدارهای مربوط به کاهش مصرف دریافت کرده است. بااینحال، این استان درگیر چالش دیگری نیز شده است: «گردوغبار». مسئلهای که گویی دیگر به مشکلی مزمن و البته بدون راهحل برای این استان بدل شده است. طبق اعلام ادارهکل حفاظت محیطزیست این استان هوا در سه شهرستان بندرعباس، بندر خمیر و جاسک در وضعیت خطرناک قرار دارد. همچنین، کاهش محسوس شعاع دید حتی در جزایر کیش و قشم هم کاملاً محسوس است. بنابه اعلام سازمان هواشناسی این استان این وضعیت حداقل تا پایان روز سهشنبه با این استان خواهد ماند. گردوغبار در روزهای نخست هفته مهمان نامیمون هرمزگان نبود و سیستانوبلوچستان را هم درنوردید.
سفری ۱۵۰ساله به بشاگرد
جلسات سفرنامهخوانی که با همت «مهدی گوهری» هر بار در یکی از مکانهای تاریخی تهران برگزار میشود، شنبه ۲۴ آذر در خانه اتحادیه میزبان طاهر قدیریان فعال محیطزیست بود؛ با روایت سفرنامه ارنست فلویر انگلیسی به «بشاگرد» بلوچستان. قدیریان از کتاب ۶۰۰ صفحهای، «بلوچستان نکاویده» گفت که شرح سفر فلویر در ۱۵۰ سال پیش به این منطقه بود.
پیشنهاد بازنگری در جغرافیای سیاسی سیستانوبلوچستان
طرحهای جدید، دردهای قدیمی
از زمان انتصاب استاندار سیستانوبلوچستان و حضورش در استانداری این استان هنوز یک ماه نمیگذرد. بااینحال «منصور بیجار» روز نخست آذر اعلام کرد سند توسعه جامع استان را باتوجهبه دستور رئیسجمهوری مبنیبر تشکیل کارگروه ویژه توسعه برای سیستانوبلوچستان تدوین کرده است. سندی که کارشناسان و فعالان اجتماعی و کنشگران این استان از جزئیات آن اعلام بیاطلاعی کردهاند و آن را مبهم و تدوین آن را با تعجیل اعلام میکنند. بهگفته منتقدان، تدوینها و تصویبهای ضربی توسعه این استان از مسیر طرحها و پروژههای شتابزده نمیگذرد بلکه مشکلات این منطقه نیازمند اصلاحات ساختاری و اداری برای حل در کنار توجه ویژه به محیطزیست است. بااینحال، شهروندان در شهرها و روستاهای مختلف این استان میگویند توسعه و پایداری آن پیشکش دولتمردان! مشکل بیکاری را هرچه زودتر حل کنند.
