بایگانی مطالب برچسب: بافت تاریخی
حریم آثار چشم اسفندیار میراث
اظهارات «سیدرضا صالحی امیری» دربارۀ «بازنگری حریم آثار تاریخی» در صحن علنی مجلس و در روز رأی اعتماد، اعتراضات بسیاری به همراه داشت. بسیاری از کارشناسان و فعالان میراث فرهنگی، دربارۀ کوچک‌شدن حریم آثار باستانی و کارشکنی در حریم این آثار، اظهار نگرانی کردند. فعالان میراث فرهنگی نیز بر صالحی امیری تاختند که چرا دربارۀ کوچک‌کردن حریم آثار تاریخی در روز رأی اعتماد در مجلس سخن گفته است؟ صالحی امیری گفته بود که بسیاری از نمایندگان مجلس از حریم آثار تاریخی ناراضی هستند و باید حریم این آثار مورد بازنگری قرار بگیرد. اما بسیاری از کارشناسان و فعالان قدیمی میراث فرهنگی، بر این باورند که اظهارات او به معنای کوچک‌شدن حریم آثار باستانی نیست، بلکه بسیاری از حرایمی که دهه‌های ۶۰ و ۷۰ شمسی تعیین شده و غیراصولی و اتفاقاً کوچکتر از حد مناسب بوده‌اند، قرار است مجدداً تعیین شوند. حریم آثار تاریخی، یکی از حساس‌ترین موضوعات در حفاظت از محوطه‌های باستانی و بناهای تاریخی کشور است. باستان‌شناس‌ها در نامۀ خود به صالحی امیری اعلام کردند که طراحان کوچک‌شدن حریم آثار تاریخی در کشور، همان غارتگران و تاراجگران میراث فرهنگی و تاریخی کشور هستند که آثار ایران را به کشورهای عرب حاشیۀ خلیج‌فارس و غرب و شرق جهان قاچاق می‌کنند.
تبدیل خانه‌های تاریخی منطقه ۱۲ تهران به پاتوق معتادان
شهردار منطقه ۱۲ تهران بیان کرد: در حوزه گردشگری بیشترین همکاری با وزارت گردشگری شد؛ بگونه‌ای که سازمان میراث قرار شد که از سرچشمه تا خانه کاظمی مسیر گردشگری ایجاد کند و در مورد احیای خانه های تاریخی جلسات زیادی با احیاگران داشتیم تا این خانه‌های میراثی که تبدیل به پاتوق کارتن خواب‌ها شده است، ساماندهی شود.
بافت تاریخی گرگان صاحب شهرداری شد
|پیام ما| شهرداری بافت تاریخی گرگان بعد از ۷ سال پیگیری بالاخره تاسیس و اولین شهردار آن هم مشخص شد؛ بافتی که در سال ۱۳۱۰ به عنوان نخستین بافت تاریخی ایران و وسیع‌ترین بافت تاریخی شمال کشور به ثبت ملی رسیده بود و ۱۶۲ هکتار مساحت و سه محلی اصلی دارد. بافت قدیمی گرگان دارای دو بخش اداری و مسکونی است و منازل موجود در بخش مسکونی عمدتا متعلق به اواخر دوره قاجار و اوایل دوران پهلوی هستند. این بافت خانه‌های تاریخی معروفی همچون خانه باقری، خانه مفیدیان، خانه میرشهیدی، خانه خراسانی، خانه شفیعی، خانه شیرنگی و خانه امیرلطیفی را در خود جای داده است.
تیشه بر سقف بنای قاجاری
|پیام ما| تخریب میراث فرهنگی و بناهای تاریخی این‌بار به بافت تاریخی لنگرود رسیده است. چند روز پیش بود که اخبار و تصاویری از تخریب خانۀ «مدیری» شهرستان لنگرود که متعلق به اواخر دورۀ قاجار است، منتشر شد. گرچه این خانه هنوز به ثبت ملی نرسیده، اما بنای آن در جرگۀ بناهای واجد ارزش محسوب می‌شود؛ به‌طوری که هرگونه تخریب ساختمان ممنوع و حفظ بنا با تثبیت وضعیت موجود اجتناب‌ناپذیر است. با همۀ این‌ها، مالک خصوصی این بنا بدون داشتن مجوز، سقف خانه را تخریب کرد. این بنای تاریخی در نزدیکی راستۀ بازار شهر لنگرود قرار دارد.
تهیۀ نقشۀ ۳۶۰ درجه از بافت قدیم شهر اصفهان
سرپرست ادارۀ کل طرح‌های توسعۀ شهری و منطقه‌ای شهرداری اصفهان اعلام کرد: عملیات تهیۀ نقشه یا عکسبرداری ۳۶۰ درجه و مدل سه‌بعدی از محدودۀ ۳۶۰ هکتاری بافت تاریخی شهر اصفهان آغاز شد.
کمیتهٔ نجات
|پیام ما| از مجموع شش هزار هکتار بافت فرسودهٔ استان اصفهان، دو هزار و ۴۰۰ هکتار یعنی نزدیک به یک‌سوم آن دارای ارزش تاریخی است. تا حدود ۲۵ سال پیش پنج هزار خانهٔ تاریخی در بافت قدیمی اصفهان وجود داشت، اما با توسعهٔ شهر و تبدیل مناطق فرسوده به مدرن، بافت‌های تاریخی اصفهان کوچکتر شدند. حالا ۴۴ پهنه از نوع بافت تاریخی در این کلانشهر وجود دارد که بیشترین آن در مناطق یک و سه شهرداری اصفهان و بخشی در مناطق پنج و شش شهرداری واقع شده است. پیش‌از‌این کارشناسان بارها دربارهٔ وضعیت دشوار و در حال ویرانی خانه‌های تاریخی ثبت ملی و غیر ثبتی اصفهان هشدار داده بودند و حالا خبر از تشکیل کمیته‌ای برای حفاظت از این بناها به گوش می‌رسد.
جست‌وجو در «باباطاهر»
اوایل هفتهٔ پیش مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان همدان اعلام کرد در جریان عملیات پیاده‌راه‌سازی خیابان باباطاهر در روز یکشنبه، ۱۶ اردیبهشت، یک بنای تاریخی در عمق ۱.۵ متری زمین کشف شد و روند اجرای عملیات را متوقف کرد. «محسن معصوم‌علیزاده» گفت با توجه به قرار گرفتن خیابان باباطاهر در مرکزی‌ترین و تاریخی‌ترین بافت همدان و پیش‌بینی کشف آثار تاریخی در این مکان، کارشناسان میراث‌فرهنگی از ابتدای اجرای طرح پیاده‌راه‌سازی بر روند اجرای کار نظارت داشتند. عملیات پیاده‌راه‌سازی خیابان باباطاهر به‌عنوان سومین خیابان منتهی به میدان مرکزی شهر همدان، دوشنبهٔ هفتهٔ پیش، ۱۰ اردیبهشت‌ماه، با صد میلیارد ریال اعتبار آغاز شده بود.
شهرکرد در گام اول جهانی شدن
|پیام ما| پنج سال پیش در نشست شورای راهبردی انتخاب شهرها و روستاهای ملی شهرکرد با توجه به قابلیت‌ها و ظرفیت‌های هنر دستی نمدمالی و قدمت دیرینهٔ این هنر در چهارمحال‌وبختیاری از سوی معاونت صنایع‌دستی سازمان میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری به‌عنوان «شهر ملی نمد» ثبت شد. از همان زمان پیگیری‌ها برای جهانی شدن این شهر هم مطرح بود و در روزهای اخیر نیز «مهراب محمدی»، معاون صنایع‌دستی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی چهارمحال‌وبختیاری، از تلاش برای کسب عنوان شهر جهانی نمد در شهرکرد خبر داد و اعلام کرد برای دستیابی به این عنوان باید مراحلی طی شود که عملیاتی شدن آن در استان وارد فاز اجرا شده است.
طرح ساماندهی بافت تاریخی به زودی آماده می‌شود
|پیام ما| سفر استانی رئیس‌جمهوری به قم، در روز پایانی هفتهٔ گذشته (پنجشنبه ۲۰ اردیبهشت) با حضور معاون امور مجلس، حقوقی و استان‌های وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی یک‌بار دیگر نگاه‌ها را به بافت تاریخی قم متوجه کرد. «جواد واحدی» در این بازدید از نزدیک روند ساماندهی و مرمت بافت تاریخی شهر قم را بررسی کرد و با تعدادی از مغازه‌داران و افراد ساکن در این منطقه به گفت‌وگو پرداخت. این بازدید و صحبت‌ها در شرایطی است که سال گذشته کارزار «نجات بافت تاریخی قم» شکل گرفت تا مطالبهٔ مدنی برای جلوگیری از تخریب این بافت اتفاق بیفتد. از سوی دیگر فعالان میراث فرهنگی معتقد بودند در ساماندهی بافت تاریخی قم تأکید بر حفظ دانه‌های تاریخی است، درحالی‌که بافت‌های تاریخی، مجموعه‌ای از گذرها، کوچه‌ها، خانه‌ها، مساجد، مکتب‌خانه‌ها، طاق‌ها و ساباط‌ها، سرمایه‌ٔ فرهنگی به‌شمار می‌روند و محافظت از آنها حفظ دو دیدگاه حفظ تمدن و توسعهٔ اقتصاد گردشگری، مفید است.
ساختمان‌های قدیمی بندرانزلی بلاتکلیف رها شده‌اند
رئیس اداره میراث فرهنگی اعلام کرد تعدادی از ساختمان‌های قدیمی بندرانزلی، علی‌رغم دارا بودن ارزش تاریخی، بلاتکلیف رها شده‌اند.
داستان یک احیای موفق در باکو
یک اقدام موفق در حفظ میراث تاریخی، شهری قدیمی در کشور آذربایجان را به‌عنوان نقطهٔ گردشگری مورد توجه جهان بدل کرده است. «ایچری شهر» طی یک‌دههٔ اخیر و از زمانی که به فهرست جهانی یونسکو به‌عنوان یک نمونهٔ تاریخی به‌خوبی حفظ‌شده از یک مجموعهٔ شهری اضافه شد، آذربایجان و به‌ویژه شهر باکو را به مقصدی ضروری برای مسافران سراسر جهان تبدیل کرد. شهری که تقریباً از اوایل سال ۲۰۰۰ میلادی اقدامات حفاظتی برای میراث تاریخی‌اش را با معماران و صنعتگران بومی آغاز کرد و با نگاهی به گردشگری بین‌المللی در کمتر از یک‌دهه به ایستگاه فهرست جهانی هم رسید. مطالعات و بررسی‌ها نشان می‌دهد که تجربهٔ موفق این شهر در حفظ بافت و میراث تاریخی برای دو شهر بزرگ ایران هم قابل‌تکرار است و می‌توان با رویکردی چندوجهی یک ظرفیت ویژه در این حوزه فراهم کرد.
پیش‌بینی هوش مصنوعی از سرنوشت میراث ایران
چت‌جی‌پی‌تی (Chat-GPT) آثار تاریخی ایران را می‌شناسد، برخی از این آثار را هم به‌خوبی معرفی می‌کند. او معتقد است ایران جزو کشورهایی است که هم با تخریب آثار تاریخی‌اش مواجه است و هم تلاش‌هایی دارد که منجر به حفظ آنها شود، اما تأکید می‌کند که بی‌ثباتی سیاسی موجب افزایش مخاطرات محیط زیستی، بلایای طبیعی، غارت و قاچاق، تهدید سازه‌ها و آثار تاریخی شده است. هوش مصنوعی چت‌جی‌پی‌تی در پاسخ به چند سؤال خبرنگار «پیام ما» از مناطقی می‌گوید که میراث تاریخی‌شان با بیشترین آسیب‌ها مواجه هستند و البته مهمترین بخش میراث تاریخی ایران را که در معرض تجاوز و تخریب قرار گرفته است، اعلام می‌کند. چت‌جی‌پی‌تی به اقدامات موفق برخی کشورها در حفظ این آثار اشاره می‌کند و معتقد است ترکیبی از آنها می‌تواند تضمین بقای میراث تاریخی ایران باشد. او هشدار می‌دهد که نبود این تدابیر قطعاً طی چند دههٔ آینده منجر به حذف این میراث ارزشمند خواهد شد که آثار منفی قابل‌توجهی خواهد داشت.
