بایگانی مطالب برچسب: کمبود آب

فاضلاب به سفره مردم رسید

|پیام‌ ما| در روزهای گذشته ویدئوهایی در فضای مجازی منتشر شد که نشان می‌داد بخشی از اراضی کشاورزی در شهرستان کرج با آب فاضلاب خام آبیاری می‌شوند. اتفاقی که کشاورزان کرجی می‌گویند به‌دلیل نبود آب، ناگزیر از انجام آن هستند. اما کارشناسان بهداشت محیط و تغذیه می‌گویند این کار هم جرم است و هم سلامت شهروندان را به خطر می‌اندازد؛ زیرا آب فاضلاب، چه شهری و چه صنعتی، حامل عناصر بسیار خطرناک و مخاطره‌آمیز برای سلامت انسان است. گویی آبیاری با فاضلاب مستقیم بیماری را روی سفره مردم ببرد. مسئولان متولی هیچ واکنشی به این اتفاق که پیشتر نیز در استان کرج سابقه داشته است، نشان نمی‌دهند.

«سوءتفاهم» جلوی انتقال آب به ایلام را گرفت

|پیام‌ما| ۳۵ درصد آب مورد نیاز شهر ایلام از چشمه‌ گل‌گل تأمین می‌شد، اما حالا ارتباط این شهر با این منبع آب قطع شده است. ماجرا از این قرار است که شرکت آب‌وفاضلاب استان ایلام با احداث ۱.۵ کیلومتر خط لوله جدید می‌خواهد لوله انتقالِ فرسوده را جمع‌آوری و از حوادث احتمالی جلوگیری کند، اما اهالی شهرستان ملکشاهی (که چشمه‌های گل‌گل در محدوده جغرافیایی آنان قرار گرفته است) جلوی اتصال این خط را گرفته‌اند. مدیرعامل شرکت آب‌وفاضلاب می‌گوید: «طرح را نیمه‌کاره رها کردیم تا آرامش از بین نرود. مردم دچار سوءتفاهم شده بودند. چشمه گل‌گل اصلاً توان اضافه‌برداشت ندارد.»

تأمین آب تهران پایدار نیست

۳۱ بهمن‌ماه ۱۴۰۳، به پیشنهاد وزارت کشور، جلسه‌ای با حضور همه وزرا برگزار شد و مصوباتی برای کاهش تنش آب شرب در تهران و برخی شهرها به‌همراه داشت. با وجود اهمیت این مصوبات، نقدهایی فنی به آن وارد است که پرداختن به آنها ضروری به‌نظر می‌رسد. تأثیرات ظاهری کمبود یا افت کیفیت آب بر محیط زندگی انسان، بر کسی پوشیده نیست. اما مجموعه‌ اثرات مستقیم و غیرمستقیم بحران آب بر پایداری و آینده ایران، همواره از سوی مسئولان نادیده گرفته شده‌ است. ضروری است همه مؤلفه‌های کمی، کیفی، پنهان، آشکار، مستقیم و غیرمستقیم مؤثر بر مدیریت منابع‌طبیعی مانند آب، خاک و هوا مورد توجه قرار گیرد. حاکمیت باید برای هریک از این مؤلفه‌ها، شاخص‌های مشخصی تعریف کند و براساس ماهیت و میزان اثرگذاری آنها، مسئولیت‌پذیری و سازوکار پاسخگویی را در ساختار مدیریت خود اعمال کند. در نبود چنین نگرش و ساختاری در بدنه قوه مجریه، تصمیم‌گیری در هیئت وزیران محدود به وزارتخانه‌های ظاهراً مرتبط با موضوع آب می‌ماند؛ درحالی‌که آب نقشی چندوجهی و بنیادی در همه ابعاد زندگی ایفا می‌کند. بی‌توجهی به نقش‌های غیرمستقیم و گاه پنهان دیگر وزارتخانه‌ها در فرایند تصمیم‌سازی و مطالبه‌گری راهبردی، باعث می‌شود تصمیمات نهایی از جامعیت و کارآمدی لازم برخوردار نباشد.

بسترِ آفتاب خورده سدهای تهران

روند گرمایش فعلی زمین در ۱۰ هزار سال گذشته بی‌سابقه است و میانگین افزایش دمای کشور ما با سرعتی دوبرابر روند جهانی پیش می‌رود. رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی کشور، در گفت‌وگو با «پیام ما» از پیش‌بینی این مرکز برای افزایش ۱ تا ۲ درجه‌ای دما در این تابستان در منطقه خاورمیانه خبر می‌دهد. احد وظیفه می‌گوید ما با تابستانی مواجه می‌شویم که بیشتر از حد معمول گرم است. تابستانی طولانی و گرم، کاهش متوالی متوسط بارندگی تهران برای پنجمین سال و کاهش ذخایر سدها منجر شده که از دید رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی کشور، پایتخت دیگر از مرحله تنش آبی گذشته و وارد بحران شده و مدیران به دنبال آن‌ هستند تا از طریق انتقال آب بین حوضه‌ای از سد طالقان و حفر چاه‌های عمیق و بیشتر این تابستان به سر رسد. نه پایتخت بلکه خراسان رضوی نیز به این شرایط رسیده، سدها خالی‌تر از هر زمان دیگری است و نیروگاه‌های برق - آبی بیشتری از مدار خارج می‌شود، شرایطی که منجر شده تا دبیرکل فدراسیون صادرات انرژی و صنایع وابسته مهر تأییدی بر ناترازی برق بالای ۲۴ هزار مگاواتی بزند.

روزهای بی‌آبی می‌رسد؛ زندگی با کمترین منابع

در روزهای اخیر خبر بحرانی‌بودن وضعیت سدهای کشور را بارهاوبارها از مسئولین شنیدیم. چیزی که تصاویر منتشر شده نیز گویای آن است. این وضعیت علاوه بر تکرار چندباره آن نیازمند اتخاذ رویکرد و ارائه راهکار در مدیریت مصرف آب در شرایط بلادرنگ و عجله‌ای است. در سال آینده با بحران آب در اکثر نقاط کشور به‌ویژه در کلان‌شهر تهران مواجه هستیم و سخنگوی صنعت آب از مدیریت مصرف آب و احتمال قطعی‌های برنامه‌ریزی در تهران خبر داده است؛ اما در این میان مسئله‌ای که با بحران آب تشدید می‌شود، نرخ فرونشست زمین در پی استفاده بیش از حد از آبخوان‌ها و سفره‌های آب زیرزمینی است.

ایران چگونه منابع آب خود را نابود می‌کند؟

رنج بی‌آبی بر دوش ایل

طی چندسال گذشته عشایر کشور در فصل قشلاق به چالش کمبود سوخت روبه‌رو می‌شدند. چالشی که به‌نظر می‌رسد امسال با وجود ورود دو سامانه سرمایی و پر بارش اتفاق نیفتاد و دولت به‌خوبی آن را مدیریت کرد. حالا اما عشایر می‌گویند برف، باران و سرما گرچه مشکلی در تأمین سوخت ایجاد نکرد، اما گره‌ای هم از چالش همیشگی آب باز نکرد. آنچه ایلات و عشایر از مناطق مختلف ایران به «پیام‌ما» می‌گویند، نشان از توزیع ناکافی آب و علوفه سهمیه عشایری است. سرپرست مدیریت بحران سازمان امور عشایری ایران اما می‌گوید مدیریت سوخت با توزیع بهنگام و ذخیره‌سازی آن انجام شد و توزیع آب و علوفه هم مطابق بر سهمیه‌های مشخص ادامه دارد، اما موضوع کمبود آنها به‌شکل مستقیم از استان‌ها پیگیری خواهد کرد.

شاید دیگر دیر شده باشد

سفره‌های آب زیرزمینی تهران چه زمانی کاملاً بی‌آب می‌شوند؟

تغییر اقلیم، تحریک گسل‌ها

تغییراقلیم و گسل‌های فعال؛ نگرش ویژه به دریاچه ارومیه و وضعیت گسل شمال تبریز

خاک در اتاق عمل

نجات خاک‌های ایران با پزشکان خاک؛ طرح جهانی فائو در گلستان کلید خورد

هنگامه جیره‌بندی آب

سدهای تهران تنها دارای ۲۰ درصد از ظرفیت آب مورد نیاز هستند. بنابراین، احتمال جیره‌بندی آب وجود دارد

زهکشی، تالاب‌ها را به مرگ رساند

در خبرها می‌شنویم تالاب صالحیه مجدداً خشکیده است، آن‌هم در فصل زمستان که انتظار می‌رود تالاب صالحیه از حیاتی نسبی برخوردار باشد. این اتفاق در شرایطی روی داده که این تالاب یکی از نقاط کانونی انتشار ریزگردهاست و گردوغبار حاصل از خشکیدگی تالاب صالحیه، استان‌های البرز، قزوین و تهران را متأثر می‌کند. به‌علاوه، اغلب مناطق کشور این روزها به‌شدت و به‌قدر کافی و وافی درگیر چالش آلودگی هوا هستند. در سال‌های گذشته بسیاری از تالاب‌های کشور خشکیدند. در این میان، اما نمونه‌هایی مانند «تالاب بین‌المللی کمجان» در استان فارس را داریم که اهالی روستای کمجان کمر همت به احیای آن بسته‌اند. سؤال اینجاست که چرا این تجربه در سایر نقاط کشور استفاده نمی‌شود؟ اگر تجربه احیای تالاب کمجان که با کنشگری و مشارکت مستقیم جوامع محلی بوده به دیگر تالاب‌های مشابه منتقل شود و بخش‌های دولتی ذی‌ربط نیز مسئولیت بسترسازی، فراهم‌آوری امکانات، هدایت‌گری و نظارت فنی را عهده‌دار شوند، می‌توان به روند احیای آنها امیدوار بود.