بایگانی مطالب: کشاورزی

بحران پلاستیک؛ چالشی فراتر از محیط‌زیست

 پلاستیک، به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین دستاوردهای فناوری قرن بیستم، با ویژگی‌هایی مانند دوام، سبکی و قیمت پایین، نقش مهمی در اقتصاد و زندگی روزمره ایفا کرده است. بااین‌حال، مصرف بی‌رویه و عدم مدیریت پسماند آن، بحران عمیقی در سطح جهانی و ملی ایجاد کرده است. ۴ درصد نفت تولیدی جهان برای تولید مواد پلاستیکی به کار گرفته می‌شود ازآنجایی‌که مواد پلاستیکی دارای ماندگاری بیش از ۳۰۰ سال هستند رهاسازی آنها در طبیعت صدمات جبران‌ناپذیری را به محیط‌زیست خشکی و دریایی تحمیل خواهد کرد.

پادکست ۱۷ خرداد

سیب‌زمینی‌هایی که هرگز به مقصد نرسید

|پیام‌ما| امسال هم مانند هر سال کشت و برداشت سیب‌زمینی در گلستان، استانی که ۷۰ درصد از نیاز بهاره سیب‌زمینی کشور را تأمین می‌کند، با مشکلات متعدد روبه‎رو شد. کاهش قیمت این محصول در بازار این‌بار هم کشاورزان را با ضرر جدی مواجه کرد. کشاورزانی که به‌گفته خودشان قصد داشتند دست از کشت این محصول بردارند، اما با تبلیغات دولت دوباره دست به کشت گسترده این محصول زدند تا کشور در مضیقه نماند. حالا سیب‌زمینی‌کاران می‌گویند با طناب پوسیده جهادکشاورزی به چاه رفته‌اند و کسی پاسخگوی ضرر و زیانشان نیست. سال گذشته بخشی از این محصول در استان گلستان به‌دلیل افت قیمت فاحش، بدون برداشت، با زمین شخم زده شد. دلال‌های سیب‌زمینی یکی از متهمان افت قیمت سیب‌زمینی در زمان برداشت هستند؛ دلال‌هایی که حالا دادستان مرکز گلستان می‌گوید تعدادی از آنان دستگیر شده‌اند. بنا به اعلام انجمن سیب‌زمینی هر سال تا نیمه خرداد بیش از ۷۰ درصد محصول سیب‌زمینی این استان برداشت می‌شد، اما امسال تنها ۱۰ درصد محصول کشاورزان برداشت شده است و این مسئله هم بر انباشت یکباره محصول در بازار فروش اثر گذاشته است. استاندار وعده داده است مشکلات کشاورزان حل خواهد شد، اما کارشناسان اقتصاد کشاورزی می‌گویند به‌جای دل‌بستن به وعده‌های دولت باید راه‌حلی دیگر جست‌وجو کرد: «بازگشت به نظام تعاونی».

آب؛ از تقدس تا تباهی

ایرانیان هزاران سال پیش با آب نه‌تنها زیستند، بلکه تمدن ساختند؛ از اساطیر زرتشتی که آب را مقدس می‌دانستند تا باستان‌شناسانی که نخستین نشانه‌های کشاورزی و یکجانشینی را در فلات ایران یافته‌اند. تاریخ فرهنگی آب در این سرزمین، تاریخی است از احترام، خرد و همیاری. با این‌همه اما بحران کم‌آبی موضوع تازه‌ای در کشور ما نیست و سال‌هاست از آن گفته می‌شود. حتی پیش از فاجعه و در دهه‌های دورتر هم افرادی از حوزه علوم انسانی مانند محمدابراهیم باستانی پاریزی نسبت به آنچه که موجب بی‌آبی می‌شود، هشدار داده بودند. روز شنبه، دهم خردادماه، نخستین نشست از سلسله‌نشست‌های «کرآبی» با موضوع تاریخ فرهنگی آب در ایران برگزار شد. این برنامه با نمایش مستند «تالان» ساخته «محمدصادق دهقانی» همراه بود که زخم‌های امروز بر پیکر طبیعت را بازخوانی کرد و از فاجعه کم‌آبی که با آن مواجه‌ایم، گفت. در این نشست «ژاله آموزگار»، پژوهشگر فرهنگ و زبان‌های باستانی و «مرتضی فرهادی»، جامعه‌شناس و مردم‌شناس از پیشینه ایرانیان و آنچه بودیم، گفتند. «داریوش رحمانیان» هم درباره کرآبی چندین دهه در ایران سخنرانی کرد و در گفت‌وگو با «پیام ما» توضیح داد که چرا توسعه پایدار بدون آب و نگاه تاریخی به آن بی‌معناست.

کشاورزی، پیشقدم ریاضت آبی شود

|پیام‌ ما| آمارهای متفاوت از بیش‌برداشت یا کسری تجمعی آبخوان‌های کشور اعداد بسیار متفاوت ۱۴۰، ۲۴۰ و ۳۴۰ میلیارد مترمکعب را عنوان می‌کنند؛ کسری‌ای که متهم اصلی آن بخش کشاورزی است. بحث تازه‌ای در همین ارتباط شکل گرفته‌ است که گروهی از کارشناسان می‌گویند مکانیزاسیون، به‌ویژه استفاده از آبیاری قطره‌ای با افزایش بهره‌وری و افزایش قابل‌توجه سطح زیرکشت، به این وضعیت دامن زده است. گرچه مخالفان و موافقانِ اشکال مختلف آبیاری در کشور، هر کدام برای اثبات حقانیت خود و مقصر شناختن آبیاری نوین یا اعلام برائت از آن، ادله قابل‌توجهی دارند، اما معاون پژوهش‌ مرکز ملی مطالعات کشاورزی ایران می‌گوید با هر استدلالی که به موضوع نگاه کنیم، کشاورزی باید سطح زیرکشت خود را پایین بیاورد و مصرف ۸۰ میلیارد مترمکعبی خود را به کمتر از ۵۰ میلیارد مترمکعب کاهش دهد. عباس کشاورز می‌گوید: بخش کشاورزی باید پیشقدم ریاضت آبی شود. به‌عقیده او، همه آنچه گفته می‌شود، حاشیه و دعوای بی‌دلیل بر لحاف ملاست. با این‌همه، وزارت جهادکشاورزی همچنان سیاست‌های آبیاری خود را دنبال می‌کند و در حال حاضر تا ۸۵ درصد منابع مالی مورد نیاز برای اجرای سیستم‌های نوین آبیاری را از طریق تسهیلات تأمین می‌کند، اما هیچ تمرکزی بر تغییر الگوی کشت و کاهش سطح زیرکشت ندارد.

هجوم ملخ‌ها به لرستان تکرار یک غفلت زیست‌محیطی

امنیت راننده‌ها را تأمین کنید تا بارها را بردارند

پس از گذشت چند روز از اعتصاب کامیون‌داران، وعده‌هایی برای پاسخ به مطالبات آنها داده شده است، اما مسئله «تضمین اجرای این وعده‌ها از سوی دولت» است. «جلال موسوی»، نایب‌رئیس کانون کشوری کامیون‌داران، در گفت‌وگو با «پیام ما» از مطالبات رانندگان می‌گوید. او مدعی است عده‌ای با سوء‌استفاده از نارضایتی این صنف، فضا را برای آنها ناامن کرده‌اند و نمی‌گذارند رانندگان به کار برگردند. ازهمین‌رو، آنها خواستار تأمین امنیت رانندگان هستند.

حق آزادانه زیستن برای مرغ‌های تخم‌گذار

فاضلاب به سفره مردم رسید

|پیام‌ ما| در روزهای گذشته ویدئوهایی در فضای مجازی منتشر شد که نشان می‌داد بخشی از اراضی کشاورزی در شهرستان کرج با آب فاضلاب خام آبیاری می‌شوند. اتفاقی که کشاورزان کرجی می‌گویند به‌دلیل نبود آب، ناگزیر از انجام آن هستند. اما کارشناسان بهداشت محیط و تغذیه می‌گویند این کار هم جرم است و هم سلامت شهروندان را به خطر می‌اندازد؛ زیرا آب فاضلاب، چه شهری و چه صنعتی، حامل عناصر بسیار خطرناک و مخاطره‌آمیز برای سلامت انسان است. گویی آبیاری با فاضلاب مستقیم بیماری را روی سفره مردم ببرد. مسئولان متولی هیچ واکنشی به این اتفاق که پیشتر نیز در استان کرج سابقه داشته است، نشان نمی‌دهند.

«خرم‌آباد» در قرق ملخ‌ها

«خرم‌آباد» لرستان در قرق ملخ‌هاست. قرقی که کشاورزان، اهالی و کسبه می‌گویند نگران‌کننده است، اما «سازمان حفظ نباتات» در این استان می‌گویند از لحاظ جمعیت هنوز نمی‌توان به آن «هجوم» گفت و جای نگرانی وجود ندارد. تصاویر و گفته‌های شهروندان نشان می‌دهد حالا در خرم‌آباد همه‌جا از پارک گرفته تا خانه‌های مردم را ملخ‌هایی به رنگ زرد احاطه‌ کرده‌اند. شهرداری متولی مبارزه با این آفت در شهر است، اما پاسخی نمی‌دهد. بااین‌حال، سازمان حفظ نباتات اعلام کرده است عملیات مبارزه با ملخ‌ها در سطحی بالغ‌بر یک‌هزار و ۲۳۰ هکتار از اراضی کشاورزی لرستان انجام شده است.