بایگانی مطالب: میراث و فرهنگ

توقف معدن‌کاوی در تخت جمشید

استاندار فارس اعلام کرد دستور توقف فعالیت معدن‌کاوی در جوار کوه رحمت تخت جمشید صادر شده است.
تخت جمشید

صدور سند مالکیت کاروانسرای سمنان به نام وزارت میراث فرهنگی

رئیس قوه قضاییه دستور انتقال مالکیت کاروانسرای سمنان به وزارت میراث فرهنگی را صادر کرد.
کاروانسرای سمنان

عاشقانه‌­ای نا­آرام برای آب

مستند رودخانه

گنجینه الواح در سرزمین مادری

چند سالی است که سفرهای مقامات بلندپایه، به‌خصوص رؤسای‌جمهور، به کشورهای دیگر سبب خیر می‌شود تا دست‌کم آثار تاریخی خارج‌شده از کشور طی دهه‌های گذشته به‌خصوص قبل از انقلاب اسلامی، به سرزمین مادری‌شان برگردند. این‌بار هم الواح هخامنشی از سفر مسعود پزشکیان به نیویورک خیر دیدند و ششمین محموله از مجموعهٔ این الواح نیز سرانجام پنجشنبه، ۵ مهر، از مؤسسهٔ شرق‌شناسی دانشگاه شیکاگو به ایران برگشتند.

بیان آیندهٔ کودک خانوادهٔ نابسامان در «دوم‌شخص مفرد»

وزن این سخن که هنرهای نمایشی یکی از کارکردهای مهم هنری برای کاهش آلام و آسیب‌های اجتماعی به‌ویژه در عرصهٔ خانواده است، مشخص نیست. اما اگر این‌طور نبود تاکنون به این اندازه تئاترهای با مضامین اجتماعی، روانشناسی و فلسفی مورد اهمیت قرار نمی‌گرفت و بی‌شک یکی از حلقه‌های مفقوده در حوزهٔ تعالی نظام خانواده هنر نمایش و تئاتر است؛ تئاتری که بتواند با پرداختن به مشکلاتی که نظام خانوادهٔ امروز با آن روبه‌رو است، به ارائه راهکار بپردازد. باوجود مشکلات و کاستی‌هایی که در حوزهٔ هنرهای نمایشی در شهرستان‌ها وجود دارد، هنوز نمایش‌هایی خوب و استاندارد که به مضامین اجتماعی، روانشناسی و حوزهٔ خانواده بپردازد در شهرستان‌ها اجرا می‌شود که یکی از این کارها نمایش «دوم‌شخص مفرد» است که قرار است به نویسندگی و کارگردانی «امید نیاز» در اصفهان روی صحنه رود. نمایشی که به تبعات ناگوار تربیت کودک در یک خانوادهٔ نابسامان می‌پردازد. گفت‌وگویی با کارگردان این نمایش انجام داده‌ایم که مشروح آن به شرح ذیل است.

سمفونی انسان و طبیعت

برف و خاکستر

دکان یا موزه قصر

هنوز خبر آثار به‌تاراج‌رفتۀ موزۀ امام علی (ع) در سرخط خبرهاست که تحقیقات میدانی خبرنگار «پیام ما» از موزۀ زندان قصر نشان می‌دهد، بسیاری از درها و بخش‌های این موزه، با زنجیر بسته شده‌اند، به‌جز تالارهایی از موزۀ قصر که زمانی با تابلوها و و ویدئوپروژکتورها، روایت‌گر زندانی‌ها در دوران پهلوی بودند یا نشان از تاریخچۀ این موزه داشتند. عجیب اما این است که تابلوها و اشیاء این تالارها، به‌صورت ناشیانه‌ای کنده و از جا درآمده‌ و به جایش یک‌سری آثار شبهه‌صنایع‌دستی به نمایش یا فروش گذاشته شده‌اند. این موزه اکنون به‌جای اینکه پاتوق گروه‌های فرهنگی باشد، محل گردهمایی نت‌ورکی‌ها شده است تا در سالن موزه، جلسات توجیهی خود را برگزار کنند! البته پیش از این هم عکس‌هایی به دست ما از پشت درهای بستۀ این موزه رسیده که نشان می‌دهد، ساخت‌وسازی ناشفاف در تالارهای تاریخی این موزه در جریان است. برخی از کارشناسانی که نمی‌خواستند نامشان آورده‌ شود، عنوان کردند، تعدادی از اتاق‌های تاریخی موزه در حال تخریب است؛ این درحالی‌است که موزۀ قصر، جزو آثار ملی ایران بوده و در ۲۶ آبان ۱۳۷۵ به شمارۀ ۱۷۶۶، در فهرست آثار ملی ثبت شده است. پیگیری از رئیس موزه و همچنین رئیس ادارۀ میراث‌ فرهنگی تهران، به جایی نمی‌رسد؛ چون مدام رد تماس می‌دهند یا تلفنشان از شبکۀ ارتباطی خارج می‌شود. «اسکندر مختاری» که از کارشناسان پیشکسوت میراث‌ فرهنگی و از نخستین طراحان این موزه بوده، می‌گوید: «این وضعیت نشان می‌دهد که چگونه سرمایه‌های ملی و فرهنگی ما نابود می‌شود. اینجا زمانی قطب فرهنگی بود، نشست‌های مهمی برگزار می‌شد، اما سال‌هاست که همه‌چیز تعطیل شده و رویه‌ای نادرست در این موزه در جریان است.» «احمد محیط طباطبایی» رئیس ایکوم هم، وضعیت کنونی این موزه را محکوم کرد.

حراج آثار تاریخی زیر بار یک تفاهم‌نامه

|پیام ما| گنگ‌بودن وضعیت برخی از آثار موزه‌ای، فراتر از آن است که هرچند سال یک‌بار مطرح شود و پیگیری‌ها برای بازکردن معمای غیب‌شدن‌شان، به نتیجه‌ای مطلوب برسد؛ درست مانند وضعیت فرش‌های سعدآباد که زیر بار هزار حرف گم شد. حالا بحث از ۳۰ اثر هنری موزه‌ای است؛ آثاری از هنرمندانی صاحب‌نام و بعضاً معاصر ایرانی که قیمت برخی از آن‌ها سر به فلک می‌کشد.

ماجرای تسخیر قلعه تسخیرناپذیر حسن صباح

کتاب «واقعه‌ ناتمام» درباره ماجرای تسخیر قلعه تسخیرناپذیر حسن صباح به قلم «فاطمه علی‌اصغر» از سوی نشر چشمه به‌تازگی به چاپ رسیده است.
واقعه ناتمام

زخم ساختمان‌های معاصر

بافت‌های تاریخی، مزیت نسبی شهرهای کهن هستند که در رویکردهای رقابت‌پذیری شهری، توانایی جذب سرمایه‌های انسانی و اقتصادی را دارند. از طرفی بافت تاریخی شهرها به‌عنوان مکانی واجد ارزش‌های میراث فرهنگی، با دربرگرفتن دوره‌های مختلف تاریخی، دارای ویژگی‌هایی متشکل از ساختاری فضایی، کالبدی است. شهرها دارای ارزش تاریخی هستند، به‌همین‌علت بافت تاریخی به‌عنوان یک میراث گران‌بها و باارزش در کنار بافت جدید به شمار می‌آید. این میراث گران‌بها می‌تواند درزمینهٔ توسعۀ آیندۀ شهر به‌ویژه از لحاظ گردشگری و جذب گردشگر، دارای اهمیت فراوان باشد. گردشگری امروزه یکی از مسائل مهم و مؤثر اقتصادی و یکی از عوامل برجستۀ ارتباط اجتماعی و فرهنگی است. در این میان، مکان‌های تاریخی به دلیل نمایش هویت شهرها، از ارزش بسیار زیادی برای جذب گردشگر برخوردارند. بافت‌های تاریخی ایران به دلیل توأم‌شدن وجهۀ تاریخی با بافت جدید، اهمیتی دوچندان برای گردشگران دارند. شکل‎گیری زیبای هر محله حول مسجد و بازار و اتصال محله‎ها توسط کوچه‌ها و تشکیل شهری به نام اصفهان، حکایت از تفکر شهرسازی در پیشینۀ این شهر دارد. هم‌اکنون ۱۷۰۰ هکتار بافت تاریخی اصفهان، به‌‌صورت لکه‌هایی در مناطق مختلف این شهر باقی‌مانده است. با تداوم خیابان‎کشی‎ها و تعریض گذرها و ورود ماشین‌ها به مرکز بافت، آیندۀ نامعلومی را برای آن رقم‌ زده است. حال این شهر با داشتن شهرتی جهانی، قابلیت‌های فراوانی به‌منظور تبدیل‌شدن به مکانی برای گردشگری در سطح ملی و بین‌المللی دارد. اما پرسشی که مطرح می‌شود، با وجود ظرفیت بالای بافت تاریخی در شهر اصفهان، آیا گردشگری پایدار در آن شکل‌ گرفته یا خیر؟