روزنامه «پیام ما» در شماره ۳۴۱۲، مورخ دوشنبه ۴ خرداد ۱۴۰۵، به بررسی لایحه جنجالی تغییر ساختار سازمان تأمین اجتماعی و بازتاب‌های روانی و اجتماعی جنگ اخیر بر خانواده‌های ایرانی پرداخته است.

روزنامه امروز چند گزارش و یادداشت قابل تأمل دارد. تیتر یک به موضوع گردشگری اختصاص یافته با عنوان «گردشگری اسیر زیاده‌خواهان است». در کنار اون، گزارشی درباره پیامدهای انسانی و محیط‌زیستی جنگ منتشر شده و تحلیلی هم با عنوان «زمین که حرف می‌زند، باید گوش داد» در واکنش به زلزله‌های اخیر تهران به چشم می‌خورد.

در این ویدیوکست سه دقیقه‌ای پایان هفته، مروری داریم بر مهم‌ترین گزارش های پیام ما در هفته‌ای که گذشت. روایت‌هایی از میراثی که زیر سایه جنگ فرسوده می‌شود اینترنتی که همچنان در محدودیت مانده، محیط‌زیستی که هزینه بحران را می‌پردازد و در پایان نظرات مردمی که نظرشان را از طریق سایت پیام ما منتشر می‌کنند. این شما و این هفته‌ای که گذشت در «پیام ما».

آهوبره‌ها یک ماهی می‌شود که متولد شده‌اند؛ در میانه غرش موشک‌ها و زوزه پهپادها در «منطقه حفاظت شده میشداغ» در مرز غربی خوزستان. محیط‌بان‌ها در گشت‌های روزانه، غزال‌های نورس را می‌بینند که روی تپه‌ماهورها همراه با گله‌های آهو جست‌وخیز می‌کنند. رد پای جنگ در «منطقه حفاظت شده میشداغ»، زیستگاه غزال کمیاب خوزستان، حالا بعد از حدود دو ماه از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه کشورمان و در میانه آتش‌بس شکننده، آشکار شده است. باوجود سکوت اداره کل حفاظت محیط‌زیست خوزستان در این مدت، مشخص شده، چند پهپاد جنگی ساقط شده و دست‌کم دو بمباران، سهم این منطقه حفاظت شده بوده است.

نوروز ۱۴۰۵ برای صنعت گردشگری، نوروزی متفاوت و دور از انتظار بود. تعطیلاتی که هر سال امید اصلی فعالان این حوزه برای جان‌گرفتن دوباره بازار سفر است، امسال نتوانست چرخ کند گردشگری را به حرکت جدی وادارد. سال گذشته برای جامعه، سالی پرتنش و همراه با بحران‌های پیاپی بود؛ از تجربه دو جنگ تا رخدادهای تلخ دی‌ماه، آن هم در فاصله‌ای کمتر از یک سال. در کنار این تحولات، فشارهای اقتصادی نیز باعث شد بسیاری از خانوارها سیاست صرفه‌جویی و کاهش هزینه‌ها را در پیش بگیرند؛ تصمیمی که اثر مستقیم آن در کاهش سفرهای نوروزی به‌وضوح دیده شد. نوروز امسال که هم‌زمان با فضای ناپایدار ناشی از جنگ تحمیلی سوم آغاز شد، الگوی سفر ایرانی‌ها را به شکل معناداری تغییر داد؛ تغییری که بیش از هر چیز، از احتیاط اقتصادی و نااطمینانی اجتماعی نشئت می‌گرفت.

مدیرکل محیط زیست استان بوشهر از ورود بیش از ۱۳۴ هزار قطعه پرنده مهاجر از گونه‌های مختلف تابستان‌گذران و زمستان‌گذران به تالاب‌ها و زیستگاه‌های این استان در سال گذشته خبر داد و از افزایش ۲.۹۵ درصدی پرندگان زمستان‌گذران نسبت به سال قبل خبر داد.

خلاقیت یک موهبت ذاتی و مخصوص افراد خاص نیست؛ بلکه مهارتی است که می‌توان و باید آن را آموخت و پرورش داد. اما آیا نظام آموزشی و فضای تربیتی ما بستر مناسبی برای رشد این مهارت فراهم می‌کند؟ پاسخ متخصصان و فعالان حوزه کودک به این پرسش اغلب منفی است. در نظامی که محور اصلی آن حفظ‌کردن مطالب و رقابت نمره‌محور است، عناصر کلیدی خلاقیت مانند «تفکر واگرا»، کارگروهی و به‌ویژه «تفکر انتقادی» به حاشیه رانده می‌شوند. در چنین سیستمی، پرسش‌گری نه یک ارزش که یک تهدید تلقی می‌شود و دانش‌آموز به‌جای پرورش قوه تخیل و تحلیل، به شنونده‌ای منفعل و حرف‌شنو تبدیل می‌شود. این مشکل اما صرفاً به مدرسه محدود نیست و از دل خانواده‌هایی آغاز می‌شود که خواسته یا ناخواسته با سرکوب خیال‌پردازی‌های کودکانه یا هراس از اشتباهات فرزندشان، بال‌های خلاقیت او را پیش از پرواز می‌بندند. آنچه در ادامه می‌خوانید نگاهی است به موانع پرورش خلاقیت در ایران و ضرورت یک تغییر بنیادین در شیوه نگاه ما به فرایند یادگیری و تربیت نسل آینده.

علیرضا زمانی، عنکبوت‌شناس ایرانی و پژوهشگر دانشگاه تورکو در فنلاند، به‌همراه دو همکار خود موفق به دریافت جایزه پژوهشی E.O. Wilson سال ۲۰۲۴ شد. این جایزه به مقاله‌ای در زمینه روابط بوم‌شناختی و سازگاری‌های تکاملی عنکبوت‌های پشمالو (تارانتولاها) تعلق گرفت.