وقتی نوزادانی از والدینی دارای اعتیاد، پا به جهان هستی می‌گذارند، یا کودک و نوجوانی که پدر یا مادرش در برابر دیدگان معصوم آن‌ها مواد مصرف می‌کند، می‌توانیم بگوییم که او از کودکی با مواد مخدر آشنا است. از سوی دیگر، برخی مواد، به گفته مسئولان سازمان بهزیستی، در کوچه و خیابان و حتی در مدرسه برای او فراهم است و چه‌بسا از همان کودکی مصرف را آغاز کند. به گفته «نسیم صادقی»، دکترای مطالعات اعتیاد، ترکیب اعتیاد والدین، دسترسی آسان به مواد محرک و تبلیغات بی‌ضابطه در شبکه‌های اجتماعی، زنجیره‌ای از عوامل را شکل داده که می‌تواند مسیر اعتیاد را از سال‌های کودکی آغاز کند.

ویپینگ برخلاف تصور عمومی، یک جایگزین بی‌خطر برای سیگار نیست، بلکه خود به عاملی برای اعتیاد شدید به نیکوتین تبدیل شده است. در این نوشتار با نگاهی به شواهد علمی، لایه‌های پنهان صنعت ویپینگ را بررسی کرده و راهکارهای اصولی برای بازپس‌گیری سلامتی را مرور می‌کنیم.

اعتیاد زنان یکی از ناشناخته‌ترین آسیب‌های اجتماعی ایران به شمار می‌رود. از یک سو، مسئولان از افزایش گرایش زنان به مصرف مواد در سال‌های اخیر خبر می‌دهند و از سوی دیگر، درمانگران معتقدند انگ اجتماعی باعث شده است بسیاری از زنان به دلیل مراجعه‌نکردن برای درمان، هرگز در آمارهای رسمی ثبت نشوند. این شکاف نشان می‌دهد برای مواجهه با این آسیب، تنها درمان کافی نیست و تغییر نگاه جامعه نیز به همان اندازه اهمیت دارد.

محمد نصیری، مدیرکل بهزیستی استان تهران، با هشدار نسبت به افزایش نگران‌کننده گرایش بانوان به دخانیات و مواد مخدر، بر ضرورت تغییر رویکرد در تخصیص اعتبارات تأکید کرد. وی با بیان اینکه اعتیاد زنان به عنوان محور خانواده، آسیب‌های عمیق‌تری به همراه دارد، خواستار افزایش سرمایه‌گذاری در بخش پیشگیری و کاهش شکاف بودجه‌ای میان درمان و پیشگیری شد.

یک مخدر بنفش ایده جدیدی برای رهایی دانشجویان از مسائل و دغدغه‌هایشان شده است. مصرف اولیه این ماده به خوانندگان موسیقی هیپ‌هاپ در آمریکا برمی‌گردد و مشاهدات و بررسی‌های «پیام ما» نشان می‌‌دهد با افزایش شهرت این سبک از موسیقی میان جوانان ایرانی، این مخدر وارد مهمانی‌‌ها و خوابگاه‌هایشان شده است؛ مخدری که آمار مصرف مشخصی ندارد، اما چند ویژگی آن را به‌شدت محبوب کرده، مهم‌ترینش در دسترس بودن آن است. متخصصان اما معتقدند این ماده می‌تواند آسیب‌هایی جدی به روان مصرف‌کنندگانش وارد کند. ماجرا چیست؟

نشست خبری اخیر «حسین ذوالفقاری»، دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر بار دیگر بحث بر سر کاشت گیاهان مخدر پایه را در رسانه‌ها مطرح کرد. بنا بر گزارش‌های جسته‌وگریخته و شنیده‌ها مواد مخدر و به‌ویژه تریاک در ایران به‌صورت غیرقانونی کاشت می‌شود اما مدتی است که صحبت از قانونی شدن کشت آن برای فرایندهای تولید دارو و درمان شده اما این امر در انتظار تأیید ستاد مبارزه با مواد مخدر است.

نخستین‌بار که قزاق‌محله را می‌بینم تنها چیزی که به چشمم می‌آید، قاچاق مواد مخدر و معتادان متجاهری است که در گوشه و کنار، مشغول استعمال مواد مخدر هستند. اما آنچه را که چشم‌های من ندیده بود، گویا هیچ‌کس دیگری هم ندیده است. آنچه دهیار روستا از آن به‌عنوان دردهای مزمن و طولانی این روستا نام می‌برد؛ دردهایی که به‌خاطر ۳۰ خانواده مواد فروش به جان ۹۰۰ خانوار دیگر این روستا انداخته‌اند. قزاق‌محله هیچ ندارد. نه مدرسه دارد، نه کتابخانه و نه جایی برای ورزش، نه آب دارد و نه شبکه فاضلاب. دهیار می‌گوید فقط بنیادمسکن است که اهالی اینجا را می‌بیند. جایی که با مرکز استان گلستان فقط پنج دقیقه فاصله دارد. آبفا برای اتصال چاهی در کنار روستا به شبکه آبی که فرسوده است، ۶۰۰ میلیون تومان پول می‌خواهد و اهالی توان پرداخت آن را ندارند. این شرکت پاسخی در مورد دلایل مطالبه این مبلغ ارائه نمی‌دهد، اما مدیرکل امور روستایی و شوراهای استانداری گلستان می‌گوید در حال تلاش برای پیدا کردن راه‌حلی هستند که مسئله را رفع کنند. دهیار روستا اما مدام می‌گوید: «دادمان را کجا بزنیم؟ نامی بر ما گذاشته‌اند و به‌خاطر آن همه‌چیز را از ما محروم کرده‌اند. گروهی مواد می‌فروشند، اما ۹۰ درصد اهالی با تنگدستی در فضایی ناامن و محروم، شب و روز ترس و غصه آینده بچه‌هایشان را دارند. به هم بگویید قزاق‌محله نومل خیلی چیزهای دیگر می‌خواهد. خیلی آدم‌های دیگر اینجا زندگی می‌کنند.»