ما هر روز از طریق شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌ها پیام‌های زیادی درباره انواع خطرات دریافت می‌کنیم. بسیاری از آنها مربوط به آب، هوا، غذا و خاک و محیط ما می‌شوند. اینکه یک ماده غذایی را نباید خورد، از آن آب نباید استفاده کرد. آلودگی هوا، گرما، کیفیت آب، پارازیت ماهواره و تشعشعات مراکز هسته‌ای از جمله خطرات زمانه ما هستند.

مسافرانی که از شهرهای جنوبی کشور وارد شهر تهران می‌شوند، در بزرگراه خلیج‌فارس شیشه خودرو خود را بالا می‌کشند؛ این بوی مشمئزکننده اطراف فرودگاه بین‌المللی امام خمینی(ره) بیشتر حس می‌شود. براساس گزارش شاخص عملکرد محیط‌زیست در نماگر «مدیریت کنترل‌شده پسماند» در سال ۲۰۲۴ ایران رتبه ۱۲۱ را داشته است. در نشست تخصصی که در چهاردهمین نمایشگاه بین‌المللی تجدیدپذیرها در حوزه زیست‌توده برگزار شد، تأکید می‌شود که نیمی از دفن پسماند کشور غیربهداشتی است. «مجید قاسمی»، کارشناس فراکسیون محیط‌زیست مجلس شورای اسلامی، به‌صراحت اعلام می‌کند سالانه حدود ۴۰ هزار فوتی در اثر آلودگی هوا اتفاق می‌افتد که درصدی از آن مرتبط با مدیریت ناصحیح پسماندهاست.

افزایش تولید پسماند و نگرانی‌های حاصل از خسارات اكولوژیكی، به‌عنوان یكی از چالش‌های مطرح‌شده در حوزۀ محیط‌زیست و مدیریت شهری مطرح است؛ شهر كرج از این قاعده مستثنی نیست. طبق نتایج حاصل از بررسی‌ها، حجم پسماند تولیدی در سطح كرج، همواره روند افزایشی داشته و باتوجه‌به هزینه‌های انجام‌شده در این زمینه، آسیب‌های اجتماعی، اقتصادی و محیط‌زیستی آن هنوز برقرار بوده و تا رسیدن به نقطۀ مطلوب، فاصلۀ زیادی دارد. مطابق آمار سازمان مدیریت پسماند، روزانه حدود ١٥٠٠ تن میزان پسماند ورودی مرکز دفع و پردازش «حلقه‌دره» است که ۷۰۰ الی ٧٥٠ تن به‌عنوان پسماند تولیدی شهر كرج است. در این میان منازل مسکونی، مهم‌ترین منبع تولید پسماند را به خود اختصاص داده‌اند. پسماند «تر» با بیشترین سهم حدود ٧٠٪؜ و پس از آن پلاستيک و كاغذ به‌ترتیب با حدود ١٢٪؜ و ٦٪؜، در رتبه‌های بعدی، بیشترین سهم را در تشکیل زباله‌های جامد شهری به خود اختصاص داده‌اند. بیش از ٩٠٪؜ پسماندهای تولیدشده در شهر كرج در مركز دفع و پردازش حلقه‌دره منتقل و در نهایت دفن می‌شود. افزون بر دفن غیربهداشتی و انتشار بوی نامطبوع، مركز دفع حلقه‌دره با معضلاتی مانند فقدان زیرساخت‌های مناسب نسبت به میزان پسماندهای ورودی، به‌سرانجام‌نرساندن عملیات عمرانی و زیرساختی در محل دفع، محدودبودن ظرفیت باتوجه‌به دفن حداكثری پسماندهای ورودی، عدم رعایت فاصلۀ مناسب با مناطق مسکونی و فرودگاه «پیام» كه در حداقل فاصلۀ استاندارد جانمایی شده است، مواجه است.

در نامه معاون وزیر بهداشت به رییس سازمان شهرداری‌ها تاکید شد:

فرهاد قلی‌نژاد معاون محیط‌زیست انسانی اداره‌کل حفاظت محیط‌زیست خوزستان از ادامه آتش‌سوزی در سایت صفیره محل دفن پسماندهای شهر اهواز خبر داد.

«موافق انتقال مرکز دفن و بازیافت پسماند آرادکوه هستم.» این جملهٔ تکرارشوندهٔ استاندار تهران در ماه‌های اخیر بوده و بارها از موافقت با طرح انتقال و تعیین مکان جدید برای آرادکوه گفته است. آرادکوه در ۱۸ کیلومتری جنوب تهران، نقطه‌ای است که برای سال‌ها محل مناقشه بوده، بوی آن به فرودگاه بین‌المللی و حتی مرکز پایتخت هم رسیده و گاز متان تولیدشده از آن در سال‌های اخیر توسط ناسا تصویربرداری شده است. نه لندفیل استانداردی دارد و نه کمپوست‌سازی اصولی در آن انجام می‌گیرد و همهٔ این موارد دلیلی است تا «مهدی جلیلی قاضی‌زاده»، دکترای مهندسی محیط‌زیست با گرایش پسماند از دانشگاه تهران که مدیر پروژهٔ مطالعات جانمایی محل جدید دفن پسماند تهران ست، این جابه‌جایی را تا زمان حل مشکلات آرادکوه، مسکنی مقطعی بداند. مکان جدید به‌گفتهٔ او در مرز استان قم و با فاصلهٔ ۲۸ کیلومتری از آرادکوه است، اما این جانمایی برای سه دههٔ دیگر تهران لازم است و آرادکوه با استانداردسازی می‌تواند سه دهه مشکل پسماند پایتخت را حل کند و صحبت از جابه‌جایی فقط استانداردسازی را به حاشیه رانده است. او در حال حاضر عضو هیئت‌علمی دانشگاه شهید بهشتی در پژوهشکدهٔ علوم محیطی است و می‌گوید مکان جدید هشت تا ۱۰ سال دیگر به‌صورت کامل افتتاح خواهد شد.

۱۵ روز بست‌نشینی مردم مقابل «سایت زبالهٔ انجیل‌سی» بابل‌کنار و اجازه ندادن به ماشین‌های حمل زباله برای آوردن زباله‌ها به این سایت دیروز پایان یافت؛ آن‌هم وقتی که مردم بعد از روزها دیدند که قرار نیست ماشین‌های حمل، زبالهٔ جدیدی به منطقه بیاورند. این سایت از بهمن ۱۴۰۰ حکم قطعی برای تعطیلی داشت و باوجوداین، در دو سال گذشته حکم‌ قانونی و نظر دادستانی و دادگاه نتوانست مانعی برای آوردن زباله‌ها باشد. مسئولان شهرداری، مدیریت پسماند و سایر ارگان‌های ذی‌ربط بعد از گذشت بیش از دو سال از صدور حکم، همچنان برای حل مشکل پسماند فرصت خواسته‌اند و حالا شنیدهٔ محلی‌ها حاکی از آن است که نه‌تنها چاره‌ای برای مدیریت پسماند منطقه نیندیشیده‌اند، بلکه قرار است پسماند بابل‌کنار و روستاها و شهرهای اطراف نیز به گلستان برود. جمع شدن مردم مقابل سایت زباله، در سال‌های گذشته در سراوان استان گیلان هم رخ داده بود. اهالی سراوان بعد از روزها بست‌نشینی مقابل ورودی سایت، با برخورد شدید نیروهای انتظامی روبه‌رو شدند و مشکل پسماند در این منطقه نیز همچنان حل‌ناشده باقی مانده است.