بایگانی مطالب برچسب: زنان
چهار دهه کاوش در سرگذشت زنان
بیشک، در دنیای پژوهشهای تاریخی ایران، نام بنفشه حجازی با پرسشهای اساسی از جایگاه و نقش زنان گرهخورده است. او که خود روایتی زنده از تحولات اجتماعی چند دهه اخیر به شمار میرود، نه در مقام یک ناظر بیرونی، بلکه در هیئت کنشگری جستوجوگر، چهل سال از عمر خویش را صرف واکاوی سرنوشت زنان ایرانی کرده است. گفتوگویی که در ادامه میخوانید، مروری است بر تجربهها و اندیشههای این پژوهشگر و شاعر؛ از انگیزههای شخصیاش تا فرازوفرودهای مسیر پژوهش و نگاهی که او به تاریخ زنان ایران دارد. مسیری که از دل خانوادهای مذهبی آغاز شد و تا ژرفای تاریخ این سرزمین امتداد یافت.
احمدیان طهرانی: استادان هم نمیتوانستند ما را بپذیرند
دانشکده کشاورزی دانشگاه تهران زمانی قلعهای مردانه بود؛ جایی که حتی استادانش هم باور نداشتند روزی زنان پا به کلاسها و آزمایشگاههایش بگذارند. در دهه سی اما این تابو شکست. هفت دختر جوان، بیهیاهو اما مصمم، وارد آن سرزمین ممنوعه شدند و مسیر تازهای گشودند. یکی از آنها «پریچهر احمدیان طهرانی» بود؛ زنی که بعدها نخستین دانشیار زن این دانشکده شد، سالها در ژنتیک و بیوتکنولوژی پژوهش کرد، کتاب و مقاله نوشت و شاگرد پرورش داد. او حتی فراتر از مرز دانشگاه رفت و با تأسیس بنیادی برای حمایت از دانشجویان کمبرخوردار نشان داد که نگاهش فقط به موفقیت شخصی محدود نمیشود.
از ریاست انجمن جامعهشناسی تا بازتعریف سلامت و برابری
شیرین احمدنیا نخستین زنی است که در تاریخ معاصر ایران، ریاست انجمن جامعهشناسی را برعهده گرفته است. دانشیار جامعهشناسی دانشگاه علامه طباطبایی و مدیر گروههای «جامعهشناسی پزشکی و سلامت» و «مطالعات زنان»، سالهاست با پژوهش و تدریس، مرزهای جنسیتی را در حوزه علمی و مدیریتی شکسته و صدای زنان را در سیاستگذاریهای اجتماعی به گوش مسئولان رسانده است. مسیر پیشگامانه او نشان میدهد که سلامت زنان تنها یک دغدغه پزشکی نیست و با عدالت اجتماعی، سیاستهای فرهنگی و اقتصادی و مشارکت مدنی پیوند دارد.
توفیق زنانه
«خانم هیچ میدانی شما میشوی اولین زن کاریکاتوریست مطبوعاتی ایران؟» پروین کرمانی آنقدر جوان بود که به این جمله «حسن توفیق»، صاحبامتیاز مجله طنز «توفیق»، فکر نمیکرد. بعدها که رسانهها برای مصاحبه و گفتوگو سراغش میرفتند این جمله را تکرار میکردند و آنجا بود که متوجه شد واقعاً اولین زن کاریکاتوریست مطبوعات است. متولد سال ۱۳۲۹ است. بعد از توفیق با مجلات دیگر از جمله «گلآقا» و «زن روز» کار کرد. آنطور که خودش میگوید سبککاری «کامبیز درمبخش» را دنبال میکند و پیرو استفاده از خطوط کم در طراحی است. پروین کرمانی را در جشنواره کاریکاتور باجنیوزها ملاقات کردم. این دیدار به یک گفتوگو ختم شد تا از مسیری که طی کرده و دلیل سالهای دورشدن از کاریکاتور بگوید.
زن بودن؛ کنش یا نقش؟
موقعیت زنان، دقیقترین نشانه از وضعیت یک جامعه است؛ شاخصی که عدالت را عیان میکند، ظرفیت تغییر را میسنجد و عمق امید را نشان میدهد. هر جا زنان امکان کنشگری دارند، جامعه نیز در مسیر رشد و توازن گام برمیدارد؛ و هر جا صدای آنان خاموش است، سکون و بیعدالتی در لایههای دیگر نیز رسوخ کرده است.
مالکیت بدون اختیار، نمونهای از خشونت پنهان
قدرت پنهان
وقتی از توانمندسازی زنان صحبت میکنیم، توجه ما بهسمت موضوعاتی مانند حضور در بازار کار، کسب درآمد مستقل یا دستیابی به جایگاه اجتماعی هدایت میشود. هرچند پیشرفت در این عرصهها دستاوردی شگرف محسوب میشود، اما بهشدت تقلیلگرایانه خواهد بود که توانمندسازی زنان را تنها به این موارد خلاصه کنیم.
شهر؛ زندان شیشهای دختران نوجوان
