نقش محله‌ها در انسجام اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی به درازای تاریخ بر همگان محرز و آشکار است و اینکه امروزه تغییر ساختار و محتوای ساختمان‌سازی و تغییر شکل خانواده از شکل گسترده به هسته‌ای موجب نابودی نقش محله‌ها در زندگی انسان‌ها شده است، انکارناپذیر است. برای معنابخشی دوباره به نقش و کارکردهای محله (با ساخت اجتماعی و فرهنگی) ابتدا باید چالش‌های اجتماعی، فرهنگی و حتی فراتر از آن، شرایط اقتصادی و منطقه‌ای جامعه را به‌درستی شناخت و برپایهٔ نظرات متخصصان و کارشناسان مرتبط با آنها نسبت به تأثیرپذیری معماری و شهرسازی از این عوامل، در جهت ایجاد محلات جدید با هویت متناسب با ارزش‌های بنیادین جامعه اقدام کرد. امروزه اگر محلات قدیمی شهر سنندج نظیر قطارچیان یا قلعهٔ چوارلان دیگر آن مرکزیت محلهٔ ارزشمند خود را ندارند و در این رابطه می‌توان به روابط علی و معلولی بیشماری در نابسامانی این مرکز محلات اشاره کرد. دکتر «کیومرث حبیبی»، چهره‌ٔ فاخر علمی که نخستین فوق دکتری مهندسی شهرسازی کشور بعد از دفاع پایان‌نامهٔ خود با عنوان «ارتقای کیفی و افزایش ایمنی فضاهای عمومی در بافت‌های تاریخی شهر با رویکرد انسان‌‌محوری از طریق برنامه‌ریزی و طراحی پیاده‌راه‌ها» لقب گرفته است، به‌صراحت از جوانمرگی محله‌های شهرهای مناطق کردنشین به‌ویژه شهر سنندج مرکز استان کردستان سخن می‌گوید و نسبت به پدیدهٔ نامبارک سوداگری زمین که باعث جوانمرگ شدن ساختمان‌های ویلایی، یک-دو خانواری و راسته‌های تاریخی می‌شود، هشدار می‌دهد. امید می‌رود این گفت وگوی تخصصی «پیام‌ما» پیرامون اهمیت محله‌های شهرهای مناطق کردنشین تزی برای آنتی‌تز و سنتز شهرداران و مسئولان سازمان نظام مهندسی استان کردستان باشد تا بیش از این تیشه به ریشهٔ هویت شهری نزنیم. آنچه در این مصاحبه می‌خوانید نظرات تخصصی و آکادمیکی کیومرث حبیبی متولد سنندج ، فوق دکتری شهرسازی از دانشگاه علم و صنعت ایران، دکتری برنامه‌ریزی شهری دانشگاه تهران، دانشیار و مدیرگروه شهرسازی دانشگاه کردستان، پژوهشگر برتر ایران در سال ۱۳۸۹ به انتخاب وزارت علوم و تحقیقات و فناوری و پژوهشگر برتر فرهنگی ایران در سال ۱۳۸۱ به انتخاب وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی است. این استاد مؤلف ۱۲ کتاب تخصصی دانشگاهی و بیش از صد مقالهٔ علمی-پژوهشی و IsI و مدرس دانشگاه‌های خواجه نصیر طوسی، علم و صنعت ایران، تهران، علامه طباطبایی، مازندران و هنر اسلامی تبریز است.

«ری‌را پیوسته خود را بخشی از طبیعت می‌داند و باور دارد که باید همچون نیاکانمان به آب احترام بگذاریم.» اینها بخشی از بیانیهٔ «ری‌را شریعتی»، هنرمند آملی، است. او در شهریورماه امسال در گالری «شیرین» نمایشگاه حجمی را با موضوع رودخانهٔ هراز و شیرابه‌هایی که به آن می‌ریزد،‌ برگزار کرد. ‌تمرکز نمایشگاه شریعتی روی منطقهٔ «عمارت» بود، همان منطقه‌ای که در این سال‌ها یک کلمه دیگر از آن جدا نمی‌شود؛ «زباله». شیرابه‌هایی که از این منطقه به‌سمت هراز راه خود را پیدا کرده،‌ حیات تمام جانداران این رودخانه را به خطر انداخته است. او دربارهٔ موضوع نمایشگاهش به «پیام ما» می‌گوید: «من سراغ موضوع محیط‌‌زیستی نیامدم، من در این محیط زندگی می‌کنم.»

خرابی آسانسورها و پله‌برقی‌های یکی از خطوط مترو، داستان هرروزۀ این خطوط حمل‌ونقل شهری است. این روزها تعداد مسافران مترو به دلایل اقتصادی بیشتر شده است و ساعاتی از روز که به آن پیک حرکت گفته می‌شود، حجم تردد مسافران به اوج خود می‌رسد، اما وضعیت تردد برای سالمندان و بیماران و افراد دارای معلولیت برای استفاده از خطوط مترو، هر روز سخت‎تر از قبل می‌شود. آسانسورها و پله‌برقی‌های خراب، توان یک تردد آسان و بدون دردسر را از شهروندان گرفته است. بیش از ۱۶۰ ایستگاه فعال مترو در تهران وجود دارد که هم‌زمان با آغاز فصل بازگشایی مدارس، ضروری است که مدیران شرکت مترو و شهرداری، اقدامات جدی و سریع‌تری را برای رفع نقایص انجام دهند.

با نزدیک‌شدن به آغاز ماه مهر، شهرداری تهران طرحی را تحت عنوان «ساماندهی آسیب‌های اجتماعی» آغاز کرده است که در قالب آن، اقدام به جمع‌آوری معتادان متجاهر در شهر می‌کند. آن‌گونه که سرپرست سازمان خدمات و مشارکت‌های اجتماعی شهرداری تهران، به «ایلنا» بیان کرده است، «هدف از اجرای مرحلۀ چهارم طرح ساماندهی آسیب‌های اجتماعی، این است که فضای شهر به‌عنوان فضایی که قرار است دانش‌آموزان در آن رفت‌وآمد کنند، پاکیزه باشد.» بر این اساس، قرار است در بوستان‌ها و فضایی که نزدیک مدارس است و دانش‌آموزان از آن‌ها استفاده می‌کنند، اقدام به جمع‌آوری معتادان کنند. «محمد نقیب» همچنین از شهروندان تهرانی خواسته است، مکان‌هایی که افراد آسیب‌دیده اعم از معتاد متجاهر و... حضور دارند را از طریق سامانۀ ۱۳۷ به شهرداری تهران اطلاع دهند تا آن نقطه را «پاک» کنیم! پاک‌سازی یا پاک‌انگاری شهر از معتادان که واژۀ نامناسبی برای یک پدیده و آسیب شهری است، همواره در سال‌های اخیر از سوی متولیان امر بیان می‌شود. اعتیاد، کودک کار، تکدی‌گری، زنان بی‌خانمان و ...، از آسیب‌های شهرهاست و بی‌تردید راهکار کاهش بسیاری از این آسیب‌ها، نه جمع‌آوری که اتخاذ رویکردهای پیشگیرانه و بلندمدت است. بااین‌حال باید دید این جمع‌آوری معتادان متجاهر، چه کمکی به شهروندان و نوجوانان دانش‌آموز و زیست شهری آنان خواهد کرد؟ در دیگر کشورها برای بهبود وضعیت و پیشگیری از افزایش این پدیدۀ شهری، چه اقداماتی انجام می‌دهند و چقدر چنین اقدامات نمادین، مؤثر و کمک‌کننده خواهد بود؟

تجربۀ تاریخی از کنشگری NGOها در جامعۀ ایرانی، از وجوه متناقض‌نمای این تجربه حکایت دارد. این نهادهای مدرن که ریشه و خاستگاهی در زیست‌سیاست مدرن دارند، بیش از آنکه در امتداد تجربۀ زندگی روزمرۀ مردم ایران، خود را تعریف کنند، غالباً در امتداد دستگاه فربه و حجیم دولت شبه‌مدرن در ایران قرار گرفته‌اند. این وضعیت و موقعیت، در شکل‌گیری و برساخت هویتی فعالان و کنشگران این نهادها نیز تأثیر فراوانی دارد و بیش از آنکه انجمن‌های مردمی باشند، تشکل‌های غیردولتی محسوب می‌شوند؛ دقیقاً با قرینۀ معنایی مدارس غیرانتفاعی و غیردولتی که در سه دهۀ اخیر در جامعۀ ایرانی مانند قارچ روییده‌اند و تمام عملکردهای معنابخشی که دارند، در تضاد و تناقض با دلالت‌های آغازین خود است.

|پیام ما|مدتی است موضوع ساختمان‌های ناایمن مورد بحث و توجه افکار عمومی است. تعدادی از این ساختمان‌ها به‌علت حوادثی که ایجاد کردند، به‌عنوان یک خاطرۀ تلخ در یاد شهروندان باقی ماندند. اما داستان بیمارستان‌های ناایمن و پرخطر فرق می‌کند. بیمارستان‌ها از اماکن خدمات‌رسان درمانی هستند که اگر به‌موقع ایمن‌سازی و تعمیر نشوند، موجب بروز حوادث جبران‌ناپذیر می‌شوند. به‌خوبی مشخص است که بیماران تحت درمان، امکان و توان فرار به‌موقع از محل آتش‌سوزی یا خسارت‌دیدۀ بیمارستان را ندارند. هفتم شهریور جاری، بیمارستان ۷۸سالۀ «لولاگر» به‌صورت داوطلبانه و البته پس از چندین با اخطار سازه‌ای و ناایمنی، تعطیل شد. بااین‌حال شهروندان هر منطقه و ناحیۀ تهران، نیازمند امکانات درمانی و بیمارستانی هستند؛ بنابراین باید مشخص باشد این بیمارستان‌ها با چه روند و چه مدت‌زمانی ایمن‌سازیشان طول می‌کشد؟

به یاد دارم که در کوران تبلیغات انتخابات ریاست‌جمهوری گذشته، «مسعود پزشکیان» در پایان یکی از توییت‌های خود این جمله را نوشتند: «با من حرف بزنید!» فراخوان شایسته‌ایست! مردم حرف‌های زیادی برای گفتن به رئیس‌جمهور و مجری قانون اساسی دارند. در همین راستا و در جایگاه شهروندی که هنری جز نوشتن دردها و دغدغه‌های میهن ندارد، تلاش می‌کنم این درد‌ها، دغدغه‌ها و نگرانی‌ها را با هدف کمک به ساماندهی اوضاع کشور و با نوشتن در رسانه‌ها، به گوش مسعود پزشکیان برسانم. گمانی ندارم که آقای رئیس‌جمهور با این دیدگاه جامعۀ مدنی ایران که می‌گوید: «پرسشگری و مطالبه‌گری قانونمند، حق شهروندان و پاسخگویی، وظیفۀ کارگزاران است»، نه‌تنها زاویه‌ای ندارند، که همراه و همدل هستند؛ پس فراخور فراخوانی که دادند، با ایشان حرف می‌زنم و امید به پاسخ ایشان دارم!

خشونت در همۀ جوامع یک ناهنجاری رایج و ترس برانگیز است. هر جا اثری از اختلال‌های روانشناختی باشد، ریشه‌های خشونت در آن دیده می‌شود. آسیب‌های روانشناختی و اجتماعی ناشی از خشونت همۀ افراد یک جامعه را درگیر کرده و منجر به ساخته شدن یک چرخه می‌شود. مطالعات روانشناختی و جامعه‌شناختی نشان می‌دهند که برای شکستن چرخه خشونت فقط یک راه وجود دارد و آن افزایش آگاهی و در پی آن تلاش برای پیشگیری است. نظارت دستگاه قضایی با ایجاد قوانین کاربردی در این حوزه نیز می‌توانند در انجام اقدامات پیشگیرانه راهگشا باشند، اما قدم اصلی افزایش شناخت افراد از مصادیق خشونت و قوانین مربوط به این حوزه است. نشست «خشونت علیه کودکان، علل و راهکارها از نظر حقوقی و روانشناسی» روز سه‌شنبه، ششم شهریورماه در بنیاد حقوقی بهمن کشاورز برگزار شد. در این نشست کارشناسان تلاش کردند با بررسی مصادیق خشونت علیه کودکان و علل آن، به معرفی اقدامات و راهکارهای پیشگیرانه حقوقی و روانشناختی بپردازند.

معاون دادستان کل کشور، خواستار ارائه مکتوب اولویت‌های مشکلات پرستاران و حضور نماینده سازمان نظام پرستاری در کارگروه سلامت داستانی کل کشور شد.

رئیس انجمن صنفی کارگران ساختمانی گرگان گفت: تخصیص سهمیه به صورت قطره چکانی برای بیمه کارگران ساختمانی غیرقابل قبول و مخالف اصل برابری حقوق اجتماعی افراد مطابق قانون اساسی است.

پژوهشکدۀ سوانح طبیعی با همکاری کرسی یونسکو، سلسله نشست‌هایی در حوزۀ مدیریت بحران و تاب‌آوری شهری با حضور کارشناسان برگزار کرد. در دومین نشست که بیستم تیرماه با موضوع «تفکر سیستمی در تاب‌آوری شهری» برگزار شد، سخنرانان به مباحثی با محوریت این موضوع پرداختند و چالش‌های مربوط به آن را در سطح کلان بررسی کردند.