بایگانی مطالب برچسب: جامعه

بودجه ۱۴۰۵؛ تصویر غیرواقعی درآمد و هزینه‌ها

لایحه بودجه ۱۴۰۵ جهت‌گیری اقتصادی دولت و واقع‌بینی اعداد و ارقام بودجه را مبهم‌ کرده است. «احمد علوی»، اقتصاددان، در گفت‌وگو با «پیام ما» می‌گوید: «این لایحه نه‌تنها تفاوت معناداری با بودجه‌های سال‌های گذشته ندارد، بلکه با نادیده گرفتن استهلاک گسترده زیرساخت‌ها و کاهش ارزش پول ملی، تصویری غیرواقعی از درآمد و هزینه‌های دولت ارائه می‌دهد؛ این وضعیت اقتصاد را به مرز بحران‌های عمیق‌تر سوق دهد.»

بازتولید نگاه مردسالارانه در اصلاح قانون مهریه

چرا اصلاح قانون به «محدودسازی حق حبس» رسید؟

مخالفت دولت با طرح مهریه

|پیام ما| طرح مجلس درباره مهریه و به‌ویژه «ماده ۵» آن با مخالفت دولت و برخی از نهادهای مرتبط با زنان قرار گرفته است و این گمانه‌زنی را مطرح کرده که درصورت تصویب تمامی مواد آن، دولت از ابلاغ و اجرای آن امتناع کند.

پدری برای کاریزها

|پیام ما| «جواد صفی‌نژاد»، انسان‌شناس و جغرافی‌دان و استاد بازنشسته گروه انسان‌شناسی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران، دوم دی‌ماه و در ۹۶سالگی درگذشت. او سال‌ها در حوزه اقوام و عشایر ایران پژوهش کرد و به‌عنوان یکی از چهره‌های شناخته‌شده مطالعات قنات در ایران شناخته می‌شد؛ چنانکه با عنوان «پدر علم نوین قنات» شناخته می‌شود.

راهی که زنان ناشر هنوز تمام نکرده‌اند

صنعت نشر یکی از زنجیره‌های اساسی چرخه تولید کتاب است. صنعتی که به‌صورت رسمی از اواخر دوران قاجار در ایران شکل گرفت و با وقوع انقلاب مشروطه و گسترش ارتباطات با غرب، شکلی نوین به‌ خود گرفت. با بررسی معدود آثار مکتوب پیرامون صنعت نشر می‌توان به ردپای کمرنگ زنان در این عرصه پی برد. به‌طوری‌که می‌توان گفت تقریباً ناشر مستقل زن پیش از انقلاب نداشتیم و اگر نامی از زنان در آن دوره بیاید، در جایگاه همسر و دختر مردان ناشر بوده ‌است. «زهرا کیاخانلری» نمونه بارزی از این مورد است که همگام با «پرویز ناتل‌خانلری» در امر پژوهش و انتشارات همکاری داشتند. حالا در سال ۱۴۰۴ و با گذشت مسیری که زنان در صنعت نشر پیمودند، این حوزه هنوز هم برای آنان بدون چالش نیست و هم در سطح مدیریتی و هم در مواردی مانند چرخه توزیع به چشم می‌آید. در روزهای پایانی آذرماه، خانه هنرمندان میزبان نشستی از سوی انتشارات «صبا و بهار» با موضوع «زنان در نشر امروز؛ از چالش‌ها تا پیشگامی» بود تا ناشران و فعالان این حوزه از چالش‌های موجود بگویند.

جدال ناعادلانه مزد و تورم

با ورود به سه‌ماهه پایانی سال و آغاز مباحث تغییر دستمزدها، کارشناسان اقتصادی نسبت به شکاف عمیق میان افزایش حقوق‌ها با تورم و سبد معیشت هشدار می‌دهند. «علیرضا حیدری»، کارشناس اقتصاد کارگری، می‌گوید سبد معیشت عملاً به شاخصی غیرالزام‌آور تبدیل شده و در تعیین دستمزد نقش واقعی ندارد. «مرتضی افقه»، اقتصاددان، هم معتقد است افزایش ۲۰ درصدی حقوق براساس آنچه دولت پیش‌بینی کرده، در برابر تورم حدود ۵۰ درصدی، به‌معنای عقب‌ماندن جدی قدرت خرید مزدبگیران و تداوم فشار معیشتی بر خانوارهاست.

راه خروج از «تله درآمد متوسط»

اقتصاد ایران در نقطه‌ای ایستاده که دیگر رشد با تکیه بر منابع طبیعی و مزیت‌های سنتی پاسخگو نیست و خطر ماندگاری در «تله درآمد متوسط» بیش از هر زمان دیگری احساس می‌شود. «محمدنبی شهیکی‌تاش»، معاون فناوری و نوآوری وزیر علوم، در رویداد ملی اقتصاد نوآوری و فناوری در دانشگاه خوارزمی با نقد وابستگی تاریخی اقتصاد ایران به درآمدهای خام، تأکید کرد عبور از این تله نه با افزایش صرف شاخص‌های عددی، بلکه با یک تغییر پارادایم بنیادین به‌سوی اقتصاد دانش‌بنیان و نوآورانه ممکن است.

درمان اعتیاد؛ رویکرد دولتی یا مشارکتی؟

طرح مدیریت مصرف موادمخدر از سوی دولت با هدف کاهش آسیب مطرح شده است. «علی غلامی»، رئیس کانون درمانگران اعتیاد، موفقیت هر برنامه درمانی را مستلزم همراهی کامل دولت و اجرای پروتکل‌های دقیق می‌داند. در مقابل، «نسیم صادقی»، پژوهشگر اعتیاد، هشدار می‌دهد درمان‌های اجباری و متمرکز دولتی بدون مشارکت جامعه و نگاه علمی، اثربخشی لازم را ندارند و بازتوانی اجتماعی معتادان را تضمین نمی‌کند.