نیمی از هفته گذشته پایتخت تعطیل بود. تعطیلی‌هایی که علت آن کمبود برق و گاز و سرما اعلام شد. این هفته برخی شهرک‌های پایتخت مثل شهرک شهید بهشتی یا همان قصر فیروزه ۲ در بخش جنوب‌شرقی تهران بیش از ۱۵ ساعت قطع برق را تجربه کردند، برخی شهروندان مجبور شدند برای شارژ گوشی‌های خود به فروشگاه‌های اطراف مراجعه کنند. «عباس علی‌آبادی»، وزیر نیرو، یک ماه قبل، از اتمام قطعی برق در تابستان ۱۴۰۴ گفته بود و حالا این سؤال در ذهن اذهان عمومی پیش‌ آمده که وقتی قطعی‌ها به نزدیکی بهار رسیده، چگونه طی شش ماه قرار است، قطعی برق به اتمام برسد

گزارش کمیسیون اصل ۹۰ قانون اساسی در مورد طرح‌های فاقد مجوز زیست‌محیطی که ۱۸ دی‌ماه در صحن علنی قرائت شد، حاکی از این بود که برخی از طرح‌ها در سال‌ها و دهه‌های اخیر بدون مجوز محیط‌زیستی، فازهای اجرایی خود را طی کرده و به بهره‌برداری رسیده‌اند. این کمیسیون فهرستی از طرح‌های وزارتخانه‌های نیرو و راه‌وشهرسازی که فاقد مجوزهای زیست‌محیطی و قانونی بودند را بررسی کرده که ۸۴ طرح از آنها مربوط به وزارت نیرو است. طبق بررسی‌ها بیش از ۸۰ درصد پروژه‌های وزارت نیرو فاقد مجوز محیط‌زیستی اعلام شدند؛ مشکلی که به‌نظر می‌رسد دامن کارون را هم گرفته است. حالا قرار است سد شهید (سد ماربر) روی رودخانه ماربر از سرشاخه‌های کارون ساخته شود. همچنین، سد ماندگان نیز از قرار معلوم بر روی رودخانه ماربر و در ذخیره‌گاه زیست‌کره و منطقه حفاظت‌شده دنا احداث می‌شود. طرح‌هایی که واکنش‌های زیادی به‌همراه داشته است و علاوه‌بر کارشناسان در رسانه‌ها، کارزاری با دو هزار امضا نیز ار رئیس‌جمهوری می‌خواهد در مورد این طرح‌ها مداخله کند. طرح‌های انتقال آبی که شاید زخم‌های ترمیم نشدنی بر پیکر کارون باشد.

درحالی که شرکت مدیریت تولید، انتقال و توزیع نیروی برق بخشی از ناترازی برق را ناشی از فعالیت ماینرهای غیرمجاز عنوان می‌کند، فعالان صنعت استخراج رمزارز تاثیر این امر را ناچیز دانسته و عدم توسعه زیرساخت‌ها را عامل اصلی معرفی می‌کنند.

این روزها، واردات تجهیزات برای نیروگاه‌های تجدیدپذیر به یکی از مهمترین موانع توسعه این بخش تبدیل شده است. در چنین شرایطی، توجه ویژه به تولیدکنندگان داخلی و حمایت از ظرفیت‌های بومی به‌عنوان راهکار اساسی، می‌تواند به تقویت این صنعت کمک شایانی کند. «مهناز توتونچیان»، مدیر فروش و بازاریابی شرکت مانا انرژی پاک که به‌عنوان بزرگترین تولیدکننده پنل‌های خورشیدی در کشور شناخته می‌شود، در گفت‌وگو با روزنامه «پیام ما» به اهمیت سرمایه‌گذاری در تولید داخلی و توسعه فناوری‌های بومی می‌پردازد. او بر این باور است که با تقویت زیرساخت‌های داخلی و افزایش کیفیت محصولات بومی می‌توان به استقلال بیشتری در این حوزه رسید و از وابستگی به واردات کاست.

حلیاسادات حسینی، مدیرکل دفتر توسعه نیروگاه‌های زیست‌توده ساتبا، در گفت‌وگو با پیام‌ما:

تابلوی سبز بورس انرژی تاکنون در حوزه تامین برق تجدیدپذیر، تأثیر بسزایی بر تولیدکنندگان برق داشته است. بسیاری از کارشناسان حوزه برق تجدیدپذیر معتقدند که تابلوی برق سبز نه تنها باعث افزایش ضریب نقدشوندگی برای تولیدکنندگان برق تجدیدپذیر شده، بلکه به آنان این امکان را می‌دهد که با اطمینان بیشتری به جریان نقدینگی دست یابند و از نگرانی‌های پیشین در مورد مطالبات انباشته خود کاسته شود. یاور عنانی، «مدیرعامل شرکت انرژی‌های تجدیدپذیر مپنا» در این باره معتقد است که ایجاد یک بستر مطمئن برای داد و ستد برق میان تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان، نقش کلیدی دارد و فارغ از تصدی‌گری دولت، شرایطی را فراهم می‌کند که دو طرف بتوانند در یک فضای امن و شفاف وارد معامله شوند. به اعتقاد او این ساختار همچنین با فراهم کردن فرصت‌های جدید برای رونق‌دهی به پروژه‌های تجدیدپذیر، جذابیت بیشتری برای سرمایه‌گذاران به ارمغان می‌آورد و در مواجهه با مشکلاتی نظیر کمبود توان و بی‌برقی، تابلوی سبز بورس انرژی به صنایع کمک می‌کند تا با مدیریت بهتر مصرف و اولویت‌ دادن به استفاده بهینه، به تأمین برق پایدار بپردازند.

توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر به‌عنوان یکی از اولویت‌های کلیدی در ایران به شمار می‌رود. ناترازی‌های شدید در بخش انرژی نیز اهمیت این توسعه را بیش‌ازپیش نمایان کرده است.در این راستا، ظرفیت‌های قانونی و مشوق‌های اقتصادی که در کشور ایجاد می‌شود، می‌تواند شرایطی برای توسعه انرژی‌های پایدار در کشور ایجاد کند. یکی از این ظرفیت‌ها که در سال‌های اخیر ایجاد شده، ماده ۱۶ قانون تولید دانش‌بنیان است که صنایع مصرفی بزرگ را ملزم به تأمین بخشی از انرژی خود از طریق منابع تجدیدپذیر می‌سازد. همچنین، تمهیداتی چون «تابلو برق سبز» در بورس انرژی و سایر اقدامات قانونی نظیر ماده ۱۲ قانون رفع موانع تولید، بستر مناسبی را برای سرمایه‌گذاران و توسعه‌دهندگان ایجاد کرده است. این گزارش به بررسی این اقدامات و سازوکارهای قانونی می‌پردازد و به تحلیل روندها و چشم‌اندازهای پیش‌رو در عرصه انرژی‌های تجدیدپذیر در ایران خواهد پرداخت. شفاف‌سازی ظرفیت‌های موجود و راه‌های عملیاتی برای ارتقای این صنعت می‌تواند نقش بسزایی در پیشبرد اهداف توسعه پایدار کشور ایفا کند.

قطع برق منازل در زمستان یک شوک بود. یک اتفاق خارج از عرف که ابتدا دولت سعی کرد با شانتاژ خبری «خاموشی منظم» جایگزین «مازوت» افکار عمومی را منحرف کند. ناترازی برق کشور این فصل ۱۴ هزار مگاوات بود، عددی کمتر از ناترازی برق تابستان، اما دولت دیگر قادر به محول‌ کردن این ناترازی به صنعت نبود. دو انتخاب روی میز بود؛ اول، محول‌ کردن خاموشی دوباره به صنعت که به قیمت کسری ملزومات صنعتی با خوابیدن تولید تمام می‌شد و خود آغازگر بحرانی دیگر و دوم، خاموشی بخش خانگی. به نصف رسیدن ذخایر گازوئیل و قاچاق سوخت دستاویز دیگر دولت بود؛ اما سهم این بخش از سبد انرژی شاید ۱۰ درصد باشد. مشکل فراتر از این است، طبق گفته «هاشم اورعی»، استاد دانشگاه صنعتی شریف، دولت پزشکیان برخلاف سایر دولت‌ها که در زمستان با واردات گاز از روسیه و ترکمنستان کسری گاز کشور را پوشش می‌دادند و این بحران را به تعویق می‌انداختند، موفق به اخذ قرارداد نشده است. دولت با کسری بودجه مواجه است و این بین خاموشی‌های گسترده با رشد روزافزون بهای رمزارزها همراه شد. سخنگوی صنعت برق می‌گوید سهم برق رمزارز بین ۱۷۰۰ تا دو هزار مگاوات برق است، یعنی در حد ۴ درصد مصرف؛ اما اخباری که به فضای مجازی کشانده شده، حاکی از سهم بیشتر این امر است.