کرمان در نگاه نقاشی کودکان دنیا

| پیام‌ما| سوار قالی کرمان شد، قالی از هفت آسمان گذشت و روی ارگ بم فرود آمد، ارگی که هنوز موریانه زلزله به وجودش نزده بود. کنار ارگ اتوبوسی ایستاده بود با ۱۰۰ دختر که می‌خواستند شمایل بم را ببینند. قالی کرمان را با مداد قرمز و قهوه‌ای ثبت کرده بود و ارگ را با قهوه‌ای روشن و کرم. گشت‌و‌گذار که تمام شد، قالی دوباره به صربستان بازگشته بود. همان جایی که دختر از آن آمده بود. دختر همه نقاشی را با مداد رنگی کشیده بود و احتمالا وقتی اسمش را زیر نقاشی نوشته بود آرزو کرده بود که روزی واقعا سوار قالی کرمان شود. یک نفر دیگر بازار کرمان را کشیده بود، دختران چینی، دست انداخته بودند دور گردن زنان محلی، به دامن‌های گلدار و پلیسه‌دار خیره شده بودند و پسران سیاه پوست، دست به دوربین حجره‌های بازار را ثبت می‌کردند. ۴ هزار کودک با هر ابزاری که دم دستشان بود، تصویری از شهرشان، کشورشان و حتی کهکشان‌شان را ثبت کردند و به جشنواره «نقاشی کودک کرمان با عنوان از خانه تا کهکشان» فرستادند. بعضی از این ۴ هزار نفر سفری خیالی به کرمان داشتند و جبلیه و باغ شازده و مسجد شیخ لطف‌الله و مجموعه‌ گنجعلی‌خان را کشیدند و آسمان شب کرمان را تصویرسازی کردند. ۴ هزار کودک با گروه سنی ۵ تا حداکثر ۱۵ سال.

برگزارکنندگان جشنواره می‌گویند رنگ در نقاشی‌ها حرف اول را می‌زد. برخلاف جشنواره شهری که من دوست دارم، که شهرداری تهران آن را برگزار کرد و به گواه داورانش کرونا در نگاه کودکان به شهر تاثیرگذار بود، نقاشی‌های ارسال شده به جشنواره کودکی کرمان، آنچنان متاثر از همزیستی با کرونا نبود. در بعضی از آثار ارسالی البته ماسک و دستمال کاغذی و مواد‌ضدعفونی کننده به چشم می‌آمد اما قاطبه نقاشی‌ها شاید به مسافرت‌های خیالی بچه‌ها اشاره داشت. محمد جهانشاهی، دبیر جشنواره و معاون شهردار کرمان به روزنامه پیام‌ما می‌گوید که اغلب نقاشی‌ها رنگی بود و کیفیت آثار ارسالی بالا بود: «از ۳۷ کشور دنیا نقاشی به جشنواره ارسال شد، از آمریکای لاتین، اروپا، آسیا و در بخش ویژه که عنوان آن سفر خیالی به شهر کرمان بود، تصاویری از گنبد جبلیه، ارگ بم یا حتی مزار حاج قاسم را به تصویر کشیده بودند.» جهانشاهی می‌گوید به مدد فضای مجازی آثار پرتعداد بودند و از میان بیش از ۳ هزار و ۶۰۰ اثر ارسال شده، حدود ۱۰ درصد آن‌ها در مرحله نهایی داوری شدند که متعلق به ۲۱ کشور بودند.
نقاشی‌ها شگفت‌آور بود
اختتامیه جشنواره عصر دیروز برگزار شد. محمد‌علی بنی‌اسدی، هنری لاو‌هو‌چونگ، ایوان‌استویانف داوران جشنواره‌ای که با همکاری شهرداری، کانون پرورش فکری کودکان نوجوانان، آموزش‌وپرورش و دفتر یونیسف در کرمان برگزار شده بود، در بیانیه‌ای مشترک بسیاری از آثار ارسالی را شگفت‌آور خطاب کردند. آن‌ها نوشتند: «آثار جالب، زیبا، صادقانه و صمیمی با رنگ‌های روشن، ایده‌های جالب بود.» آن‌ها اجرای نقاشی‌ها را صمیمانه خطاب کردند دقت و دید نوجوانان ایرانی و غیر‌ایرانی را صمیمانه خواندند. زهرا سجادیان، مسئول دبیرخانه جشنواره نیز به روزنامه پیام‌ما می‌گوید دقت نظر نوجوانان غیر‌ایرانی و ایرانی و شناختشان نسبت به فرهنگ و تمدن کرمان مثال‌زدنی بود: «آنچه مشخص بود تنوع استفاده از رنگ‌ها و دقت نظر در انتخاب موضوع و نگاه بچه‌ها به محیط اطرافشان قابل تامل بود و بیشتر آثاری که از کشورهای دیگر ارسال شده بود، نشان‌دهنده نگاه مثبت بچه‌ها به کشور ایران بود.» او می‌گوید که قرار است با کمک روانشناسان حوزه کودک از این نقاشی‌ها واکاوی و بررسی شود و نگاه دقیق بچه‌ها به محیط پیرامونشان بدست بیاید. جهانشاهی نیز می‌گوید قرار است آثار برگزیده هم در سایت جشنواره نمایش داده می‌شوند و هم به صورت مکتوب منتشر می‌شوند. اما از آنجایی که این جشنواره در راستای سیاست‌های شهر دوستدار کودک است، قرار است از ایده‌های کودکان در شهر هم استفاده شود. مندیپ اوبرایان، نماینده یونیسف در ایران نیز در بیانیه‌ای در اختتامیه جشنواره آن را رویدادی خلاقانه‌ای خواند که کودکان می‌توانند به صورت نمادین احساسات واقعی خود نسبت به محیط پیرامونشان را به اشتراک بگذارند.
از خانه تا کهکشان امسال نخستین دوره خود را پشت سر گذاشت مسئولان به دوره‌های بعدی آن امیدوارند و آثار بیشتری که عاری از همزیستی با کرونا و حتی خشونت باشد.