برای بار دوم در یک ماه اخیر معلوم شد که صیادی عامل تلفات گسترده گربه‌ماهی‌ها در بندر جاسک بوده است. سیزدهم فروردین یک کیلومتر از ساحل مقسا از لاشه گربه‌ماهی‌ها پوشیده شد و گفتند این لاشه‌ها، صید دو قایقی است که یک شب پیش در طوفان گیر افتاده و برای نجات جانشان 10 تن ماهی صید شده را به دریا ریختند. بیست‌وسوم فروردین باز هم این ماجرا تکرار شد اما این بار گسترده‌تر از پیش؛ 10 کیلومتر ساحل جاسک کهنه لاشه‌های بزرگ پراکنده شده بود. دیروز نتایج بررسی‌های کارشناسان محیط زیست باز هم صیادی را عامل این تلفات دانست. صیادان می‌گویند گربه‌ماهی استفاده خوراکی ندارد، فقط صادر می‌شود و به درد تولید پودر ماهی می‌خورد.پیش از این در اسفند 99 لاشه هزاران ماهی مرده به سواحل عسلویه آمد و پس از یک هفته گمانه‌زنی درباره آلودگی نفتی، مدیر‌کل محیط زیست استان بوشهر گفت همه ماهی‌ها از یک نوع بوده‌اند و آزمایشگاه آلودگی نفتی را رد کرده است. در فروردین ماه دو بار ماهی‌هایی از یک نوع به ساحل آمدند. عصر سیزدهم فروردین که لاشه ماهی‌ها با موج‌های وحشی به ساحل مقسا آمد، حبیب مسیح‌تازیانی، مدیرکل محیط زیست استان هرمزگان گفته بود یکی از دلایل احتمالی مرگ ماهی‌ها آلودگی نفتی است اما صبح فردا، مثل آنچه آزمایشات نمونه‌های عسلویه نشان می‌داد، احتمال آلودگی نفتی را رد کرد و گفت که در صورت آلودگی باید لاشه گونه‌های دیگر هم در ساحل دیده می‌شد، در حالی که همه از یک نوع بوده‌اند. صبح بیست‌وسوم هم بار دیگر همین اتفاق تکرار شد و موجی از نگرانی به وجود آمد. با اینکه این بار باز هم احتمال بیماری گربه‌ماهی‌ها مطرح شده اما گزارش سازمان محیط زیست می‌گوید در این دو حادثه، بررسی‌ها به نتیجه رسیده و همه مدیران و متولیان امر دلیل مرگ‌و‌میر گربه‌ماهی‌ها را مباحث صید و صیادی عنوان کرده‌اند.
گزارش سازمان محیط زیست چه می‌گوید؟
هنوز 48 ساعت از پیدا شدن اولین لاشه‌ها نگذشته بود که کارشناسان سازمان محیط زیست گفتند علت اصلی مرگ گربه‌ماهیان در ساحل جاسک، فعالیت‌های صید و صیادی بوده است. مدیر‌کل محیط زیست هرمزگان گفته بود: «مشخص شد دو فروند قایق صیادی که در نزدیکی ساحل مقسا اقدام به صید گربه ماهی می‌کردند، به دلیل اینکه قایق را بیشتر از ظرفیت آن پر کرده بودند با توفان مواجه شده و قایق ها و گربه ماهیان صید شده در دریا رها شده و ماهیان توسط امواج به ساحل آورده شده‌اند.» او گفته بود که مالکان شناورها مشخص شده‌اند و هیچ گونه بیماری و آلودگی در ماهی‌ها و دریا مشاهده نشد. مدیرکل شیلات هرمزگان هم ادعای غرق شدن شناور صیادی را تایید کرد و علت مشاهده لاشه گربه‌ماهی‌ها را صید دانست و نگرانی‌های محیط زیستی را رد کرد.
درست 10 روز بعد از این حادثه گزارشات دیگری درباره تلفات تعداد زیادی گربه‌ماهی در شهرستان جاسک به اداره محیط زیست رسید و کارشناسان به محل حادثه آمدند. بر اساس گزارشی که سازمان محیط زیست دیروز منتشر کرده، در ساحل جاسک کهنه شهرستان جاسک در طول تقریبی 10 کیلومتر و عرض متوسط 5 تا 7 متر تعداد زیادی ماهی تلف شده و توسط دریا به ساحل آورده شده بود. بیش از 99 درصد ماهیان تلف شده که میزان آن حدود 80 تا 90 تن برآورد شد، از گونه گربه‌ماهی بوده و یک درصد دیگر سایر آبزیان مانند ماهی بادکنکی، طلال و ساردین ماهیان بودند. کارشناسان از آب و رسوب و ماهی‌های تلف‌شده نمونه‌برداری کردند و نمونه لاشه‌ را به پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دامپزشکی استان هرمزگان فرستادند. حالا این نتیجه بررسی‌هاست:
«بررسی‌های انجام شده حاکی از این موضوع است که هیچ گونه آلودگی در آب و خاک محل وجود نداشته و با توجه به فساد ماهیان مشخص شد، ماهیان ساعات متمادی روی آب شناور بوده و سپس توسط امواج به خشکی آورده شده‌اند که نشانگر این موضوع است که مرگ در فواصل دور از ساحل اتفاق افتاده است. نظر به اینکه بیش از 99 درصد ماهیان تلف شده از یک گونه خاص بودند دو احتمال بیشتر نمی‌تواند وجود داشته باشد. اول اینکه گربه ماهیان بر اثر بیماری از بین رفته‌اند و دوم اینکه صیادان به دلیل ارزش پایین و یا دلایل دیگر اقدام به تخلیه آنها در دریا کرده‌اند.»
گزارش سازمان محیط زیست می‌گوید گربه‌ماهی‌ها در این فصل برای تخم‌ریزی به صورت گله‌های بزرگ به طرف مناطق کم عمق‌تر مهاجرت می‌کنند و در این مسیر گاهی در تور صیادان گیر می‌افتند.
این گزارش اضافه می‌کند: «با مذاکراتی که با تعاونی صیادان محل انجام شد، ماهیان تلف شده از ساحل جمع‌آوری و امحا شدند. تا این تاریخ هیچ گونه مکاتبه‌ای از سوی ارگان‌های متولی در خصوص بیماری در گونه یاد شده با اداره‌کل حفاظت محیط زیست هرمزگان صورت نگرفته و با احتمال قریب به یقین تلفات یاد شده نتیجه فعالیت صید و صیادی در منطقه بوده است. لازم به توضیح است، بررسی این گونه موضوعات بر اساس بندهای 1،3 و 5 ماده 3 و همچنین مواد 21،16،12 و 6 قانون حفاظت و بهره‌برداری از منابع آبزی جمهوری اسلامی ایران و آیین‌نامه‌های مربوطه از وظایف شیلات محسوب می‌شود. اظهار نظر یک ارگان رسمی با سخنان یک دوستدار محیط زیست در فضای مجازی بسیار متفاوت بوده و باید متقن و مستند باشد. بدیهی است که بررسی و اعلام نظر‌ها، زمان بر است، در خصوص تلفات گربه‌ماهیان در جاسک در هر دو مورد بررسی‌ها در اسرع وقت به نتیجه رسیده و تمامی مدیران و متولیان امر دلیل آن را مباحث صید و صیادی عنوان کردند.»
روایت صیادان جنوب
در روزهاهای گذشته یک صیاد به ایرنا گفته بود که شیلات برای ۴۴ فروند قایق مجوز صید با تور پرساین داده که از آن برای صید میگو، ساردین و گربه‌ماهی استفاده می‌شود. به علاوه حجم ذخایر گربه‌ماهی در آب‌های جاسک زیاده است و صیادان بیشتر برای تهیه پودر ماهی و صادرات از آن استفاده می‌کنند. پودر ماهی جنوب محصول جامد فرآوری شده‌ای است که از آبگیری، پختن، جداسازی، خشک کردن و آسیاب ماهی خشک به دست می‌آید و با درصدهای مختلف در تولید خوراک دام و طیور و خوراک آبزیان و تهیه کودهای درختی استفاده می‌شود. این محصول در مرغداری مصرف فراوانی دارد و حدود ۱۲-۶ درصد از ماده تشکیل دهنده دانه مرغ را در بر می‌گیرد. همچنین در سال‌های اخیر با توسعه پرورش آبزیان، پودر و روغن ماهی به عنوان افزودنی‌های غذای آبزیان مورد استفاده قرار می‌گیرند.
عبدالرسول دریایی، مدیرکل شیلات هرمزگان به مهر گفته است: «گربه‌ماهی در ایران استفاده خوراکی ندارد اما جنبه صادراتی دارند، گفت: گربه‌ماهی‌ها پس از صید تحویل کارخانه‌های فرآوری شده و در عین حال از گربه‌ماهی در تولید پودر ماهی استفاده می‌شود.» به گفته او استان هرمزگان رتبه اول صید را در کشور و آب‌های دور دارد. بیش از ۴۰ هزار صیاد در استان مشغول به کار صیادی هستند و این گونه صیدها نه تنها لطمه‌ای به ذخایر دریایی وارد نمی‌کند بلکه به دلیل بحث ارزآوری و درآمدزایی می‌تواند کمکی برای معیشت صیادان است.
حکایت گربه‌ماهی‌ها
گربه‌‌ماهی یا سگ‌‌ماهی یا ماهی سبیلو (Catfish) نام گروه بزرگ و گوناگونی از پرتوبالگان است. بیشتر این ماهیان سبیل‌هایی در اطراف دهان خود دارند و دلیل نام‌گذاری آن‌ها به گربه‌ماهی نیز وجود همین سبیل‌ها است. گربه‌ ماهی پولک ندارد. انواع گوناگون این ماهی در اقیانوس هند، مجمع الجزایر مالاریا و پراکنش آن در سراسر سواحل شمالی دریای عمان و بخش شرقی خلیج فارس تا بوشهر می‌باشد. این ماهی اندازه متوسط داشته و در آب‌های نزدیک بستر سطح دریا دارند، در دریاهای گرمسیر و نیمه‌گرمسیر تقریباً در تمام دنیا پراکنده می‌باشند. حضور این گروه از ماهیان در نقاط مختلف جهان در دماها و ارتفاعات مختلف تنوع قابل ملاحظه‌ای به آن‌ها داده‌ است. گربه‌‌ماهی‌ها از گونه‌های مهم جانوری در دنیا محسوب می‌شوند و به دلیل حضور در نقاط مختلف جهان تنوع قابل ملاحظه‌ای پیدا کرده‌اند. این گونه که حالا نام بندر جاسک را بر سر زبان‌ها انداخته، بیشتر در رودخانه‌های گلی و لجنی و سواحل گرمسیری و آب‌های معتدل یافت می‌شود.