سرنوشت نامعلوم استخوان‌های باستانی تخت‌جمشید

کشف اسکلت‌هایی در جریان کاوش آبراهه‌های تخت‌جمشید، گمان‌های بسیاری را درباره چگونگی وقوع رویدادهای تاریخی در این مجموعه رقم زد؛ اما رسیدن به پاسخ‌های دقیق در گرو ارسال نمونه‌های استخوانی به خارج از کشور است که به نظر می‌رسد تا به امروز در پیچ‌وخم‌ فرایندهای اداری مانده است.ایرنا در گزارشی نوشته است که کشف ۹ اسکلت انسانی و یک اسکلت حیوانی متعلق به سگ‌سانان در بخش جنوبی آبراهه خاوری دروازه ناتمام در بیست و ششم مرداد ماه ۱۳۹۹، چشم‌ها را به این یادمان تاریخی هخامنشیان خیره کرد. این استخوان‌ها در جریان فصل چهارم کاوش دریچه‌های دفع آب‌های سطحی یافت شدند و پژوهشگران طی نشست‌های خبری متعدد عنوان کردند که شکل قرارگیری این استخوان‌ها نشان می‌دهد احتمالا این افراد تدفین نشده‌اند؛ بلکه در جریان زد و خوردی که ممکن است به حمله اسکندر مقدونی به ایران مربوط باشد، کشته شده و در آبراهه‌ها رها شده‌اند.انتظار می‌رفت با گذشت بیش از سه ماه از این اکتشاف و همچنین گذشت دو ماه از ارائه گزارش فصل چهارم کاوش آبراهه‌های تخت‌جمشید،  پژوهش‌های دقیق‌تری درباره تاریخ‌گذاری یافته‌ها، مطالعات ژنتیک و تحقیقات بیماری‌شناسی برای کشف دلایل مرگ که فرضیه زد و خورد و قتل را رد یا تایید می‌کند، صورت گیرد؛ اما تا به امروز از ارسال استخوان‌ها به خارج برای انجام آزمایش‌هایی که انجام آن در کشور میسر نیست، خبری نشده است. این در حالی است که افزون بر گروه کاوش، دانشمندان و پژوهشگران، مسئولان نیز بر ضرورت شناخت دقیق‌تر این یافته‌ها تاکید کرده‌اند.

 علی اسدی، سرپرست گروه کاوش آبراهه‌های تخت جمشید در این باره گفته است: «مدیریت تخت جمشید نمونه‌ها را به پژوهشکده باستان‌شناسی ارسال کرد و روند اداری نیز همزمان با ارسال مدارک مختلف آغاز شد و با رایزنی‌هایی که با موسسه باستان‌شناسی ماکس پلانک آلمان ترتیب دادیم، درخواست ارسال نمونه‌ها را به این موسسه عنوان کردیم اما به دلیل وضعیت خاصی که شیوع بیماری کرونا ایجاد کرده است، مدتی طی روند اداری بلاتکلیف ماند؛ هرچند سرانجام موفق شدیم با همکارانمان در پژوهشکده باستان‌شناسی تماس بگیریم و وضعیت ارسال استخوان‌ها را به خارج از کشور جویا شویم.» او با بیان این‌که مکاتبات و تماس‌های مکرر برای یافتن پاسخی دقیق درباره وضعیت ارسال نمونه‌ها به نتیجه‌ای نرسیده است، گفت: «با وجود آنکه قول پیگیری از سوی مسئولان داده شد، همچنان ارسال نمونه‌ها در وضعیتی نامعلوم قرار دارد.»