بایگانی مطالب: میراث و فرهنگ

راهی که زنان ناشر هنوز تمام نکرده‌اند

صنعت نشر یکی از زنجیره‌های اساسی چرخه تولید کتاب است. صنعتی که به‌صورت رسمی از اواخر دوران قاجار در ایران شکل گرفت و با وقوع انقلاب مشروطه و گسترش ارتباطات با غرب، شکلی نوین به‌ خود گرفت. با بررسی معدود آثار مکتوب پیرامون صنعت نشر می‌توان به ردپای کمرنگ زنان در این عرصه پی برد. به‌طوری‌که می‌توان گفت تقریباً ناشر مستقل زن پیش از انقلاب نداشتیم و اگر نامی از زنان در آن دوره بیاید، در جایگاه همسر و دختر مردان ناشر بوده ‌است. «زهرا کیاخانلری» نمونه بارزی از این مورد است که همگام با «پرویز ناتل‌خانلری» در امر پژوهش و انتشارات همکاری داشتند. حالا در سال ۱۴۰۴ و با گذشت مسیری که زنان در صنعت نشر پیمودند، این حوزه هنوز هم برای آنان بدون چالش نیست و هم در سطح مدیریتی و هم در مواردی مانند چرخه توزیع به چشم می‌آید. در روزهای پایانی آذرماه، خانه هنرمندان میزبان نشستی از سوی انتشارات «صبا و بهار» با موضوع «زنان در نشر امروز؛ از چالش‌ها تا پیشگامی» بود تا ناشران و فعالان این حوزه از چالش‌های موجود بگویند.

خیز اروپا برای انقلاب در گردشگری سبز

|پیام ما| بسیاری از کشورهای اروپایی در سال‌های اخیر به‌ویژه پس از بحران کووید با تبعات ناشی از گردشگری انبوه مواجه بودند. این کشورها تصمیم دارند سال ۲۰۲۶ را با تمرکز بر گردشگری سبز و پایدار آغاز کنند. آنها به‌دنبال ارائه تعریفی تازه از سفر و گردشگری در جهانی هستند که با بحران‌های متعدد محیط‌زیستی مواجه است. می‌توان گفت چشم‌انداز سفر در اروپا بیش از هر زمان دیگری در حال تغییری اساسی است که برخی آن را «انقلاب توقف‌ناپذیر گردشگری سبز» می‌دانند. این دگرگونی قرار است تعریف مسافران از سفر، تجربه طبیعت و نحوه تعامل با فضاهای شهری را تغییر دهد.

بازار تهران روی تونل‌های غیرقانونی

حفارانی که هنوز ماهیت‌شان مشخص نیست، تونلی عمیق و باریک در 5 هزار مترمربع زیر بازار بزرگ تهران کنده‌اند، نزدیک به هسته مرکزی تهران قدیم.

راهی برای بازگشایی موزه «صبا»

میراث نفت زیر تیغ واگذاری

نشست اخیر کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی ایران با حضور نمایندگان وزارت میراث‌فرهنگی و وزارت نفت، در ظاهر چیزی جز یک خبر «خوب» برای میراث‌فرهنگی نبود: «وزارت نفت آماده‌ است بناهای تاریخی را برای مرمت و بهره‌برداری به اتاق بازرگانی و بخش خصوصی واگذار کنند». نام‌ها اما کوچک نیستند: کنسولگری انگلیس، آثار دوره صفوی تا پهلوی اول و نخستین چاه نفت ایران در مسجدسلیمان. این گزاره، وقتی در کنار فهرست بناها قرار می‌گیرد، ماهیت مسئله را عوض می‌کند. این‌ نام‌ها ابنیه و املاک نیستند، تکه‌هایی ارزشمند از تاریخ سیاسی، اقتصادی و فرهنگی و هویت ملی‌‌اند و یادآور هزینه‌های اجتماعی و محیط‌زیستی‌. هر یک از این صدها در لایه‌های مختلف تاریخ سیاسی، اقتصادی و اجتماعی ایران نقش داشته‌اند.

یلدا پس از ثبت؛ میراثی که با هیجان حفظ نمی‌شود

یلدا؛ شبِ مشترکِ نور، افقِ مشترکِ گفت‌وگو

امید به پیروزی نور بر تاریکی

|پیام ما| شب زایش نور از دل تاریکی «یلدا» تنها یک مناسبت در تقویم نیست؛ روایتی کهن از امید است. نماد بازگشت عدالت، تجدید حیات و پیروزی روشنایی و مهر بر ظلم و تاریکی. یلدا که این روزها برای ایرانیان مانده در غم نان، تبدیل به چالشی میان فرهنگ و زندگی و تنگناهای اقتصادی شده، جشنی است حامل پیام امید و پیروزی در دل تاریک‌ترین شب‌ها. شاید همین امید است که این آیین را بیش از دیگر آیین‌های باستانی ایران در جامعه زنده نگه داشته. امید به پیروزی نور بر تاریکی، در شرایطی که شب، کش آمده و قیرگون و سمج ادامه دارد.

شبی که جامعه را بازتعریف می‌کند

شب یلدا، برای جامعه ایرانی فقط یک سنت قدیمی نیست، بلکه هم‌زمان آیینی است که در آن همبستگی جمعی بازتولید می‌شود، مقاومت فرهنگی در برابر معناهای مسلط بروز پیدا می‌کند و تمایزهای طبقاتی به نمایش درمی‌آیند. این آیین کهن، از منظر جامعه‌شناختی امروز فراتر از یک سنت، به‌عنوان آینه‌ای از تحولات هویتی، فرهنگی و اجتماعی ایران عمل می‌کند.

یلدا؛ کودکانگی دسته‌جمعی