بایگانی مطالب: روستا
ضعف دسترسی، مسئله اصلی روستاها
در طی شش دهه گذشته، متناسب با شرایط اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، سیاسی و امنیتی هر برهه زمانی، سیاستگذاریها، برنامهریزیها و مداخلاتی در سطح جوامع روستایی و عشایری رخ داده، ولی بهجای حل مسائل و مشکلات آنها، سبب شده است وضعیت اقتصادی و اجتماعی و فرهنگی روستاها پیچیدهتر و بغرنجتر شود و روند مهاجرت (بهخصوص مهاجرت نسل جوان جویای کار) از روستاها به شهرها افزایش یابد. بهعنوان مثال، در دهه ۱۳۴۰، اجرای قوانینی نظیر اصلاحات ارضی، ملی شدن آب و ملی شدن جنگلها و همچنین بر هم خوردن نظام مدیریت یکپارچه مناطق روستایی و عشایری (نظام ارباب و رعیتی) و عدم جایگزینی نظام مدیریتی مناسب برای مدیریت منابع ذیقیمت آب و خاک، سبب بروز هرجومرج و تخریب سرزمین (تغییر کاربری اراضی و فرسایش خاک تشدیدشونده) در سطح اراضی ملی و حاشیه روستاها شد (بخشی از تبعات اجرای سیاستهای اصل ۴ ترومن آمریکا در منطقه و وقوع انقلاب سفید شاه و ملت).
نسخه معلق توسعه روستاها
۱۵ مهر بهنام «روز ملی روستاها و عشایر» نامگذاری شده است و بهانهای است تا هر سال دولت برنامههایی را در مورد توسعهٔ متوازن و پایدار در این بخش ارائه کند. باوجود این، برنامهها و اینکه در اسناد بالادستی کشور معمولاً بخش توسعهٔ روستایی و عشایر بهشکل مجزا لحاظ میشود، اما معمولاً مسیر توسعه مطابق با آنچه اسناد پیشبینی میکنند، پیش نمیرود. در برنامهٔ ششم توسعهٔ کشور کمتر از ۳۰ درصد احکام برنامه در بخش توسعهٔ روستایی و عشایر محقق شد و برنامهٔ هفتم نیز آن را ذیل سایر بخشها تعریف کرد. بهنظر میرسد اعتبارات این بخش در قانون بودجهٔ سال ۱۴۰۳ نیز با کاهش قابلتوجهی روبهرو شده است. بررسی بخش دوم لایحهٔ بودجهٔ سال ۱۴۰۳ نشان میدهد میزان اعتبارات قابل احصای حوزهٔ مدیریت و توسعهٔ روستایی و عشایری از طرحهای مربوطه در پیوستهای جداول کلان، طرحهای تملک دارایی سرمایهای و بودجهٔ شرکتهای دولتی و...، ۱۶.۲۶۷ میلیارد تومان است که نسبت به طرحهای متناظر در قانون بودجهٔ سال ۱۴۰۲، حدود ۲۴ درصد کاهش را نشان میدهد. از این میزان، ۳۲/۷۵ درصد اعتبارات از نوع هزینهای و ۶۷/۲۵ درصد از نوع اعتبارات تملک دارایی سرمایهای است. در مجموع سهم قابلاحصا و شفاف مناطق روستایی و عشایری از کل بودجهٔ عمومی دولت در سال ۱۴۰۳، معادل شش درصد است که در مقایسه با قانون بودجهٔ سال ۱۴۰۲ با کاهش ۴.۳۹ درصدی مواجه شده است. ضمن اینکه حدود ۱۱ درصد اعتبارات قابل احصا به مبلغ ۱.۸۵۰ میلیارد تومان از نوع اعتبارات متفرقه بوده که ۳۵۰ میلیارد آن هزینهای و ۱۵۰۰ میلیارد آن از نوع تملک دارایی سرمایهای است. بهطورکلی، میزان اعتبارات احصاشده و عناوین طرحها و اهداف کمّی نشان میدهد بخش دوم لایحهٔ بودجهٔ سال ۱۴۰۳ کل کشور تناسب بهشدت ضعیفی با چالشهای اساسی حوزهٔ مدیریت و توسعهٔ روستایی و عشایری بهویژه اشتغال و تولید دارد و نمیتواند تأثیر قابلتوجهی در شکوفایی اقتصاد روستاها و مناطق عشایری و رفع نابرابریها بهویژه در امور آموزشی و بهداشتی و درنتیجه، کاهش روند مهاجرت روستا-شهری داشته باشد. حالا دولت و مجلس در صدد هستند تا ذیل طرحی با عنوان «طرح جامع توسعهٔ روستایی کشور» و تشکیل یک سازمان جدید، مشکلات توسعهنیافتگی روستاها و عشایر کشور را که بخش قابلتوجهی از آن ذیل روستاهای عشایری سکونت دارند، حل کنند. اما کارشناسان توسعه بهویژه آنان که بر جامعهٔ محلی تمرکز دارند، با آن مخالفند و مشکلات روستاها را بنیادیتر از آن میدانند که با ایجاد سازمان جدید حل شود. چه اینکه از سال ۹۲ و ارتقای جایگاه مدیریت این بخش به سطح معاون رئیسجمهوری ذیل عنوان «معاون رئیسجمهوری در امور روستاها، عشایر و مناطق محروم» نیز دردی از روستاهای کشور و جامعهٔ عشایری بر نداشت.
مرحله جدید دهکبندی خانوارها از شهریورماه
رئیس مرکز مطالعات و اطلاعات رفاه ایرانیان خبر داد:
آب «دهفول» به فضولات دامی آلوده بود
۳۰۰ نفر از اهالی روستای «دهفول» نهاوند استان همدان، بهدلیل استفاده از آب شربِ آلوده به میکروب با منشأ فضولات حیوانی روانۀ مراکز درمانی شدند. این اتفاق در پی ورود چاه جدیدی به مدار تأمین آب شرب این روستا اتفاق افتاد؛ چاهی که سالها متروکه بود و طی سالیان به فاضلاب انسانی و فضولات حیوانی آلوده شده بود. مرکز بهداشت شهرستان نهاوند و شرکت آب و فاضلاب این شهرستان، بدون هیچ آزمایشی از آب، پیش از اتصال به مدار، آب را صرفاً با کلرزنی وارد شبکه کردند. پس از ابتلاء تعداد قابل توجهی از اهالی به علائم مشترک مسمومیت، آزمایشِ سلامت آب انجام، آلودگی به میکروب ناشی از فضولات حیوانات تأیید و حلقۀ چاه دوباره مسدود شد.
۶۰ دقیقه، سهم روزانۀ اهالی «خیج» از آب آشامیدنی
مگر ما ایرانی نیستیم؟ آب خوردن نداریم و کسی به فکرمان نیست،؛ نه دهیار و نه شورا و نه دیگران! زنهای روستا مشکل پزشکی پیدا کردهاند؛ ما درد میکشیم و کسی سراغمان را نمیگیرد. اینها را «خدیجه غنچه» از اهالی روستای «خیج» در شهرستان شاهرود میگوید. او از جمله زنان فعال در دو حوزۀ گردشگری و صنایعدستی است که این روزها به واسطۀ نداشتن آب شرب، بارها و بارها به مسئولان روستا و شهر گله کرده، اما هر بار به در بسته خورده است.
روایت چالشهای مهاجرت از روستا به شهر
فیلم سینمایی «بچههای دشت» به کارگردانی «اسماعیل مسعودی» و تهیهکنندگی «عباس مسعودی» (برادران اقلیدی) از ۱۳ تیر در گروه سینمایی «هنر و تجربه» اکران میشود.
نظافت، درخواست اول تهرانیها از 137
مدیرعامل سازمان مدیریت پسماند شهرداری تهران اعلام کرد:
زنگ تنش آبی به صدا درآمد
اهالی روستای «حاجیآباد» در شهرستان تایباد خراسان رضوی میگویند، با افت شدید فشار آب در ۱۰ روز گذشته عملاً با مشکل آب شرب و استحمام مواجه شدهاند و این چالش هرسال برایشان تکرار میشود. مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب کشور اما اعلام کرده است که هیچ نگرانی از بابت تأمین آب شرب شهر و روستاهای ایران در تابستان ۱۴۰۳ وجود ندارد و این درحالیاست که مطابق با آمار ارائهشده از سوی خود او، هماکنون ۴۳۰۰ روستا در سراسر کشور به آب شرب پایدار دسترسی ندارند. همچنین ۷۵ روستا در استان خراسان رضوی با تانکر آبرسانی میشوند و شرایط برای بسیاری استانهای دیگر کشور نیز مشابه است.
تبدیل روستاها به مقاصد گردشگری با حداقل آسیب
معاون گردشگری مطرح کرد:
انتظارات از دولت چهاردهم برای آبادانی روستاها
