بایگانی مطالب: تغییر اقلیم
کارآفرینی و توسعه پایدار
اولویت نامزد حزب سبز آمریکا در انتخابات؛ تغییراقلیم و مسئله فلسطین
تنها دو حزب دموکرات و جمهوریخواه در انتخابات ریاست جمهوری در آمریکا حضور ندارند، نامزدهای دیگری هم هستند که حتی اگر رئیسجمهور نشوند، میتوانند بر نتیجه انتخابات اثرگذار باشند؛ «جیل الن استین»، پزشک فارغالتحصیل هاروارد و کنشگر آمریکایی و نامزد حزب سبز ایالات متحده آمریکا در انتخابات سال ۲۰۲۴ یکی از آنها است. تغییراقلیم و مسئله فلسطین مسائلی هستند که استین بر آنها تمرکز کرده و باعث نگرانی دموکراتها شده است.
«سپردن مسئولیت مرغداری به روباه!»
|پیام ما| یک گزارش جدید نشان میدهد جمهوری آذربایجان، میزبان بیستونهمین اجلاس جهانی متعاهدین کنوانسیون تغییراقلیم (کاپ ۲۹) در دههٔ آینده شاهد افزایش چشمگیر تولید سوختهای فسیلی خواهد بود. نویسندگان این گزارش میگویند مذاکرات مهم اقلیمی نباید تحت نظارت «کسانی که علاقهٔ خاصی به وابسته نگهداشتن جهان به سوختهای فسیلی دارند»، انجام شود. آنها در گزارش خود علاوهبر موضوعات اقتصادی و تلاش برای تولید و فروش سوختهای فسیلی بیشتر، به مواردی از نقض حقوق بشر توسط دولت «الهام عالیاف» در این کشور نیز اشاره کردهاند و از میزبانی جمهوری آذربایجان در کاپ ۲۹ ابراز نگرانی کردهاند.
گردشگری زیر سایه تغییراقلیم
|پیام ما| آثار و تبعات تغییراقلیم سالهاست که فعالان محیطزیست را نسبت به آینده زمین و زندگی بشر نگران کرده است. این پدیده علاوهبر آثار و و تبعاتی که در زندگی، تغذیه، شرایط جوی و... دارد، میتواند بر صنعت گردشگری هم اثر منفی داشته باشد. هرچند این صنعت از جهاتی خود یکی از عوامل تغییراقلیم محسوب میشود، اما درعینحال از این پدیده متأثر است. تغییر تقویم گردشگری، تخریب جاذبههای طبیعی، تغییر مکانی مقاصد گردشگری و تأثیراتی که این پدیده در بلندمدت بر اقتصاد گردشگری دارد، از مواردی است که در پژوهشهای صورتگرفته در این زمینه نسبت به پیامدهای آن هشدار داده شده است. گردشگری ایران که تحتتأثیر مسائل مختلفی است، بهمرور از این پدیده نیز تأثیر پذیرفته و در آینده نهچندان دور با تبعات آن درگیر خواهد شد.
تراژدی منابع مشترک در «راه ابریشم»
کشورهایی که در مسیر «راه ابریشم» هستند، در کنار اشتراکات فرهنگی و تمدنی، از نظر محیطزیستی نیز یک ویژگی مشترک دارند؛ پوشش گیاهی و جانوری آنها بهشدت آسیب دیده است. این کشورها باید بتوانند در این زمینه با هم همکاری کنند و به راهحلهایی با مشارکت تمام ذینفعان برسند. اینها گفتههای «ماندانا سجادی»، عضو هیئتعلمی دانشگاه تهران، است که در نشست «گردشگری، صلح و محیطزیست در راه ابریشم» مطرح کرد. این نشست به همت انجمن علمی مطالعات صلح ایران و گروه گردشگری خانه اندیشمندان علوم انسانی روز چهارشنبه، ۲۵ مهر، در سالن حافظ خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار شد.
نسخه سبز پزشکان اروپایی برای آینده
|پیام ما| شبکهٔ جدیدی که دربارهٔ تغییراقلیم در اروپا فعالیت میکند، سعی دارد گروهی از پزشکان را برای آمادگی با بیماریها و آسیبهای سلامتی ناشی از تغییراقلیم آماده کند. «گرمازدگی»، «تب دنگی» و «مالاریا» و راههای مقابله و درمان آنها از جمله بیماریهایی هستند که در این شبکهٔ جدید بهطور تخصصی به پزشکان کارآموز آموزش داده میشوند. علاوهبراین، شبکه آموزشهایی را در زمینهٔ نقش گرمشدن زمین در سلامتی انسان ارائه آموزش میدهد. این اقدام در جهت سازگاری با شرایط جدید اقلیمی انجام میشود؛ شرایطی که بهگمان برخی اقلیمشناسان، در حال ورود به وضعیت ناشناخته و غیرقابل پیشبینی است.
عقب نشینی از حقابه
درحالیکه ایران در مناسبات آبی خود در رودخانههای فرامرزی بهویژه طی چندسال اخیر کامیابی نداشته است و در سه رودخانه «هیرمند»، «فراهرود» و «هریرود» مداخله افغانستان حقابه را به حداقل ممکن رسانده، شرق کشور با بحران شدید آب روبهرو است. یکسو سیستان و هامون بیآب است و یکسو خراسانرضوی به مرکزیت مشهد که حتی آبهای زیرزمینی خود را از دست داده است. «محمدباقر قالیباف»، رئیس مجلس شورای اسلامی پس از مراجعت از سفر تاجیکستان، اعلام کرد برای انتقال آب از تاجیکستان به ترکمنستان و انتقال به سد دوستی مذاکره کرده است و حالا کارشناسان میگویند حتی به زبان آوردن این موضوع به صلاح نیست؛ چراکه فشار طالبان را هم بر حقابه هریرود و هم هیرمند و مناسبات در فراه تشدید میکند. بهگفته کارشناسان، گرچه طالبان با تکمیل کانال «قوشتپه»، «آمودریا»، سرچشمهای که گویا رئیس مجلس به آن امید بسته را هم خشک میکند، اما ماجرا به همین جا ختم نمیشود و اینبار فشارهای آبی طالبان بر ایران شدت میگیرد و او امتیازات دیگری از جمله فروش آب به ایران را به جای تأمین حقابه قانونی آن را مطالبه میکند.
آشیانه پرندگان مهاجر دستخوش مهندسی
درست است که بخشی از حقابه تالاب میقان در استان مرکزی با پساب تصفیهشده فاضلاب شهر اراک جبران میشود، اما باز هم این حقابه نتوانسته است مانع از فرونشست در دشتهای شهرستان اراک شود. مسیر رودخانههایی که روزگاری به تالاب میقان جاری بودند، اکنون با آببندها و سدهای متعدد مسدود شدهاند بلکه توسعه کشاورزی به ارمغان آورند، اما درعوض شاهدیم که توسعه کشاورزی نه به بندهای خاکی، بلکه به چاههای فراوانی وابسته شده که شیره سفرههای آب زیرزمینی این سرزمین را میمکند. فرونشست نشانه این روند ناپایدار است که البته عوارضی هم برای زیرساختهای ریلی، جادهای، فرودگاهی و... دارد. در این گزارش با کسب نظر از دو کارشناس قرار است به بررسی ابعاد فرونشست در شهرستان اراک بپردازیم.
تکرار اشتباه پرهیز از توافق
|پیام ما| کمتر از یک ماه به بیستونهمین اجلاس متعهدین کنوانسیون تغییراقلیم (کاپ ۲۹) در کشور جمهوری آذربایجان باقی مانده. اجلاسی که قرار است در آن تصمیمهایی مهم دربارهٔ آیندهٔ سوختهای فسیلی و اعتبارات مالی مربوط به کاهش انتشار گازهای گلخانهای و جبران اثرات ناشی از تغییراقلیم گرفته شود. یکی از مطالبات مهم فعالان اقتصادی و محیطزیست در آن روزها، حضور مسعود پزشکیان، رئیسجمهوری، در این اجلاس و شرکت فعالانهٔ ایران در نشستهای مربوط به اعتبارات اقتصادی آن است. چندروز قبل نیز در نشستی که اتاق بازرگانی ایران ترتیب داده بود، موضوع با حضور محمدجواد ظریف، وزیر اسبق امور خارجه ایران بررس شد. روز گذشته نیز مرکز صلح و محیطزیست بههمراه بنیاد امید ایرانیان در یک همکاری با اتاق بازرگانی ایران، نشستی را با موضوع تبعات نپیوستن ایران به توافق اقلیمی پاریس برگزار کردند. نشستی که اگرچه تمامی سخنرانان بر لزوم پیوستن هرچه سریعتر ایران به این توافقنامه تأکید داشتند، اما هنوز نهفقط حضور پزشکیان در کاپ ۲۹ در هالهای از ابهام است که پروندهٔ پیوستن ایران به توافق پاریس نیز هنوز در شورای نگهبان بلاتکلیف مانده تا ایران درکنار یمن و لیبی یکی از سه کشوری باشد که هنوز به این توافقنامه نپیوسته است.
نقش هوش مصنوعی در بهبود سامانههای هشدار
۲۰ مهرماه ۱۴۰۳ «علی آقامحمدی»، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام، در جریان بازدید از دستاوردهای شهرداری تهران در «نمایشگاه شهر پایدار» گفت: «معتقدم ایجاد سامانه هشدار سریع زلزله را میتوان مهمترین کار شهرداری تهران دانست و اگر شهرداری بخواهد ارائهای از دستاورد خود به مردم در یک کلمه داشته باشد همین یک سامانه کافی است.» معاون پیشگیری و کاهش خطر سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران روز یکشنبه ۱۱ شهریور در یک برنامه تلویزیونی گفت: «زمستان امسال -۱۴۰۳- سامانه هشدار سریع زلزله و سیل تهران را راهاندازی میکنیم، با این سامانه حدود ۱۲ ثانیه قبل از زلزله پیامک هشدار اعلام میشود تا اقداماتی صورت گیرد.»
