بایگانی مطالب: تغییر اقلیم

«دخالت» یا «عدم دخالت» در جنگل نیازمند طرح جنگلداری است

فشار بر جنگل‌های هیرکانی کم نیست. این محدوده دو میلیون هکتاری با چرای بی‌رویه دام،‌ دفن زباله،‌ گردشگری خارج از ضابطه، تغییر کاربری اراضی با اهداف ویلاسازی،‌ تبدیل جنگل به زمین کشاورزی و … مواجه است. مداخله دیگر به برداشت چوب مربوط می‌شود‌، چه به‌شکل غیرقانونی توسط جامعه محلی و چه به‌شکل قانونی با آیین‌نامه‌های دولتی!‌ آخرین مورد این روزها خبرساز شده و موجی از مخالفت را شکل داده است. در گفت‌وگو با دکتر «رحیم ملک‌‌نیا»، جنگل‌شناس و عضو هیئت‌علمی دانشگاه لرستان، از او پرسیدیم چرا برداشت چوب از هیرکانی با این حجم از مخالفت حتی میان موافقان بهره‌برداری مواجه شده و برای پایداری این عرصه‌ها چه باید کرد؟

گردشگری سبز؛ پاسخی به تغییرات اقلیمی

|پیام ما| دیروز «محمد جهانشاهی»، دبیر کمیته ملی طبیعت‌گردی و گردشگری سبز، از تدوین برنامه‌ای در راستای آنچه او «جهت‌دهی به روندهای موجود و بهبود شاخص‌های گردشگری سبز در ایران» می‌داند، خبر داد. او معتقد است شرایط موجود ضرورت طراحی برنامه‌ای بدون نیاز به بروکراسی پیچیده، منابع مالی، مجوز خاص و … را ایجاد کرده است. اما این برنامه تا چه اندازه مبتنی‌بر حقایق موجود در بخش گردشگری است و تا چه اندازه بر پایه شرایط ایده‌الی که از این بخش انتظار داریم؟ جهانشاهی در گفت‌وگو با «پیام ما» بخش‌هایی از این برنامه‌ها را که روز گذشته منتشر شد، تشریح کرده است.

برنامه «اقدام فوری گردشگری ایران» تدوین شد

دبیر کمیته گردشگری سبز گفت: «برنامه اقدام فوری گردشگری ایران» به منظور جهت دهی به روندهای موجود با هدف بهبود شاخص‌های گردشگری سبز برای اولین بار در کشور تدوین و ابلاغ شد.
گردشگری

قانون مستقل برای جنگل‌ها

|پیام ما| آتش‌سوزی در سالیان اخیر یکی از عوامل اصلی تخریب جنگل‌ها و مراتع در سطح جهان و ایران بوده که خسارات جدی نظیر تهدید تنوع زیستی و تشدید تغییر اقلیم را به همراه داشته است. تحلیل یک دهه گذشته آتش‌سوزی‌های رخ‌داده در کشور نشان می‌دهد پنج درصد آتش‌سوزی‌های رخ‌داده به عوامل طبیعی، پنج درصد به عوامل انسانی عمدی و ۹۰درصد به عوامل انسانی غیرعمدی مربوط می‌شود. بررسی پیشینه تقنینی در این حوزه بیانگر آن است که هرچند قانون‌گذار در قوانین مختلفی نظیر قانون حفاظت و بهره‌برداری از جنگل‌ها و مراتع، قانون شکار و صید، قانون افزایش بهره‌وری بخش کشاورزی و منابع طبیعی، قانون هوای پاک و قانون مجازات اسلامی سعی کرده نسبت به مدیریت و مقابله با آتش‌سوزی‌های جنگل و مراتع قواعدی پیش‌بینی کند، اما احکام موردنظر فاقد جامعیت لازم و کافی است. مطالعه تطبیقی قوانین کشورهای ایران، فرانسه، ترکیه و آفریقای جنوبی نشان می‌دهد که در مجموع می‌توان مقابله با آتش‌سوزی در جنگل‌ها و مراتع را در سه محور اصلی شامل اقدامات قبل از آتش‌سوزی، حین آتش‌سوزی و پس از اطفای حریق طبقه‌بندی کرد. بر همین اساس دفتر مطالعات زیربنایی (گروه محیط‌زیست) مرکز پژوهش‌های مجلس، اخیراً گزارشی با عنوان «ارائه چارچوب تقنینی مقابله با آتش‌سوزی جنگل‌ها و مراتع کشور با تأکید بر تجربیات جهانی» منتشر کرده و باتوجه‌به تجربه دیگر کشورها، تصویب یک قانون مجزا را کارگشا دانسته است.

چگونه نظام اقتصادی، تغییرات اقلیمی را تشدید کرده است؟

نگاهی به کتاب «این همه چیز را تغییر می‌دهد: سرمایه‌داری در برابر اقلیم»؛ کاوشی در دل بحران اقلیمی و نظام اقتصادی

کاپ ۲۹؛ نمایش آشفتگی یا امید؟

اگر بخواهم بیست‌ونهمین اجلاس کنوانسیون تغییراقلیم (کاپ ۲۹) در باکو را در یک کلمه خلاصه کنم، آن کلمه «آنتروپی» یا همان آشفتگی خواهد بود. این مفهوم که از ترمودینامیک وام گرفته شده است، تعادل ظریف بین نظم و بی‌نظمی را توصیف می‌کند؛ اصلی که بر سیستم‌های طبیعی و انسانی حاکم است. یک اکوسیستم هیچ‌گاه ساکن و بی‌حرکت نیست، چیزی که مذاکرات اقلیمی هم بسیار شبیه به آن است. یعنی دائماً در حال تکامل است، خود را با شرایط تطبیق می‌دهد و دوباره پیکربندی خود را می‌کند. یک اجلاس هم به‌شکلی ارگانیک و البته عجیب و غریب مانند یک اکوسیستم درست همین کار را می‌کند؛ چراکه اجلاسی شبیه به کاپ ۲۹ نیز یک گردهمایی آشفته از صداها، علایق و دیدگاه‌های مختلف است که درعین‌حال یکپارچه هم هست.

تاثیر تولیدات دامی در انتشار گازهای گلخانه‌ای

یک تحلیلگر کشاورزی توسعه گفت: متان دومین عامل تغییرات آب‌وهوایی است که بزرگترین منبع آن انسانی است و عمدتاً از تخمیر روده‌ای نشخوارکنندگان و مدیریت کود ناشی می‌شود.
دام

طلسم حضور رئیس‌جمهور نشکست

|پیام ما| طلسم حضور ریاست‌جمهوری در اجلاس تغییراقلیم سازمان ملل موسوم به «کاپ» نشکست. یک سناریوی تکراری است، مثل سال قبل باز هم نحوه حضور ایران در اجلاس تغییراقلیم سازمان ملل موسوم به «کاپ» دست‌آویز حضور اسرائیل شد. منابع خبری اعلام کردند که سفر رئیس‌جمهور ایران به باکو به‌دلیل حضور هیئت بلندپایه اسرائیلی در اجلاس تغییراقلیم سازمان ملل لغو شده است. انصاری، معاون مسعود پزشکیان که در غیاب او ایران را در این اجلاس نمایندگی می‌کند، در سخنرانی خود تأکید کرده که تحریم‌های یک‌جانبه و غیرعادلانه به‌صورت غیرمستقیم بر محیط‌زیست کشور تأثیر گذاشته است و تا زمانی که این تحریم‌ها به‌طور کامل برداشته نشوند، انتظار پایبندی به اهداف زیست‌محیطی کنوانسیون ناعادلانه و غیرمنطقی است.

مسئولیت مشترک اما مشخص

بیست‌ونهمین کنفرانس اعضای کنوانسیون تغییراقلیم سازمان ملل (COP 29)، در کشور آذربایجان، شهر باکو در حال برگزاری است. کشورها و ملت‌هایی از سراسر جهان گرد هم آمده‌اند تا به تغییراقلیم بپردازند و از برنامه‌ها، راهکارها و نوآوری‌های خود رونمایی کنند. ایران در کنار کشورهای دیگر حاضر در این اجلاس باید بداند همچنان که این حضور حائز اهمیت بسیاری است، در این مسیر اولویت‌هایی وجود دارند که از ما انتظار می‌رود به آنان پایبند باشیم.

ترامپ نمی‌تواند آمریکا را به عقب برگرداند

ریاست‌جمهوری دوم ترامپ نگرانی‌های زیادی برای اقدامات مرتبط با تغییراقلیم ایجاد کرده است، بسیاری از افراد پیش‌بینی می‌کنند این امر به افزایش آلودگی‌های کربنی و لغو سیاست‌های محیط‌زیستی مهم منجر می‌شود. این نگرانی‌ها قابل درک است، اما همان‌طور که تحلیلگران می‌گویند واقعیت اغلب خلاف پیش‌بینی‌های اولیه بوده است.