بایگانی مطالب: محیط زیست انسانی

درختان سوخته و تشنۀ چیتگر 

ابتدا حقابۀ درختان چیتگر را به یک‌پنجم کاهش دادند و بعد که درختان آسیب‌پذیر و خشکیده شدند، راهکار قطع و جایگزین‌کردن آنان با گونه‌های بومی را دادند. این همۀ چیزی است که در مورد بوستان دست‌کاشت چیتگر وجود دارد. اکنون مسئولان شهرداری تهران از جایگزین‌کردن درختان بومی به‌جای درختان کاج صحبت می‌کنند؛ درحالی‌که درخت کاج از گونه‌های مقاوم است و موضوعی جز سهل‌انگاری نمی‌تواند علت سوخته‌شدن درختان را توجیه کند. بنابراین اگر درختان بومی در این نقطه جایگزین شوند، نیازمند رسیدگی و آبیاری بیشتر هستند. اگرچه گونه‌های مختلف درختان از آفات در امان نیستند و فراگیری آفات از جنگل‌های شمال تا جنوب کشور را در بر می‌گیرد، اما جنگل‌های دست‌کاشت که به‌علت کم‌کاری در نگهداشت نهاد مربوطه دچار آفت می‌شوند، نارضایتی شهروندان و ساکنان منطقه را به دنبال دارد. درحال‌حاضر بخشی از بوستان چیتگر مبتلا به آفت سوسک پوست‌خوار مدیترانه‌ای شده است که بیم آن می‌رود به درختان سالم نیز نفوذ پیدا کند.

ویژگی‌های سکان‌دار محیط‌زیست ایران

در ادامۀ گزارش‌های چند روز گذشته در مورد نظر کارشناسان و فعالان محیط‌زیست دربارۀ ویژگی‌های لازم برای ریاست سازمان محیط‌زیست، امروز نیز دیدگاه دو تن از صاحب‌نظران این حوزه منتشر می‌شود. هدف از این گزارش‌ها کمک به افزایش شناخت اعضای کمیتۀ محیط‌زیست ستاد رئیس‌جمهور منتخب از اولویت‌های جامعۀ محیط‌زیستی کشور است. در گفت‌وگوهایی که تا اینجای کار از متخصصان، صاحب‌نظران و فعالان حوزۀ محیط‌زیست دربارۀ خصوصیات رئیس مناسب برای سازمان محیط‌زیست در دولت چهاردهم انجام شد، به یک جمع‌بندی دربارۀ ویژگی‌های لازم رئیس سازمان رسیدیم که در ادامه می‌خوانید.

پسرفت در کیفیت بنزین

وزارت نفت تاکنون گزارش دقیقی از کیفیت سوخت‌های تولیدی در کشور ارائه نداده است. مطابق قانون هوای‌پاک، تولید و واردات انواع سوخت‌ها باید براساس استانداردهای ملی صورت پذیرد. در آیین‌نامۀ مادۀ ۲ این قانون هم به این اشاره شده که حداقل استاندارد سوخت‌های مصرفی در کشور باید برابر یورو۴ باشد. استاندارد ملی انواع سوخت‌ها پیش از این هم وجود داشت، اما پس از ابلاغ قانون هوای‌پاک، سازمان ملی استاندارد اقدام به بازنگری استاندارد قبلی کرد و تاکنون استاندارد جدید، نهایی و الزام نشده است.

پلاستیک‌ها اینجا دفن شدند

کیلومتر ۱۸ جاده کلاردشت به عباس آباد؛ حجم زباله‌های دفن شده زیر خروارها خاک آنقدر زیاد است که هرچه پلاستیک‌های پوسیده شده را از دل زمین بیرون می‌کشی همراهت کش می‌آیند. کمی دورتر از حاشیه جاده و در شیب دره، سبزی جنگل زباله‌های انباشته شده را توانسته پوشش دهد و پاکسازی آن نیازمند کمک گروه‌های تخصصی است.

دولت سبز برای بریتانیا

|پیام ما| با مشخص شدن پیروزی حزب کارگر در انتخابات، کارشناسان می‌گویند که این انتخاب می‌تواند شروعی برای تبدیل بریتانیا به اقتصاد و جامعه‌ای سبز و کم‌کربن باشد. به‌گفتۀ «صلح سبز»، تحرکات محافظه‌کاران در حوزۀّ محیط‌زیست به بدترین شکست انتخاباتی‌شان در دوران مدرن بدل شد. حزب سبز همچنین قوی‌ترین عملکرد خود را در انتخابات سراسری تا به حال داشت و تعداد نمایندگان خود را در پارلمان چهار برابر کرد و همین هم دلیلی است که به‌گفتۀ کارشناسان و فعالان مبارزات انتخاباتی، «کا‌یر استارمر» نخست‌وزیر جدید، مأموریتی قوی یافته تا در مورد حفظ محیط‌زیست اقداماتی جسورانه انجام دهد.

تجهیز تئوریک ایدۀ «مدرسۀ طبیعت»

«عبدالحسین وهاب‌زاده» خالق ایده و مؤسس نهاد «مدرسۀ طبیعت» در ایران است. ایده‌ای که در گسترش فراگیر در مدت‌زمانی کوتاه، توفیقی چشم‌گیر داشت؛ گرچه موانعی بر سر راه گسترش نهاد مدرسۀ طبیعت قرار گرفته است، اما ترویج ایده متوقف نمانده و با تجهیز تئوریک در حوزۀ اندیشه و ایجاد بحث‌های پرشور در سطح جامعه، راه خود را از میانۀ معابر پرپیچ‌وخم و سنگلاخی، عمیق‌تر و جدی‌تر گشوده است. بسیاری از مکاتب و اندیشه‌های تربیتی یا مبتنی بر شاخه‌ای از فلسفه هستند، (ایده‌الیسم، رئالیسم، طبیعت‌گرایی، اگزیستانسیالیسم و ...) و یا مبتنی بر نوعی ایدئولوژی (ملی‌گرایی، لیبرالیسم، محافظه‌کاری، آرمانشهرگرایی و ...)؛ اما ایدۀ مدرسۀ طبیعت که در آن پرورش مقدم بر آموزش است و طبیعت نخستین مدرسه به حساب می‌آید، هرچند ممکن است قرابتی در ظاهر با فلسفۀ تربیتی طبیعت‌گرایانه «روسو» و نزدیکی‌هایی با ایدئولوژی تربیتی لیبرالیستی «جان لاک» داشته باشد، اما نگاه به کودک و شیوۀ یادگیری و محیط مساعد برای پرورش و شکوفا شدن او از تاریخ زیستی گونۀ انسان و زیستگاه و شیوه‌های قدیمی و آزموده شده در بستر طبیعت و تاریخ تکامل انسان سرچشمه می‌گیرد.

چراغ سبز به تولید بنزین بی‌کیفیت؟

هیئت وزیران در تاریخ ۲۷ خردادماه امسال، مصوبه‌ای را به پیشنهاد وزارت نفت به تصویب رسانده که شامل سه بند است که در بند دو آن به «تولید بنزین با کیفیت معمولی» اشاره شده است. استفاده از عبارت «بنزین با کیفیت معمولی»، حالا دلیلی است که نگرانی‌ها برای استفادۀ مجدد از حلال‌های غیراستاندارد در بنزین به بهانۀ افزایش تولید بالا گیرد. در این میان اما تعریفی از بنزین معمولی هم داده نشده است. «یوسف رشیدی» عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی، به «پیام ما» می‌گوید: «گنگ‌بودن مصوبه و مشخص‌نبودن تعریف بنزین با کیفیت معمولی هم خود نگران‌کننده است. چرا که باید در مصوباتی از این دست، تعاریف دقیق و علمی مطرح شود.» کیفیت بنزین که در تمام ادوار گذشته محل مناقشه بوده و آسیب‌های ناشی از آن برای سلامت بارها از سوی متولیان نادیده گرفته شده است، حالا درگیر شرایط گنگ و عجیب جدیدی شده است. شرایطی که باید منتظر ماند و دید که خروجی آن چیست و تا چه میزان سلامتی مردم را بیش از پیش تحت‌تأثیر قرار خواهد داد؟»

در جست‌وجوی نسخه شفابخش آلودگی هوا

آلودگی هوا، یکی از مهم‌ترین مشکلات محیط‌زیستی شهرهای جهان است. بررسی مشخصات زمانی و مکانی در زمینه تغییرات غلظت آلودگی هوا، مشخص کردن عمدۀ منابع آلاینده، تخمین تأثیرات آن بر روی سلامت انسان، هزینه‌های اقتصادی تحمیل شده در این زمینه و پیشنهادهای مناسبی برای بهبود وضعیت موجود، از ضرورت‌های انکارناپذیر پژوهشگران و مسئولان شهری به حساب می‌آید. کلان‌شهر تهران یکی از آلوده‌ترین شهرهای جهان به شمار می‌رود که شناخت وضعیت آن از نظر علمی می‌تواند به مثابه ابزاری علمی در خدمت سیاست‌گذاری بهتر عمل کند.

آلودگی تابستانی هوا

تهران شهر خودروها و ‌پارکینگ‌هاست. شهروندان تهرانی دست کم یک‌چهارم از روزهای سال را در وضعیت قرمز و شاخص آلودگی هوای بالا تجربه می‌کنند. وضعیت قرمز، سهم آنان از روزهای سال است. درحالی‌که قوانین و برنامه‌های مختلفی برای موضوع آلودگی هوا وجود دارد، دولت‌ها و مدیران شهری عزمی برای کاهش این معضل در بلندمدت ندارند.

شفافیت مالی؛ مطالبهٔ مغفول‌مانده انتخابات